gunnisal
Heimsljˇs
veftÝmarit um ■rˇunarmßl
8. ßrg. 261. tbl.
4. mars 2015

 "Afnßm" Ůrˇunarsamvinnustofnunar ß dagskrß Al■ingis:

Stofnunin ver­ur l÷g­ ni­ur um nŠstu ßramˇt nßi frumvarpi­ fram a­ ganga

 

Einkennistßkn Ůrˇunarsamvinnustofnunar
Gunnar Bragi Sveinssson utanrÝkisrß­herra mŠlir lÝkast til fyrir breytingum ß l÷gum um al■jˇ­lega ■rˇunarsamvinnu ═slands ß ■ingfundi sÝ­degis Ý dag en breytingarnar felast einkum Ý "afnßmi" Ůrˇunarsamvinnustofnunar eins og ■a­ var or­a­ svo smekklega ß vef Al■ingis. Frumvarpi­ var kynnt ß rÝkisstjˇrnarfundi Ý sÝ­ustu viku, ■vÝ var sÝ­an dreift til ■ingmanna og fyrsta umrŠ­a er ß dagskrß ■ingsins sÝ­degis dag.

 

NÝu ■ingmenn stjˇrnarandst÷­unnar l÷g­u Ý gŠr fram bei­ni um skřrslu frß utanrÝkisrß­herra um skipulag ■rˇunarsamvinnu vegna fyrirhuga­rar sameiningar Ůrˇunarsamvinnustofnunar ═slands og utanrÝkisrß­uneytis. Ůingmennirnir ˇska eftir ■vÝ a­ sÚrstaklega ver­i fjalla­ um r÷k fyrir fyrirhuga­ri sameiningu og ˇska svara vi­ 21 spurningu (sjß ß ÷­rum sta­ Ý Heimsljˇsi). Skřrslubei­nin er ß dagskrß ■ingfundar Ý dag.

 

SamkvŠmt frumvarpi utanrÝkisrß­herra ver­ur Ůrˇunarsamvinnustofnun l÷g­ ni­ur, verkefni hennar flutt yfir Ý rß­uneyti­ en "■rßtt fyrir ßkvŠ­i laga ■essara skal Ůrˇunarsamvinnustofnun ═slands starfa ßfram til 1. jan˙ar 2016, en l÷g­ ni­ur frß og me­ ■eim degi," eins og segir or­rÚtt Ý frumvarpinu.

 

═ greinarger­ me­ frumvarpinu eru tÝundu­ helstu r÷k breytinganna og ■ar segir me­al annars:

 

"Me­ ■vÝ a­ fŠra framkvŠmdina ß eina hendi er veri­ a­ einfalda skipulagi­. Betri heildarsřn mun nßst yfir mßlaflokkinn og stefnumˇtun ver­a markvissari ■egar um einn ßbyrg­ara­ila er a­ rŠ­a. SamhŠfing mun eflast, framkvŠmd ver­a skilvirkari og samleg­arßhrif af starfi ═slands ß svi­i ■rˇunarsamvinnu aukast. Ůannig mß gera rß­ fyrir a­ breytingin stu­li a­ auknum ßhrifum af starfi ═slands og auknum ßrangri ■egar til lengri tÝma er liti­. ═slensk stjˇrnsřsla er lÝtil og fßmenn ■ar sem hver starfsma­ur ■arf a­ sinna margvÝslegum verkefnum. Me­ ■vÝ a­ ÷ll ■rˇunarsamvinna sÚ ß einni hendi er unnt a­ setja aukinn kraft Ý verkefnin, efla sveigjanleika og samhŠfingargetu og koma Ý veg fyrir sk÷run ß stefnumˇtun og framkvŠmd. Ůß er einnig dregi­ ˙r ˇhagrŠ­i og tvÝverkna­i Ý rekstri og stjˇrnun sem, ■egar til lengri tÝma er liti­, lei­ir til aukinnar hagkvŠmni. Einfaldara og markvissara skipulag eykur lÝkur ß a­ markmi­ og ßherslur ═slands ß svi­i al■jˇ­legrar ■rˇunarsamvinnu nßi fram a­ ganga og skili sÚr Ý skilvirkari ■rˇunarsamvinnu."

Skjßskot sem sřnir hvernig frumvarpi­ var kynnt ß vef Al■ingis. Afnßm Ůrˇunarsamvinnustofnunar var fellt ˙t Ý gŠrmorgun eftir a­ ger­ar voru athugasemdir vi­ or­alagi­.

 

Nř og breytt ■rˇunarsamvinnunefnd 

Breytingar eru lÝka ger­ar ß ■rˇunarsamvinnunefnd og samstarfsrß­i um al■jˇ­lega ■rˇunarsamvinnu en ■essu tvennu er steypt saman Ý eina ■rˇunarsamvinnunefnd. S˙ nefnd er skipu­ fimm fulltr˙um ˙r hˇpi al■ingismanna, fimm ˙r hˇpi borgarasamtaka, tveimur frß hßskˇlasamfÚlaginu og tveimur frß a­ilum vinnumarka­arins, auk formanns sem er skipa­ur ßn tilnefningar og ß a­ vera sÚrfrˇ­ur um ■rˇunarmßl og hafa reynslu ß ■vÝ svi­i. Nefndin ß a­ hittast a­ lßgmarki tvisvar sinnum ß ßri. ═ greinarger­ kemur fram a­ tali­ sÚ mikilvŠgt a­ "nefndin hafi ß starfstÝma sÝnum m÷guleika ß a­ fara Ý vettvangsfer­ til a­ fylgjast me­ framkvŠmd al■jˇ­legrar ■rˇunarsamvinnu ═slands. Ůa­ grundvallast ß ■vÝ a­ frams÷guma­ur nefndarßlits utanrÝkismßlanefndar me­ frumvarpi til laga nr. 161/2012 tˇk ■a­ fram Ý frams÷gu sinni a­ ■a­ hafi tÝ­kast a­ stjˇrnarmenn Ý Ůrˇunarsamvinnustofnun hafi fari­ Ý slÝkar fer­ir og vi­ra­i ■ß hugmynd a­ fulltr˙ar Ý ■rˇunarsamvinnunefnd gŠtu gert hi­ sama, enda hafi slÝkar fer­ir ■ˇtt vera mikilvŠgar til a­ efla skilning ß ■rˇunarsamvinnustarfinu. Svipu­ sjˇnarmi­ komu fram af hßlfu utanrÝkismßlanefndar Ý nefndarßliti hennar me­ till÷gu til ■ingsßlyktunar um ߊtlun um al■jˇ­lega ■rˇunarsamvinnu ═slands 2013- 2016."

 

Starfsm÷nnum bo­in sambŠrileg st÷rf

═ greinarger­inni segir a­ rß­herra skuli bjˇ­a fastrß­num starfsm÷nnum Ůrˇunarsamvinnustofnunar ═slands vi­ st÷rf ß a­alskrifstofu og Ý umdŠmisskrifstofum st÷rf Ý rß­uneytinu frß ■eim tÝma sem stofnunin er l÷g­ ni­ur. "Vi­ fŠrslu starfsemi ŮSS═ og rß­uneytisins ■arf a­ taka afst÷­u til ■ess til hva­a starfa starfsmenn veljast mi­a­ vi­ menntun ■eirra, starfsreynslu og fŠrni. Vi­ undirb˙ning a­ ■vÝ ver­ur haft a­ lei­arljˇsi a­ starfsm÷nnum ver­i bo­i­ a­ gegna sambŠrilegum st÷rfum Ý rß­uneytinu og ■eir gegndu hjß stofnuninni," segir Ý greinarger­inni me­ frumvarpinu. 

