|
|
 |
Heimsljós
veftímarit um þróunarmál
|
|
7. árg. 248. tbl.
|
5. nóvember 2014
|
|
Oxfam samtökin segja ójöfnuði stríð á hendur:
Stjórnlaus ójöfnuður í heiminum og vellauðugir verða ríkari
Milljarðamæringar eru tvöfalt fleiri í dag en þeir voru fyrir fjármálakreppuna, að því er fram kemur í nýrri skýrslu Oxfam samtakanna sem hefur hleypt af stokkunum herferð gegn ójöfnuði í heiminum. Samkvæmt niðurstöðum rannsóknar Oxfam hafa þeir vellauðugu í heiminum orðið efnaðri, ójöfnuður er kominn úr böndum og hlutskipti mörg hundruð milljóna manna er að búa við viðvarandi fátækt. Eins og áður hefur komið fram eiga 85 ríkustu einstaklingarnir jafnmikinn auð og hálft mannkynið!
Þegar meðaltekjur eru reiknaðar út kemur á daginn að þessir sjö milljarðar sem búa á jörðinni hafa rúmlega 65 Bandaríkjadali á dag, eða tæplega 8 þúsund krónur íslenskar. En fyrir flesta er slík meðaltala merkingarlaus með öllu því eins og flestir vita býr rúmur milljarður manna við sárafátækt og hefur að jafnaði tekjur sem nema minna en 1,25 dölum, þ.e. minna en 153 krónur. Þær 3 milljónir manna sem eru í efstu prósentunni á tekjuskalanum í Bandaríkjunum hafa hins vegar 850 þúsund dali í tekjur á ári, eða yfir 100 milljónir.
 | |
Berjust gegn ójöfnuði: jöfnum dæmið/ Oxfam
|
"Sex árum eftir að fjármálakreppan reið yfir hafa þjóðir heims átt við erfiðleika að etja. Batamerki eru sýnileg og heimurinn er að ná sér á strik, en ríkasta fólkinu hefur vegnað ákaflega vel," segir Oxfam. "Ójöfnuður fer vaxandi víðs vegar um heiminn og nauðsynlegt er að grípa þegar til aðgerða til að afstýra frekari vanda," segir í skýrslunni sem er hluti af herferð samtakanna: Even It Up.
Fram kemur í skýrslunni að frá 2009 hafi ein milljón kvenna látist af barnsförum eða fylgikvillum meðgöngu vegna skorts á grunnþjónustu í heilsugæslu. Einnig er bent á að 57 milljónir grunnskólabarna fái enga formlega menntun. Á sama tíma ávöxtuðu þeir ríkustu pund sitt um 412 milljónir sterlingspunda (80 milljarða íslenskra króna) á degi hverjum á síðasta ári. Oxfam vekur athygli á því að í Afríku sunnan Sahara búi nú sextán milljarðamæringar, í heimhluta þar sem 358 milljónir manna lepji dauðann úr skel í sárafátækt.
Meðal þeirra sem taka undir niðurstöðu skýrslunnar eru Joseph Stiglitz Nóbelsverðlaunahafi í hagfræði og Andrew Haldane yfirhagfræðingur Englandsbanka.
Fátækt og forréttindi
Mark Goldring framkvæmdastjóri Oxfam segir að ójöfnuður sé eitt helsta vandamál sem veröldin glími við. "Í heimi þar sem hundruð milljóna manna hafa hvorki aðgang að hreinu drykkjarvatni né tök á að brauðfæða fjölskyldur sínar hefur lítill forréttindahópur yfir svo miklum fjármunum að ráða að nokkrar mannsævir þyrfti til að koma öllum peningunum í lóg," segir hann og bendir á að afleiðingarnar birtist í miklu misrétti sem sé skaðlegt fyrir alla, það ræni milljónir manna tækifærum til betra lífs, kyndi undir glæpastarfsemi, spillingu og jafnvel stríð. Síðast en ekki síst torveldi ójöfnuðurinn baráttuna við að sigrast á fátækt í heiminum.
Oxfam bendir á nokkrar leiðir til þess að bregðast við vaxandi misrétti í heiminum. Samtökin skora á ríkisstjórnir þjóða að takast á við skattsvik og fjárfesta í grunnþjónustu við íbúana, svo og að koma á jafnlaunastefnu til þess að bæta hlut kvenna.
Fyrir nokkru kom fram hjá OECD að ójöfnuður í heiminum hafi ekki mælst meiri frá því 1820 og bilið milli ríkra og fátækra sé einhver alvarlegasta þróun í heiminum á síðustu tveimur öldum.