 

Frumvarpi­ 

VestrŠnir sj˙kdˇmar berast su­ur ß bˇginn:

RÝkir og fßtŠkir deyja Ý ÷rt vaxandi mŠli ˙r s÷mu sj˙kdˇmunum

Ljˇsmynd frß MalavÝ: gunnisal.
═ fyrsta sinn Ý s÷gunni deyja fleiri Ýb˙ar ■rˇunarrÝkja ˙r heilablˇ­falli og hjartaßfalli en ˙r smitsj˙kdˇmum. Me­al rÝkra ■jˇ­a hafa ■essir tveir sj˙kdˇmar ßsamt krabbameini veri­ helsta banamein fˇlks og leggja a­ velli tvo af hverjum ■remur. ═ fßtŠkari rÝkjum hafa banvŠnustu sj˙kdˇmarnir til margra ßra veri­ smitsj˙kdˇmar eins og ni­urgangspestir, lungnabˇlga, alnŠmi, malarÝa, mislingar og stÝfkrampi. N˙ er af s˙ tÝ­.


١tt fyrrnefndir smitsj˙kdˇmar sÚu enn skeinuhŠttir hefur tekist ß undanf÷rnum ßrum a­ fŠkka dau­sf÷llum af ■eirra v÷ldum, fyrst og fremst vegna ■ess a­ a­gengi a­ lyfjum og bˇluefnum hefur aukist og lÝfskj÷r hafa batna­. Ůetta hefur leitt til ■ess a­ dau­sf÷llum af v÷ldum algengra smitsj˙kdˇmaa hefur fŠkka­ stˇrkostlega, ni­ur fyrir nÝu milljˇnir dau­sfalla ß ßri.


Frß ■essum gle­itÝ­indum segir Bjorn Lomborg yfirma­ur frŠ­astofnunarinnar The Copenhagen Consensus Centre Ý grein sem hann skrifa­i Ý The Guardian ß d÷gunum ■ar sem hann vekur athygli ß ■essari tÝmamˇta sta­reynd a­ fßtŠkir og rÝkir deyi n˙ Ý auknum mŠli ˙r s÷mu sj˙kdˇmunum.


ËsmitnŠmir sj˙kdˇmar og langvinnir eru banamein flestra Ýb˙a rÝkra ■jˇ­a og valda 23 milljˇnum dau­sfalla ß ßri e­a tŠplega tveimur af hverjum ■remur. Bjorn segir gˇ­u frÚttirnar vera ■Šr a­ gÝfurlega margir m÷guleikar sÚu fyrir hendi til a­ draga ˙r ■essum sj˙kdˇmum sem gŠtu leitt til ■ess a­ dßnartilvikum fŠkki ß ßri um fimm milljˇnir. Hann vitnar Ý nřja frŠ­igrein Rachel Nugent Ý Washington hßskˇla en h˙n tengist sÚrfrŠ­ingateymi ß vegum Copenhagen Consensus Centre sem er a­ bera saman kostna­ og ßvinning af tilgreindum markmi­um sem gŠtu nřst al■jˇ­asamfÚlaginu Ý nřjum ■rˇunarmarkmi­um. Rannsˇknir Nugent l˙ta a­ ˇtÝmabŠrum dau­sf÷llum af v÷ldum ˇsmitnŠmra sj˙kdˇma sem eru algengust Ý ■rˇunarrÝkjum, ■.e. a­ fˇlk deyi yngra en 70 ßra af ■eirra v÷ldum. Ůetta er vaxandi vandamßl ■vÝ sÝfellt fleiri fß ■essa langvinnu sj˙kdˇma, 17% aukningu er spß­ ß nŠstu tÝu ßrum, og 27% aukningu Ý AfrÝku.


Tˇbak, hßr blˇ­■rřstingur, heilablˇ­fall og hjartaßf÷ll

Tˇbak er helsta einstaka banameini­ og leggur a­ velli 10 milljˇnir manna fyrir ßri­ 2030. Ůri­jung allra dau­sfalla karla Ý KÝna mß skrifa ß tˇbaksneyslu. Bjorn bendir ß a­ me­al rÝkra ■jˇ­a hafi gefist vel a­ hŠkka skatta ß tˇbak til a­ fŠkka dau­sf÷llum og samkvŠmt spßlÝk÷num mŠtti fŠkka ˇtÝmabŠrum dau­sf÷llum um 2,5 milljˇnir ß ßri me­ til ■ess a­ gera litlum kostna­i. Hann nefnir lÝka a­ger­ir til a­ draga ˙r hßum blˇ­■rřstingi sem myndi margborga sig og fŠkka ßrlegum dau­sf÷llum um 770 ■˙sund. Loks nefnir hann a­ger­ir til a­ draga ˙r hŠttu ß heilablˇ­falli og hjartaßf÷llum. Ůar er ßvinningurinn minni Ý krˇnum talinn en engu a­ sÝ­ur mikill.


Bjorn minnir ß a­ 193 rÝkisstjˇrnir sÚu n˙ a­ rŠ­a hundru­ hugsanlegra markmi­a sem megi setja til nŠstu fimmtßn ßra en ßkv÷r­un Ý ■eim efnum ver­i tekin Ý september. Greiningarvinna Ý frŠ­astofnun hans mi­i a­ ■vÝ a­ sřna ■jˇ­arlei­togum hvar skynsamlegt sÚ a­ verja fjßrmununum best Ý ■ßgu fßtŠkra Ý heiminum.


 

Nßnar

L÷g um hŠkkun hj˙skaparaldurs:

St˙lkur Ý MalavÝ fagna s÷gulegum og mikilvŠgum sigri Ý rÚttindabarßttu

Barnabr˙­kaup Ý MalavÝ/ heimildamynd MannrÚttindavaktarinnar
Barnabr˙­kaup Ý MalavÝ/ heimildamynd MannrÚttindavaktarinnar

MalavÝ festi Ý l÷g Ý sÝ­ustu viku ßkvŠ­i um hj˙skaparaldur og hŠkka­i hann ˙r fimmtßn ßrum Ý ßtjßn. Me­ breytingunni hafa st˙lkur Ý landinu unni­ mikilvŠgan sigur Ý barßttumßlum sÝnum en MalavÝ er me­al ■eirra ■jˇ­a ■ar sem barnabr˙­kaup eru hva­ algengust. Ínnur hver st˙lka, og r˙mlega ■a­, er gefin Ý hjˇnaband ß barnsaldri, Ý sumum tilvikum nÝu ßra a­ aldri.

Saga Florence
Saga Florence

 

The Guardian fjallar um mßli­ Ý Ýtarlegri frÚttaskřringu og segir a­ barnabr˙­kaup sÚu bŠ­i ors÷k og aflei­ing nÝstandi fßtŠktar, kynbundins ofbeldis og ˇumflřjanlegs ˇrÚttis sem st˙lkur upplifi dag hvern. ═ greininni er rakin saga Florence, muna­arlausrar st˙lku, sem var ■r÷ngva­ Ý hjˇnaband ■rettßn ßra eftir a­ hafa sˇtt hef­bundnar Šfingab˙­ir fyrir vŠntanlegt hlutverk eiginkonu. Eiginma­urinn var 27 ßra ■egar ■au giftust og h˙n upplif­i sig sem ■rŠl og fanga sem sŠtti lÝkamlegu og kynfer­islegu ofbeldi uns tveimur ßrum sÝ­ar a­ henni tˇkst fyrir tilstilli GENET samtakanna (Girls Empowerment Network) a­ losna ˙r hjˇnabandinu.

 

GENET eru lei­andi samt÷k Ý barßttumßlum st˙lkna og hˇfu herfer­ - ßsamt samt÷kunum Let Girl Lead -  ßri­ 2011 gegn barnabr˙­kaupum undir yfirskriftinni: Malawi┤s Stop Children Marriage. R˙mlega 200 stelpur Ý Chiradzulo hÚra­i Ý su­urhluta landsins voru ■jßlfa­ar til a­ gegna starfi talsmanna barßttunnar. ŮŠr ■rřstu ß sextÝu ■orpsh÷f­ingja a­ breyta vi­horfum til unglingsst˙lkna og setja "l÷g" ■eim til varnar me­ ßkvŠ­um um a­ karlar sem kvŠntust st˙lkum yngri en 21 ßrs ■yrftu a­ lßta af hendi landsvŠ­i Ý ■orpinu og grei­a sekt sem nŠmi andvir­i sj÷ geita. Ennfremur voru ßkvŠ­i um refsingu gegn foreldrum sem gefa ungar dŠtur sÝnar Ý hjˇnaband, m.a. ■riggja mßna­a ■egnskylduvinnu ß heilsugŠslust÷­.