Því er við að bæta að nýja Oxfam skýrslan þykir ríma sérdeilis vel við umdeilda metsölubók franska hagfræðingsins Thomas Piketty, Capital in the Twenty-First Century, en vinsældir þeirrar bókar hafa komið verulega á óvart í ljósi þess að höfundurinn var lítt þekktur.
|
Íslendingar hafa ekki fullgilt samninga um ríkisfangslausa:
Flóttamannastofnun Sameinuðu þjóðanna vill tryggja öllum ríkisfang innan áratugar
 | |
Allir eiga rétt á ríkisfangi/ Flóttamannastofnun SÞ
|
Andvaka af hamingju var fyrirsögn í Morgunblaðinu fyrr á árinu þar sem rætt var við georgíska konu sem eftir mikla baráttu fékk langþráð dvalarleyfi hér á landi á grundvelli mannúðarsjónarmiða. Lika Korinteli var þá ein af tíu til tólf milljón einstaklingum í heiminum sem var í þeirri sérkennilegu og erfiðu stöðu að vera ríkisfangslaus. Barátta hennar fyrir ríkisfangi hafði staðið yfir í tíu ár en fólk sem nýtur ekki þeirra mannréttinda að hafa ríkisfang hefur af ýmsum ástæðum verið synjað um slíkt af yfirvöldum í því landi sem það sjálft lítur á sem sitt föðurland. Lika Korinteli sagði sögu sína í Morgunblaðinu.
Flóttamannastofnun Sameinuðu þjóðanna (UNHCR) hóf í gær alþjóðlega herferð í þágu þeirra sem eru án ríkisfangs og kallar herferðina "I Belong" (Ég tilheyri). Markmiðið er að útrýma innan áratugar þeim útbreidda vanda og tryggja öllum ríkisfang. Vegna skorts á slíkri viðurkenningu eru um tíu milljónir einstaklinga í lagalegu tómarúmi og samkvæmt upplýsingum UNHCR fæðist barn á tíu mínútna fresti í heiminum án ríkisfangs. Ástæðan fyrir því að raunhæft er talið að ná fyrrnefndu markmiði á tíu árum er sú að sífellt fleiri þjóðir fullgilda tvo samninga Sameinuðu þjóðanna um skort á ríkisfangi, annars vegar samning frá 1954 um stöðu ríkisfangslausra og samningi frá 1961 um aðgerðir til að draga úr ríkisfangsleysi. Íslensk stjórnvöld hafa ekki fullgilt samningana.
Á íslenskri heimasíðu Flóttamannastofnunar Sameinuðu þjóðanna segir að þjóðerni tákni hin lagalegu tengsl milli ríkis og einstaklings. Einstaklingur án ríkisfangs sé ekki talinn vera þegn eða ríkisborgari í neinu ríki. "Margar ástæður geta legið að baki ríkisfangsleysi. Til dæmis getur minnihlutahópum verið mismunað í löggjöf ríkja, misbrestur getur verið á því að skrá alla íbúa sem ríkisborgara þegar ríki öðlast sjálfstæði og ósamræmi getur verið í löggjöfum milli ríkja," segir á vefnum. Þar segir ennfremur að ríkisfangsleysi hafi hræðileg áhrif á líf fólks. Að hafa ríkisfang sé grundvöllur fyrir þátttöku einstaklinga í samfélaginu og sé forsenda þess að þeir fái notið fullra mannréttinda.
António Guterres yfirmaður Flóttamannastofnunar Sameinuðu þjóðanna og Angelina Jolie góðgerðarsendiherra UNHCR, auk tuttugu annarra heimskunnra einstaklinga, birtu í gær opið bréf þar sem segir að þeim þyki tímabært - sextíu árum eftir fyrsta sáttmálann til verndar fólki án ríkisfangs - að setja punkt aftan við þetta tímabil óréttlætis. Í bréfinu segir að ríkisfangsleysi sé ómannúðlegt. Það geti þýtt líf án menntunar, án heilsugæslu og atvinnu, líf án þess að vera frjáls ferða sinna, án vonar.
UNHCR launches 10-year global campaign to end statelessness/ UNHCR
Here are 5 facts about statelessness:/ Reuters
Out of the Shadows: The Treatment of Statelessness Under International Law, eftir Ruma Mandal/ ChathamHouse
|
Fundur ráðherra þróunarmála á Norðurlöndum:
Jafnrétti kynjanna og viðbrögð við ebólufaraldrinum bar hæst
 | | Gunnar Bragi Sveinsson utanríkisráðherra. |
Ráðherrar þróunarmála á Norðurlöndunum funduðu nýlega í Stokkhólmi í tengslum við þing Norðurlandaráðs. Gunnar Bragi Sveinsson utanríkisráðherra stýrði fundinum þar sem hæst bar jafnrétti kynjanna og viðbrögð við ebólufaraldrinum.