 

═ greininni er rakin barßttusaga GENET samtakanna fyrir hŠkkun giftingaraldurs en eins og ß­ur sag­i tˇku nř l÷g gildi Ý MalavÝ Ý sÝ­ustu viku ■ar sem giftingaraldurinn er hŠkka­ur Ý ßtjßn ßr.

 

How girl activists helped to ban child marriage in Malawi/ TheGuardian

Dispatches: Preventing Child Marriage in Malawi/ HRW

Forget Madonna - Malawi's parents find their own way of keeping girls in school/ TheGuardian 

Raising the Age of Marriage in Malawi/ CFR 

Malawi bans child marriage, lifts minimum age to 18/ Reuters

Mennta- og ■rˇunarverkefni Hßskˇlans ß Bifr÷st:

SamfÚlagsleg ßbyrg­ Ý heimabygg­ og heimsbygg­


Konur i ■orpinu Bashay Ý Nor­ur-TansanÝu.

Hßskˇlinn ß Bifr÷st vinnur n˙ a­ ■vÝ vi­amikla mennta- og ■rˇunarverkefni a­ flytja nßmskei­i­ Mßttur kvenna ˙t til AfrÝku. ═ fyrsta hluta verkefnisins er efnalitlum konum Ý ■orpinu Bashay Ý Nor­ur-TansanÝu veitt ˇkeypis menntun. Markmi­i­ er a­ b˙a ■Šr tŠkjum til a­ koma auga ß vi­skiptatŠkifŠri Ý nŠrumhverfi sÝnu og fŠrni til a­ koma ■eim Ý framkvŠmd. 

 

Verkefni­ ver­ur kynnt nŠstkomandi f÷studag, 6. mars, ß opnum fundi Ý h˙sakynnum Hßskˇlans ß Bifr÷st a­ Hverfisg÷tu 4-6 (5. hŠ­) Ý ReykjavÝk. Um lei­ ver­ur fÚlagi­ WOMEN POWER stofna­ en ■a­ mun Ý samstarfi vi­ Hßskˇlann ß Bifr÷st reka verkefni­. Fundurinn er ÷llum opinn, sem og a­ild a­ fÚlaginu.

 

Nßlega ■˙sund Ýslenskar konur hafa sˇtt nßmskei­i­ Mßttur kvenna sem Hßskˇlinn ß Bifr÷st hefur haldi­ ˙ti Ý ßratug en ■vÝ er Štla­ a­ hvetja konur til aukinnar ■ßttt÷ku Ý nřsk÷pun og atvinnuuppbyggingu. "Hßskˇlinn ß Bifr÷st telur sig ekki a­eins bera samfÚlagslega ßbyrg­ Ý heimabygg­ heldur einnig Ý heimsbygg­," eins og segir Ý frÚtt skˇlans um fundinn. "N˙ ■egar ßratugar reynsla er komin ß ■essa a­fer­ viljum vi­ veita fleirum ßlÝka tŠkifŠri og a­laga verkefni­ a­ hßttum heimamanna Ý AfrÝku. Til a­ undirb˙a fyrsta nßmskei­i­ Ý TansanÝu sem haldi­ ver­ur n˙na Ý aprÝl er st÷dd hÚr ß landi ung kona frß TansanÝu, Resty, sem dvelur hÚr Ý sj÷ vikur alls. A­ lokinni ■jßlfun hÚr ß landi undirbřr h˙n bŠ­i lei­beinendur Ý TansanÝu og nßmskei­i­ sjßlft. ŮrÝr kennarar fara ■ß frß Bifr÷st og veita afrÝsku konunum handlei­slu vi­ a­ koma ß fˇt eigin rekstri."


Heimamenn ■urfa a­ vera Ý bÝlstjˇrasŠtinu:

Gagnrřnir a­ veitendur setji eigin hagsmuni ofar hagsmunum vi­takenda

 

IFAD fyrirlestur: Winnie Byanyima,
IFAD fyrirlestur: Winnie Byanyima, "The Future of Aid"

Winnie Byanyima framkvŠmdastjˇri Oxfam segir a­ markmi­ ■rˇunarsamvinnu sÚu a­ gera a­sto­ina ˇ■arfa, vi­takendur ■urfi a­ vera Ý bÝlstjˇrasŠtinu og a­sto­in ■urfi sÚrstaklega a­ beinast a­ ■vÝ a­ auka ßhrifamßtt kvenna. Winnie flutti rŠ­u ß d÷gunum ß fundi IFAD og Ý me­fylgjandi kvikmyndabroti mß sjß rŠ­una Ý heild sinni sem nefndist "FramtÝ­ ■rˇunara­sto­ar" e­a "Future of Aid".

 

"١tt ■rˇunara­sto­ hafi bur­i til ■ess a­ breyta miklu taka veitendur of oft eigin hagsmuni fram fyrir samstarfsa­ilana," sag­i Winnie og benti ß a­ ■rˇunara­sto­ Štti fyrst og fremst a­ vera til hagsbˇta fyrir ■ß allra fßtŠkustu, gefa ■eim r÷dd og auki­ hlutverk Ý samfÚlaginu. H˙n lag­i ßherslu ß a­ heimamenn ■yrftu a­ vera Ý bÝlstjˇrasŠtinu Ý samstarfinu, sag­i a­ bŠndur vŠru sjaldnast spur­ir og fŠst verkefni vŠru sni­in a­ ■÷rfum ■eirra e­a ˇskum.

 

═ rŠ­unni ger­i Winnie lÝka spillingu a­ umtalsefni og sag­i a­ ■rˇunara­sto­ ■yrfti a­ vinna gegn spillingu. H˙n nefndi skattsvik og sag­i ■rˇunarrÝkin tapa 123 millj÷r­um dala ßrlega ß undanskotum frß skatti. ŮvÝ ■yrftu veitendur a­ sty­ja rÝkisstjˇrnir vi­ uppbyggingu skilvirkra og ßrangursrÝkra fjßrmßlakerfa sem myndu stu­la a­ ■vÝ a­ ■rˇunarfÚ nřttist helst ■eim sem ■yrftu mest ß ■vÝ a­ halda. Ůß sag­i h˙n a­ ■rˇunara­sto­ ■yrfti a­ vera sjßlfbŠr og ekki bundin "verndarstefnu" sem vŠri veitendunum sjßlfum mest til hagsbˇta.

 

═ lok rŠ­u sinnar sag­i Winnie a­ ■rˇunara­sto­ Štti a­ efla konur sÚrtaklega. JafnrÚtti kynjanna hŠfist ß ■vÝ a­ breyta ■vÝ lßga gildismati sem st˙lkur byggju vi­ og hef­i hamlandi ßhrif ß menntun ■eirra, bjargrß­ og tŠkifŠri.

 

IFAD Lecture: Oxfam's Winnie Byanyima on the future of aid in a post-2015 world 

'Women must be at the decision-making table at all levels' UN tells high-level meeting in Chile/ Sameinu­u ■jˇ­irnar 

FrÚttaskřring:

═treka­ reynt a­ tala fyrir samruna ŮSS═ vi­ rß­uneyti­ ß sÝ­ustu ßrum

 

A­ minnst kosti sex sinnum ß sÝ­ustu tuttugu ßrum hafa veri­ ger­ar tilraunir til ■ess a­ leggja Ůrˇunarsamvinnustofnun ═slands ni­ur og fŠra starfsemina undir utanrÝkisrß­uneyti­. Till÷gur um slÝkar stjˇrnsřslubreytingar hafa veri­ fŠr­ar Ý tal vi­ flesta, ef ekki alla, utanrÝkisrß­herra sem komi­ hafa til starfa Ý rß­uneytinu frß aldamˇtum. Vi­br÷g­ rß­herranna hafa veri­ me­ řmsum hŠtti, sumir hafa kosi­ a­ hafa skipulagi­ ˇbreytt, a­rir hafa vilja­ samruna vi­ rß­uneyti­ og einn rß­herra mŠlti me­ ■vÝ a­ ÷ll al■jˇ­leg ■rˇunarsamvinna ═slands fŠr­ist yfir Ý Ůrˇunarsamvinnustofnun ═slands.

 

Halldˇr ┴sgrÝmsson var­ utanrÝkisrß­herra ßri­ 1995 og gegndi embŠttinu til ßrsins 2004. Hann sřndi till÷gunni um a­ leggja ŮSS═ ni­ur engan ßhuga. Ůegar DavÝ­ Oddsson tˇk vi­ rß­uneytinu Ý september 2004 var komi­ ß framfŠri vi­ hann till÷gunni um samruna vi­ rß­uneyti­ en hann vildi fara Ý ■ver÷fuga ßtt og flytja ÷ll verkefni ß svi­i ■rˇunarsamvinnu yfir til ŮSS═. Ekki er vita­ hvort Geir H. Haarde sem tˇk vi­ rß­uneytinu Ý september 2005 hafi fengi­ till÷guna ß sitt bor­ en eftir stutta veru hans Ý rß­uneytinu tˇk Valger­ur Sverrisdˇttir vi­ embŠttinu. H˙n tˇk vel Ý ■ß mßlaleitan a­ koma mßlaflokknum ÷llum undir rß­uneyti­ og lag­i Ý mikla vinnu vi­ ■ann mßlatilb˙na­, fˇl me­al annars Ůorsteini Ingˇlfssyni sendiherra a­ skrifa skřrslu. ═ henni var lagt til a­ fŠra stofnunina undir rß­uneyti­. Sighvatur Bj÷rgvinsson ■ßverandi framkvŠmdastjˇri ŮSS═ gagnrřndi har­lega vinnubr÷g­in Ý rß­uneytinu vi­ skřrsluger­ina og svo fˇr a­ rß­herrann taldi sig ekki geta tryggt stu­ning vi­ framgang mßlsins. Ekkert frumvarp kom ■vÝ fram um breytingar ß l÷gum Ý rß­herratÝ­ Valger­ar.

 

Ůegar tillagan um breytingar ß skipulagi ■rˇunarsamvinnu var borin upp vi­ Ingibj÷rgu Sˇlr˙nu GÝsladˇttur sem tˇk vi­ embŠtti utanrÝkisrß­herra eftir vorkosningar ßri­ 2007 ßkva­ h˙n a­ fß Sigurbj÷rgu Sigurgeirsdˇttur stjˇrnsřslufrŠ­ing til ■ess a­ sko­a skipulag ■rˇunarsamvinnu ═slands. H˙n skila­i greinarger­ me­ till÷gum til rß­herra Ý febr˙ar 2008 og lag­i til a­ Ůrˇunarsamvinnustofnun yr­i ßfram rekin sem sjßlfstŠ­i stofnun og a­ hlutverk hennar sem fagstofnunar yr­i eflt. Mikil stefnumˇtunarvinna var unnin Ý rß­uneytinu Ý tÝ­ Ingibjargar Sˇlr˙nar. Ůß var m÷rku­ s˙ stefna a­ "═sland ver­i me­al ■eirra ■jˇ­a sem veita mest til ■rˇunarmßla" og nř rammal÷ggj÷f var kynnt og sam■ykkt ß ■ingi um mßlaflokkinn hausti­ 2008. SÚrl÷g um Ůrˇunarsamvinnustofnun frß ßrinu 1981 voru ■ß felld ˙r gildi.

 

Íssur SkarphÚ­insson ljß­i ekki mßls ß neinum slÝkum hugmyndum ■egar ■Šr voru kynntar fyrir honum. Íssur tˇk vi­ rß­uneytinu Ý febr˙ar 2009 og stu­ningur hans vi­ stofnunina Ý r˙mlega fj÷gurra ßra rß­herratÝ­ hans fˇr ekki milli mßla. Hins vegar vildi Gunnar Bragi Sveinsson sem tˇk vi­ embŠttinu Ý maÝ 2013 sko­a hugmyndina um a­ fŠra alla ■rˇunarsamvinnu inn Ý rß­uneyti­ og tilkynnti Ý ßrslok 2013 a­ hann hef­i fali­ ١ri Gu­mundssyni hjß Rau­a krossinum a­ gera ˙ttekt ß skipulagi og fyrirkomulagi ■rˇunarsamvinnu. Rß­herra ßkva­ sÝ­an a­ lßta semja frumvarp um megintill÷guna sem fram kom Ý ßlitsger­ ١ris, ■.e. a­ leggja ŮSS═ ni­ur. Ůa­ frumvarp hefur n˙ veri­ lagt fyrir Al■ingi.

 

Jß, rß­herra

═ ßfangaskřrslu ١ris Gu­mundssonar sÝ­astli­i­ sumar var me­al annars a­ finna lista yfir helstu rß­leggingar um stjˇrnkerfi ■rˇunarsamvinnu 1992 til 2008. Ůar er sagt frß regluger­ DavÝ­s frß 2005 um a­ ŮSS═ taki vi­ verkefnum ß "fj÷l■jˇ­legum vettvangi" (bls. 40) sem ١rir heldur reyndar ranglega fram a­ hafi veri­ sett ßri­ 2007.

Eins og ■etta s÷gulega yfirlit sřnir hefur veri­ sˇtt a­ Ůrˇunarsamvinnustofnun ═slands um langt ßrabil. Me­ nokkurra ßra millibili - og me­ Šrnum tilkostna­i - er lagt a­ nřjum rß­herrum sem koma inn Ý utanrÝkisrß­uneyti­ a­ ■eir leggi stofnunina ni­ur. ═ kj÷lfari­ hefst skřrsluger­, vi­t÷l, ˇvissutÝmi.

 

Merkilegasta atbur­arßsin Ý tengslum vi­ ■essar tilraunir til a­ koma ŮSS═ fyrir kattarnef eru vi­br÷g­ DavÝ­s Oddssonar ■ann stutta tÝma sem hann var utanrÝkisrß­herra. Eins og ß­ur sag­i fˇr hann ■vert gegn vilja ■eirra sem vildu stofnunina feiga og lag­i til a­ allur mßlaflokkurinn - bŠ­i marghli­a og tvÝhli­a ■rˇunarsamvinna - yr­i fluttur yfir Ý Ůrˇunarsamvinnustofnun. Hann lÚt semja regluger­ en ■ß brß svo vi­ a­ rß­uneytisstjˇrinn neita­i a­ skrifa undir hana. Sta­gengill rß­uneytisstjˇra neita­i lÝka. ┴ endanum fÚkkst SigrÝ­ur SnŠvarr, sendiherra, til ■ess a­ sta­festa regluger­ina me­ undirskrift sinni og ■ar me­ var regluger­in fullgild stjˇrnarath÷fn. Rß­uneytisstjˇrinn kalla­i hins vegar framkvŠmdastjˇra Ůrˇunarsamvinnustofnunar ß sinn fund eftir a­ regluger­in var gefin ˙t og tilkynnti honum a­ eftir henni yr­i aldrei fari­. Regluger­in var Ý fullu gildi Ý nokkur ßr en DavÝ­ var kominn ˙t ˙r rß­uneytinu og regluger­inni var aldrei fylgt.

 

Hins vegar minnti atbur­arrßsin mj÷g ß frŠga breska sjˇnvarps■Štti sem sřndir voru hÚr ß landi undir heitinu: Jß, rß­herra.

Skylda a­ upprŠta mismunun

 

┴varp Nˇbelsver­launahafans Daw Aung San Suu Kyi vi­ upphaf herfer­arinnar gegn mismunun.
┴varp Nˇbelsver­launahafans Daw Aung San Suu Kyi vi­ upphaf herfer­arinnar gegn mismunun.

SÝ­astli­inn sunnudag, 1. mars var al■jˇ­legur dagur Sameinu­u ■jˇ­anna helga­ur upprŠtingu mismununar. ┴ ■essum degi er fˇlk hvatt til a­ fagna og efla rÚtt hvers og eins til a­ lifa lÝfinu til fullnustu, ßn tillits til ■ess hvernig hver og einn lÝtur ˙t, hva­an hann kemur e­a hvern hann elskar. Tßkn "Dags engrar mismununar" er fi­rildi, sem vÝ­a er tßkn umbreytingar.

 

┴ vef upplřsingaskrifstofu Sameinu­u ■jˇ­anna fyrir Vestur-Evrˇpu segir a­ meira en 65 ßrum eftir sam■ykkt MannrÚttindayfirlřsingar Sameinu­u ■jˇ­anna sÚ mismunun dj˙pstŠ­ Ý m÷rgum samfÚl÷gum. Mismunun ali ß fordˇmum, dragi ˙r lÝfslÝkum milljˇna um allan heim og sÚ rˇt ofbeldis. 

 

 "Mismunun er mannrÚttindabrot og ß ekki a­ lÝ­ast," segir Ban Ki-moon, a­alframkvŠmdastjˇri Sameinu­u ■jˇ­anna. "Hver og einn hefur rÚtt til a­ lÝfa me­ reisn og vir­ingu:"

 

═ frÚttinni segir ennfremur:

Mismunun skekur heil samfÚl÷g. Ůa­ ska­ar ekki a­eins st˙lkur og ungar konur ef ■Šr fß ekki almennilega menntun, heldur missa samfÚl÷gin af ■eim vir­isauka sem nßmi­ er. Ef fˇlk sem lifir me­ HIV smiti er ˙thrˇpa­, letur ■a­ fˇlk frß ■vÝ a­ lßta athuga sig og fß lÝfsnau­synlega me­fer­, ef nau­syn krefur. Ůetta er ekki a­eins vandamßl Ý ■rˇunarl÷ndum. ═ Bretlandi eru konur 70% ■eirra sem eru ß lßgmarkslaunum. ═ BandarÝkjunum segjast 64% vinnandi manna hafa upplifa­ mismunun vegna aldurs ß vinnusta­ sÝnum.

 

 

Forseti NamibÝu fŠr Mo Ibrahim ver­launin

Fjˇrum sinnum ß sÝ­ustu fimm ßrum hefur Mo Imbrahim stofnunin sem metur ßrlega bestu stjˇrnsřslu Ý AfrÝkurÝkjum komist a­ ■eirri ni­urst÷­u a­ enginn sÚ ver­ugur ver­launanna. ┴ mßnudaginn var hins vegar tilkynnt a­ Ý ßr hlyti Hifikepunye Pohamba forseti NamibÝu ■essi eftirsˇttu ver­laun sem nema fimm milljˇnum BandarÝkjadala.

 

Mo Ibrahim ver­launin eru veitt lř­rŠ­islega kj÷rnum ■jˇ­h÷f­inga sem hefur haldi­ vel um stjˇrnartauma, bŠtt lÝfskj÷r ■jˇ­ar sinnar og sÝ­an lßti­ af v÷ldum.

Pohamba sat ß forsetastˇli Ý tv÷ kj÷rtÝmabil en flokksbrˇ­ir hans Hage Geingob fˇr me­ sigur af hˇlmi Ý forsetakosningum Ý desember sÝ­astli­num. Pohamba var einn af stofnendum SWAPO ß sÝnum tÝma, samt÷kum sem b÷r­ust fyrir sjßlfstŠ­i NamibÝu undan Su­ur-AfrÝku.

 

Nßnar 

Namibia's president wins $5m African leadership prize/ TheGuardian 

 

┴hugavert

The path forward, eftir Diana Ohlbaum/ Devex
-
IFF only they'd spent it on the poor, eftir Patric Love/ OECDinsights
-
E■ݡpÝa: Media freedom in decline, eftir Felix Horne/ D+C
-
Leaving no unfinished business: What are we waiting for?, eftir Justin W. van Fleet/ Brookings
-
Girls and Women Must be at the Center of the Global Development Agenda, eftir Katja Iversen/ HuffingtonPost
-
Opinion: Goals for Gender Equality Are Not a 'Wish List' - They Are a 'To Do List', eftir Phumzile Mlambo-Ngcuka/ IPS
RÝkisfangslaus ß FÝlabeinsstr÷ndinni
RÝkisfangslaus ß FÝlabeinsstr÷ndinni
Ebola: exposing the failure of international development, eftir Amber Huff/ OpenDemocracy
-
UN's first female development chief calls for boosting choice, rights and opportunities for women/ UNDP
-
End extreme poverty? Let's start with financial access for all, eftir Jim Young Kim/ Al■jˇ­abankablogg
-
On the trail of Africa's biggest international bike race/ TheGuardian
-
50,000 To 1: Malawi's Challenge/ Interaction.org
Dr. Daniel Aronson, 2014 Medical Diplomat Award Winner, and his Transformative Work in Malawi
Dr. Daniel Aronson, 2014 Medical Diplomat Award Winner, and his Transformative Work in Malawi
The DNA of German Foreign Policy, eftir FRANK-WALTER STEINMEIER/ Project-Syndicate
-
Opinion and Debate: Refugees are not terrorists, eftir Jonathn Wittall/ MSF-LŠknar ßn landamŠra
-
7 Ways To Lay Down The Truth On Foreign Development Assistance/ Buzzfeed
-
This is What Revolution Looks Like: One Billion Rising Revolution Photo Essay/ HuffingtonPost
-
If food security is the answer, is it time to change the question?, eftir Paolo Cravero/ IEED
-
For Better or Worse: Child Marriage Is a Violation of Girls' Rights, eftir Tanya Barron/ HuffingtonPost
-
Can you visualize the structure of the world economy and population in one chart?, eftir Morgan Brannon/ Al■jˇ­abankablogg
Visualizing the Structure of the World Economy and Population in One Chart
Visualizing the Structure of the World Economy and Population in One Chart
Africa's youth: Can we live up to their expectations?/ Ideas4Development
-
Why 2015 is a make-or-break year for the economy, eftir Christine Lagarde/ GlobalPolicy
-
Has globalisation fundamentally slowed?/ BBC
-
Capitalism Defused the Population Bomb, eftir Chelsea German/ GlobalPolicy
-
Leaving no unfinished business: What are we waiting for?, eftir Justin W. van Fleet/ Brookings
-
Leikskˇlab÷rn spjalla ß Skype/ SOS barna■orpin ß ═slandi
-
The Guardian view on food security: if the dreamers lose, we face a nightmare/ Forystugrein Ý The Guardian
-
VefsÝ­a um ljˇsmŠ­raverkefni­: Midwives4all.org
-
Out-of-school children: a promise yet to be fulfilled, eftir QUENTIN WODON/ Al■jˇ­abankablogg
-
Remember Ebola's orphans, but don't forget all the other affected children, eftir David Evans/ Al■jˇ­abankablogg
-
Opinion: Manipulate and Mislead - How GMOs are Infiltrating Africa, eftir Haidee Swanby and Mariann Bassey Orovwuje/ IPS

Erindi um st˙lkur, menntun og frjßls fÚlagasamt÷k

 

AfrÝka 20:20 og MARK - Mi­st÷­ margbreytileika- og kynjarannsˇkna ß fÚlagsvÝsindasvi­i Hßskˇla ═slands bo­a til mßlstofu mßnudaginn 9. mars nk.

Efni: 'Bßgstaddar' st˙lkur, menntun og frjßls fÚlagasamt÷k Ý Kampala, Uganda
Fyrirlesari: Selma Sif ═sfeld Ëskarsdˇttir MA Ý ■rˇunarfrŠ­i
Sta­ur: Ingjaldssalur, Hßskˇlatorgi Hßskˇla ═slands
Stund: 9. mars kl. 17:00-18:30

═ erindi sÝnu mun Selma Sif fjalla um styrktarverkefni ß vegum frjßlsra fÚlagasamtaka Ý Kampala og hvernig kyn er ßhrifavaldur ■egar kemur a­ slÝkum verkefnum og a­gengi a­ menntun, ■ar sem m÷rg fÚlagasamt÷k velja a­ styrkja a­eins st˙lkur til nßms. Samhli­a ■essum verkefnum er dregin upp einsleit mynd af bßgst÷ddum st˙lkum Ý ■rˇunarrÝkjum.

Mßlstofan er opin ÷llu ßhugafˇlki um mßlefni­!

 

FrŠ­igreinar og skřrslur
FrÚttir og frÚttaskřringar
 
-
-
-
-
-
Kenya's Tana River: The fight over water | Global 3000
Kenya's Tana River: The fight over water | Global 3000
BROADCASTING: African nations face dilemma over digital switch/ DW
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-

Gagnvirkur vefur Ý tilefni kvennadagsins

 

═ a­draganda al■jˇ­lega kvennadagsins ß sunnudaginn kemur, 8. mars, hafa samt÷kin LŠknar ßn landamŠra opna­ gagnvirkan vef me­ frßs÷gnum og ljˇsmyndum sem tengjast barßttumßli samtakanna um a­ bŠta a­gengi kvenna a­ heilbrig­is■jˇnustu Ý ■rˇunarrÝkjum, ekki sÝst Ý tengslum vi­ me­g÷ngu og fŠ­ingu.

 

Vefurinn ber yfirskriftina "Because Tomorrow Needs Her" og ■ar er me­al annars a­ finna ljˇsmyndir ßstralska ljˇsmyndarans Kate Geraghty, sem sřna ßtakanlegar a­stŠ­ur kvenna Ý fj÷lm÷rgum fßtŠkum rÝkjum. Einnig er ß vefnum ljˇsmyndir eftir a­ra listamenn og kvikmyndabrot en myndefni­ er teki­ Ý  B˙r˙ndi, HaÝtÝ, MalavÝ og Papa Nřju GenÝu. Ennfremur eru ß vefnum frßsagnir starfsfˇlks LŠkna ßn landamŠra frß ■orpum og heilsugŠslust÷­vum Ý Afganistan, Su­ur-S˙dan, Austur-Kongˇ og SÝerra Leone.

 

═ frÚtt frß samt÷kunum kemur fram a­ 800 konur deyi af barnsf÷rum e­a af fylgikvillum me­g÷ngu ß hverjum degi. ┴ vefnum eru kaflar um um÷nnun ungbarna, fist˙lu, ˇtryggar fˇsturey­ingar, kynbundi­ ofbeldi og forvarnir gegn HIV smiti.

 


Nř stjˇrn FÚlags Sameinu­u ■jˇ­anna

┴ AđALFUNDI FÚlags Sameinu­u ■jˇ­anna, sem var haldinn mi­vikudaginn 18. febr˙ar var fari­ yfir verkefni fÚlagsins ß undanf÷rnum tveimur ßrum og ßrsreikningar sam■ykkir. Einnig var kosi­ Ý stjˇrn fÚlagsins. Ůr÷stur Freyr Gylfason var endurkj÷rinn forma­ur.

 

Bogi ┴g˙stsson frÚttama­ur kom inn Ý stjˇrnina 2012 og heldur ßfram stjˇrnarsetu en nřir stjˇrnarmenn eru eftirtaldir: BryndÝs EirÝksdˇttir, meistaranemi, GrÚta Gunnarsdˇttir, sendiherra, Nanna Magnadˇttir, l÷gfrŠ­ingur og forst÷­uma­ur ˙rskur­arnefndar umhverfis- og au­lindamßla, Pßll ┴sgeir DavÝ­sson, l÷gfrŠ­ingur og fyrrverandi starfsma­ur Sameinu­u ■jˇ­anna Ý New York, Kongˇ, S˙dan og Kenřa, PetrÝna ┴sgeirsdˇttir, MA Ý al■jˇ­legum fri­arfrŠ­um og fyrrverandi framkvŠmdastjˇri AFS og Barnaheilla, Svava Jˇnsdˇttir, bla­ama­ur og meistaranemi Ý al■jˇ­asamskiptum, ١r ┴sgeirsson, kennari, sjßvarvistfrŠ­ingur og a­sto­arforst÷­uma­ur Sjßvar˙tvegsskˇla Hßskˇla Sameinu­u ■jˇ­anna.

 

Nßnar
 

Kynning ß nemendum hßskˇla Sameinu­u ■jˇ­anna ß ═slandi:

 

Vonast til a­ fß betri st÷­u me­ kynjafrŠ­i sem ˙tgangspunkt 

- segir Tony Bero Ý JafnrÚttisskˇlanum 

 

Tony Bero.

Nafn: Tony Bero

Land: PalestÝna

Aldur: 34

Fj÷lskylda: KvŠntur og ß eina dˇttur 

 

 

Af hverju kaustu a­ stunda nßm vi­ Hßskˇla Sameinu­u ■jˇ­anna ß ═slandi?

╔g heyr­i um skˇlann fyrir nokkrum ßrum sÝ­an frß samstarfsfÚl÷gum mÝnum hjß UNRWA ß Vesturbakka PalestÝnu, og vona­i a­ einn daginn fengi Úg tŠkifŠri a­ stunda nßm vi­ JafnrÚttisskˇla Hßskˇla Sameinu­u ■jˇ­anna (UNU-GEST). Fyrir um sex mßnu­um fÚkk Úg t÷lvupˇst frß yfirmanni mÝnum um a­ Úg gŠti sˇtt um og eftir nokkur vi­t÷l fÚkk Úg ■Šr frÚttir a­ Úg hef­i komist inn. Ůa­ var sÝ­astli­inn oktˇber. ╔g kom til ═slands ■ann 4. jan˙ar og ver­ hÚr til 23. maÝ, en eiginkona mÝn og dˇttir koma Ý mars og dvelja hjß mÚr ■ar til a­ Úg klßra nßmi­.

 

Hva­ er ■a­ sem ■˙ getur teki­ me­ ■Úr eftir nßm vi­ Hßskˇla Sameinu­u ■jˇ­anna?

Ůa­ er svo margt, en Úg vona fyrst og fremst a­ Úg geti nota­ ■ekkinguna sem Úg ÷­last hÚr Ý skˇlanum til a­ styrkja starfshŠfni mÝna Ý heimalandi mÝnu. Einkum og sÚr Ý lagi bind Úg vonir vi­ a­ geta stu­la­ a­ jafnrÚtti me­ a­fer­um sem gera mÚr kleift a­ vinna a­ ■essu markmi­i Ý ˇlÝkum og menningarheimum. ╔g vinn hjß UNRWA, sem er stofnun ß vegum Sameinu­u ■jˇ­anna sem vinnur me­ palestÝnskum flˇttam÷nnum. ╔g vona a­ Úg komi til me­ a­ b˙a yfir hŠfileikum Ý kynjafrŠ­um sem Úg mun nřta vi­ ßkvar­anat÷kur. Vi­ ˙thlutun til verkefna ver­ur a­ taka tillit til hagsmuna kvenna, karla, stelpna og strßka. 


 
Hva­a nßmskei­ hefur­u teki­ og hva­ hefur­u lŠrt af ■eim?

┴­ur en Úg kom hinga­ haf­i Úg ■egar teki­ řmis nßmskei­ Ý verkefnastjˇrnun. HÚr ß ═slandi erum vi­ Ý skˇlanum til a­ vinna a­ ■vÝ a­ lj˙ka diplˇma grß­u Ý al■jˇ­legum jafnrÚttisfrŠ­um. Ůa­ efni sem a­ vi­ h÷fum fjalla­ um Ý ■eim nßmskei­um sem vi­ h÷fum teki­ undarfari­ eru m.a. gagnrřnin hugsun, kvenrÚttindi, kyn og kynjajafnrÚtti, kynjasam■Štting, a­ beita kynjasjˇnarhorni ß r÷kramma og kynju­ hagstjˇrn.

 

Hva­a nßmsgreinar hafa ■Úr ■ˇtt ßhugaver­astar og af hverju?

Kyn og ■rˇun, kynjasam■Štting, verkefnastjˇrnun og hvernig kynjasjˇnarhorni er beitt ß r÷kramma, kynju­ hagstjˇrn og  kyn og ÷ryggismßl. Allt er ■etta mikilvŠg ■ekking sem Úg sÚ fyrir mÚr a­ geta nota­ heima Ý starfinu mÝnu Ý PalestÝnu.

 

Um hva­ snřst lokaverkefni­ ■itt Ý jafnrÚttisskˇlanum?

Vi­ munum vinna a­ lokaverkefnunum okkar sÝ­asta mßnu­inn. Lokaverkefni­ mitt mun vera um kynjabundi­ ofbeldi Ý flˇttamannab˙­um ß vesturbakka PalestÝnu. ╔g vil vinna a­ verkefnatill÷gu um kynjabundi­ ofbeldi Ý flˇttab˙­unum og finna lei­ til a­ allar stofnanirnar ß sta­num geti unni­ saman a­ lausn; menntakerfi­, heilbrig­iskerfi­, fÚlagskerfi­ og hjßlparstofnanir. ╔g vona a­ ■egar Úg komi heim geti Úg fengi­ styrki til a­ koma af sta­ ■essu verkefni sem vŠri til ■riggja ßra.

 

Hefur­u ߊtlun var­andi starfsferil ■inn ■egar ■˙ snřr­ til baka heim eftir nßmi­ hÚr?

╔g vona a­ Úg geti nota­ ■ekkinguna sem Úg hef hloti­ hÚr Ý JafnrÚttisskˇlanum til a­ fß betri st÷­u innan UNRWA, vonandi me­ kynjafrŠ­i sem ˙tgangspunkt.

 

Hvernig hefur­u Ý huga a­ nřta nßmi­ ■itt hÚr vi­ JafnrÚttisskˇlann Ý heimalandi ■Ýnu?

╔g vona a­ Úg geti komi­ af sta­ vitundarvakningu um kynjajafnrÚttindi og kynjasam■Šttingu, en ■a­ er s˙ sřn a­  kynfer­i ver­i grundvallarforsenda vi­ mˇtun nřrrar stefnu e­a vi­ t÷ku ßkvar­ana ß opinberum vettvangi.

 

Ef a­ vi­ myndum spyrja vini ■Ýna og fj÷lskyldu hva­ vŠru ■Ýnar gˇ­u hli­ar og slŠmu hva­ heldur­u a­ ■au myndu segja?

SlŠmu hli­arnar vŠru lÝklegast a­ Úg vŠri of sjßlfselskur, a­ Úg vil alltaf vera bestur og vita meira, sem mÚr finnst reyndar ekki vera galli, heldur einfaldlega gˇ­ur mannlegur eiginleiki. ╔g er ekki gˇ­ur a­ vinna Ý hˇpum og Úg vil helst vinna einn. Og kannski kann a­ vera a­ Úg sÚ of skipulag­ur. 

En gˇ­u hli­arnar;  lÝklegast myndi fˇlk segja a­ Úg sÚ mj÷g skipulag­ur, bŠ­i Ý verkefnum og vinnu. ╔g vir­i tÝma annarra og Úg veiti smßatri­um athygli. A­ sama skapi myndu ■au eflaust segja a­ Úg sÚ ßrei­anleg manneskja, ■ar sem fˇlk getur alltaf treyst ■vÝ a­ Úg lj˙ki ■vÝ sem Úg tek a­ mÚr.

 

Viltu deila me­ okkur ■vÝ hvernig ■˙ upplifir Ýslensku ■jˇ­ina?

═slendingar eru mj÷g vingjarnlegir og ■a­ er mj÷g au­velt a­ tala vi­ ■ß. Ůeir mismuna aldrei eftir uppruna og tala alltaf fallega til manns, ■ˇtt ma­ur sÚ frß ÷­ru landi. Ůeir eru rˇlegir og hjßlpsamir, en eru alltaf a­ berjast vi­ tÝmann. Eitt sem a­ mÚr fannst ßhugavert ■egar Úg flutti hinga­ er hva­ karlmenn hjßlpa miki­ vi­ uppeldi barna. ╔g bř Ý Ýb˙­ fyrir ofan leikskˇla ß Eggertsg÷tunni, og Úg tˇk strax eftir ■vÝ hversu margir karlmenn komu me­ b÷rnin sÝn og sˇttu ß leikskˇlann. ═ PalestÝnu og ÷­rum Arabal÷ndum deila foreldrar ekki eins miki­ ßbyrg­inni, ßbyrg­in er ÷ll hjß mˇ­urinni.

 

Er ■a­ eitthva­ anna­ sem a­ ■˙ vilt deila me­ okkur?

╔g mun sakna ■essa lands mj÷g miki­, ßsamt fˇlksins og menningarinnar. HÚr eru allir vinir og a­ mÝnu mati er engin mismunun til sta­ar. 

 

Vi­tal: ┴sr˙n Birgisdˇttir starfsnemi hjß FÚlagi Sameinu­u ■jˇ­anna

 


Stjˇrnarandsta­an ˇskar eftir skřrari sv÷rum vegna fyrirhuga­rar sameiningar ŮSS═ og rß­uneytisins

 

NÝu ■ingmenn stjˇrnarandst÷­unnar l÷g­u Ý gŠr fram bei­ni um skřrslu frß utanrÝkisrß­herra um skipulag ■rˇunarsamvinnu vegna fyrirhuga­rar sameiningar Ůrˇunarsamvinnustofnunar ═slands og utanrÝkisrß­uneytis. Ůingmennirnir ˇska eftir ■vÝ a­ sÚrstaklega ver­i fjalla­ um r÷k fyrir fyrirhuga­ri sameiningu Ůrˇunarsamvinnustofnunar ═slands og ■rˇunarsamvinnuskrifstofu utanrÝkisrß­uneytisins og r÷k fyrir ■vÝ a­ starfsemin ver­i innan rß­uneytisins eftir sameininguna. 

 

Eftirfarandi atri­i komi m.a. fram Ý skřrslunni:

 

1.    Reynsla og t÷luleg g÷gn sem liggja til grundvallar ■vÝ mati a­ sameiningin auki skilvirkni og hagrŠ­ingu og upplřsingar um hvort fyrir liggur hagkvŠmnis˙ttekt sem sty­ur ■etta mat. 
2.    Fagleg r÷k sem liggja til grundvallar ßformum um sameininguna. 
3.    Hvort hlutlausir sÚrfrŠ­ingar hafa meti­ n˙verandi fyrirkomulag og hvort efnislegar ßstŠ­ur ■ykja til breytinga Ý ljˇsi ■ess a­ gildandi l÷g um ■rˇunarsamvinnu frß ßrinu 2008 byggjast ß greiningu ■ar sem l÷g­ var til verkaskipting milli rß­uneytis og stofnunar og pˇlitÝsk samsta­a allra flokka hefur veri­ um ■a­ fyrirkomulag til ■essa. 
4.    Hvort rß­uneyti­ telur ÷nnur l÷gmßl gilda um ■rˇunarmßl en a­ra mßlaflokka Ý ljˇsi ■ess a­ almennt hefur stjˇrnsřslan ■rˇast Š meira ß ■ann veg a­ stefnum÷rkun og eftirlit me­ framkvŠmd hennar er ß hendi rß­uneyta en framkvŠmdin sjßlf ß hendi faglegra stofnana. R÷kstutt ver­i af hverju tali­ sÚ falla vel a­ n˙tÝmahugmyndum um gott skipulag Ý stjˇrnsřslu og ■rˇun hennar ß sÝ­asta ßratug a­ flytja framkvŠmd tvÝhli­a ■rˇunarsamvinnu inn Ý rß­uneyti­ og ger­ ver­i grein fyrir ■vÝ hva­a vanda var­andi ßrangur e­a hagkvŠmni starfseminnar breytingunum er Štla­ a­ leysa. 
5.    DŠmi frß seinni ßrum um a­ fagstofnun hafi veri­ sameinu­ rß­uneyti ef einhver eru. 
6.    Upplřsingar um hvort rß­uneyti­ lÚt sko­a hvort hugsanlega mŠtti nß betri ßrangri og hagrŠ­ingu Ý ■rˇunarsamvinnu me­ ■vÝ a­ fara ■ver÷fuga lei­, ■.e. a­ fŠra frekari verkefni frß utanrÝkisrß­uneytinu yfir til Ůrˇunarsamvinnustofnunar, lÝkt og var ni­ursta­a sÝ­ustu rÝkisstjˇrnar Framsˇknarflokksins og SjßlfstŠ­isflokksins, sbr. regluger­ sem sett var ßri­ 2005. 
7.    ┴lit RÝkisendursko­unar, ef ■ess hefur veri­ leita­, ß ■vÝ hvernig h˙n telur fyrirhuga­a ni­urlagningu Ůrˇunarsamvinnustofnunar og fŠrslu ß verkefnum inn Ý rß­uneyti­ samrŠmast meginlÝnum Ý Ýslenskri stjˇrnsřslu■rˇun sÝ­asta ßratug. 
8.    ┴lit ■rˇunarsamvinnunefndar Efnahags- og framfarastofnunarinnar (DAC) ß sameiningunni, ef ■ess hefur veri­ leita­. 
9.    Upplřsingar um af hverju ekki er be­i­ ni­urst÷­u ˙ttektar DAC ß skipulagi og ßrangri ■rˇunara­sto­ar, sem fyrirhugu­ er hÚrlendis ßri­ 2016, ß­ur en lagt er til a­ Al■ingi ßkve­i a­ leggja ni­ur stofnunina. 
10.   Hvort utanrÝkisrß­uneyti­ hefur lßti­ athuga reynslu annarra rÝkja af ■vÝ a­ hafa sjßlfstŠ­a stofnun utan um ■rˇunarsamvinnu, eins og t.d. er gert Ý SvÝ■jˇ­, Ý sta­ ■ess a­ ■rˇunarsamvinna sÚ ß bor­i utanrÝkisrß­uneytisins. 
11.   Upplřsingar um hvernig stofnunin hefur sta­i­ sig ß undanf÷rnum ßrum mi­a­ vi­ a­rar rÝkisstofnanir hva­ var­ar ■ann ramma sem henni er marka­ur Ý fjßrl÷gum og hvort RÝkisendursko­un hefur gert einhverjar athugasemdir vi­ ßrsreikninga hennar ß ■eim tÝma. 
12.   Mat ß ■vÝ hvernig stofnuninni hefur gengi­ a­ koma Ýslenskri sÚr■ekkingu, svo sem Ý jar­hitamßlum og sjßvar˙tvegi, ß framfŠri ß al■jˇ­avÝsu Ý gegnum starf sitt, m.a. hvort erlendar stofnanir telja sÚr ßvinning af ■vÝ a­ eiga samstarf vi­ hana, t.d. ß svi­i jar­hitamßla, og hva­a ßlyktanir rß­uneyti­ dregur af ■vÝ um gŠ­i starfsins. 
13.   R÷kstuddar hugmyndir um hvort gŠ­i starfsemi ß svi­i ■rˇunarmßla aukist me­ ■vÝ a­ leggja stofnunina ni­ur og fŠra verkefni­ inn Ý rß­uneyti­ sjßlft. 
14.   R÷kstudd sko­un rß­uneytisins ß ■vÝ hvort stofnunin hefur sřnt frumkvŠ­i og sinnt nřsk÷pun Ý starfi ß umli­num ßrum og hvort rß­uneyti­ telur lÝklegt a­ fŠrsla ß verkefnum hennar inn Ý rß­uneyti­ řti undir ■essa ■Štti. 
15.   Hvernig fyrirhuga­ er a­ tryggja st÷­ugleika Ý starfseminni Ý kringum rÝkisstjˇrnarskipti ef af sameiningunni ver­ur. 
16.   Hvernig fyrirhuga­ er a­ tryggja a­ sßtt skapist me­al almennings um ■rˇunarsamvinnu ═slands ■rßtt fyrir aukna nßlŠg­ vi­ stjˇrnmßlin ef af sameiningunni ver­ur. 
17.   Hvernig fyrirhuga­ er a­ tryggja a­ ßkvar­anataka ver­i ekki seinvirkari og tortryggilegri eftir sameininguna ef af henni ver­ur. 
18.   Hvernig fyrirhuga­ er a­ tryggja a­ upplřsingagj÷f til almennings geti ßfram veri­ skilvirk og frjßlsleg ˇlÝkt ■vÝ sem gjarnan tÝ­kast hjß rß­uneytum. 
19.   Hvernig Štlunin er a­ haga eftirliti me­ ■rˇunarsamvinnu ═slands ef starfsemin ver­ur innan rß­uneytisins og mat ß ■vÝ hvort rß­uneyti­ ■ykir fŠrt um a­ hafa eftirlit me­ sinni eigin starfsemi me­ ■essum hŠtti e­a hvort e­lilegra vŠri a­ slÝkt eftirlit vŠri ß hendi annars a­ila. 
20.   Hvernig rß­gert er a­ a­skilja stefnumˇtun og framkvŠmd ■rˇunarsamvinnu ef starfsemin ver­ur innan rß­uneytisins og mat ß ■vÝ hvort e­lilegra vŠri a­ a­skilja stefnumˇtun og framkvŠmd Ý ■rˇunarsamvinnu eins og venjan er me­ flesta a­ra opinbera starfsemi Ý Ýslenskri stjˇrnsřslu. 
21.   Hvort haft hefur veri­ samrß­ vi­ starfsmenn um fyrirhuga­a ni­urlagningu stofnunarinnar hva­ var­ar rÚttindi og skyldur og ef svo er, hvernig samrß­i­ fˇr fram. 
 

 

Bei­nin er frß ■ingm÷nnunum KatrÝnu Jakobsdˇttur, Íssuri SkarphÚ­inssyni, Ëttari ProppÚ, Birgittu Jˇnsdˇttur, Valger­i Bjarnadˇttur, Gu­mundi SteingrÝmssyni, Helga Hrafni Gunnarssyni, SvandÝsi Svavarsdˇttur og Helga Hj÷rvar.

 

facebook
UM HEIMSLJËS 

Heimsljˇs - veftÝmarit um ■rˇunarmßl er gefi­ ˙t af Ůrˇunarsamvinnustofnun ═slands. Ritinu er Štla­ a­ glŠ­a umrŠ­u um ■rˇunarmßl og gefa ßhugas÷mum kost ß a­ fylgjast me­ ■vÝ sem hŠst ber hverju sinni. Efni veftÝmaritsins ■arf ekki endilega a­ endurspegla stefnu ŮSS═.

 

Skrßi­ ykkur Ý ßskrift ß heimasÝ­unni, www.iceida.is og lßti­ vinsamlegast a­ra me­ ßhuga ß ■rˇunarmßlum vita af tilvist veftÝmaritsins. Allar ßbendingar um efni eru vel ■egnar.

 

Ůeir sem vilja senda okkur ßbendingu um efni e­a afskrß sig af netfangalista eru vinsamlegast be­nir um a­ senda slÝk erindi ß netfangi­ iceida@iceida.is. Ritstjˇri er Gunnar Salvarsson, gsal@iceida.is

.

Vi­ bi­jumst velvir­ingar ß ■vÝ a­ geta ekki nota­ Ýslenskar gŠsalappÝr Ý vi­t÷lum en bandarÝskt sni­mˇt VeftÝmaritsins leyfir ekki notkun ■eirra.

 

Bestu kve­jur, ┌tgßfu- og kynningardeild ŮSS═

 

ISSN 1670-8105