Í frétt utanríkisráðneytis segir:
"Við ræddum ýmis mál sem eru ofarlega á baugi í málaflokknum og norræna samvinnu í tengslum við þau, svo sem vinnu við mótun nýrra þróunarmarkmiða Sameinuðu þjóðanna, fjármögnun þróunarsamvinnu og viðskiptamiðaða þróunarsamvinnu. Greindi ég frá að í þeim samningaviðræðum sem framundan eru um ný þróunarmarkmið muni Ísland áfram leggja áherslu á landgræðslu, málefni hafsins, endurnýjanlega orku og jafnrétti kynjanna. Auk þess greindi ég frá þingsályktun um framfarir í lækningu sjúkdóma og skaða á taugakerfinu," segir Gunnar Bragi. Ráðherrarnir lögðu áherslu á mikilvægi þess að í nýjum þróunarmarkmiðum verði skýrt kveðið á um jafnrétti kynjanna og valdeflingu kvenna og að Norðurlöndin héldu áfram að vinna að þessu í sameiningu. Þá ræddu þeir einnig viðbrögð Norðurlandanna við ebólufaraldrinum og lögðu áherslu á að byggja þurfi upp heilsugæslu í fátækustu ríkjum heims, svo þau séu í stakk búin til að takast á við neyð sem þessa. Faraldurinn sem nú hefur brotist út veldur miklu álagi á heilbrigðiskerfin í viðkomandi löndum, sem fyrir eru veikbyggð og hafa vart bolmagn til að sinna grunnþjónustu.
|
Gullútflutningur bætir ekki efnahag Búrkína Fasó:
|
Sambía - fyrsti hvíti forseti í Afríku í tuttugu ár
 | |
Ákvörðun Guy Scott að reka leiðtoga stjórnarflokksins úr embætti hefur skapað óróa meðal almennings/ AFP
|
Fjölmargir íbúar Sambíu hafa staðið í biðröð síðustu daga til að kveðja forseta landsins, Micael Sata, hinstu kveðju en lík hans liggur á viðhafnarbörum í Mulungushi ráðstefnuhöllinni í höfuðborginni Lusaka. Hann lést í London í síðustu viku, 77 ára að aldri, en hann var í læknismeðferð í Bretlandi. Þjóðinni gefst vikulangur tími til að kveðja forsetann en hann verður jarðsettur þriðjudaginn 11. nóvember í sérstökum grafreit fyrir þjóðhöfðingja landsins.
Eftir skyndilegt fráfall forsetans tók varaforsetinn við völdum, Guy Scott, en hann er fyrsti hvíti forsetinn í Afríku í tuttugu ár. Scott er af skosku bergi brotinn og sú staðreynd leiðir sjálfkrafa til þess að hann getur ekki boðið sig fram til forseta í komandi kosningum, sem eiga að fara fram innan þriggja mánaða. Ákvörðun hans á mánudag að víkja formanni stjórnarflokksins úr embætti hefur hins vegar skapað ólgu í landinu og almenningur hefur mótmælt á götum úti síðasta sólarhringinn.
Sata er annar forsetinn á fáeinum árum sem deyr í embætti. Levy Mwanawasa forseti lést árið 2008 eftir að hafa fengið heilablóðfall.
Zambians pay respects to late president Sata/ AFP
Another Zambian president dies in office. What happens now? WashingtonPost
Zambia's new president may be white, but that's not what makes him interesting/ WashingtonPost
Zambia: Scott's Decision Can Send Zambia in Flames, Warns Kambwili/ AllAfrica
Zambia president Michael Sata dies in London/ TheTelegraph
The Death of Zambia's 'King Cobra'/ TheAtlantic
A new white ruler in Zambia, eftir Elias Munshya/ NAIForum
|
Norðmenn umsvifamiklir í vopnaútflutningi:
Sala á hergögnum harðlega gagnrýnd í skýrslu
 | |
Ljósmynd:GettyImages
|
Vopnaútflutningur Norðmanna til ríkisstjórna víða um heim er harðlega gagnrýndur í nýrri skýrslu frá samtökunum Changemaker. Því er haldið fram að sala Norðmanna á hergögnum til ríkisstjórna sem stýra með valdboði auki á kúgun fólks í viðkomandi ríkjum og fari á svig við fyrirætlanir Stórþingsins um útflutning á vopnum.
Skýrslan ber yfirskriftina "Tillitslaus vopnaútflutningur" (Hensynsløs våpeneksport) og gefur yfirsýn yfir útflutning af hergögnum til tíu landa á tímabilinu 2002 til 2012, meðal annars landa þar sem mannréttindi eru fótum troðin. Fram kemur í frétt norska sjónvarpsins að regluverk sé til staðar í Noregi til að koma í veg fyrir útflutning til stjórnvalda sem brjóti á mannréttindum þegna sinna en ekki sé farið eftir reglunum.
Til valdboðssinnaðra stjórnvalda hafi verið seld vopn á umrædddu tímabili fyrir 1,5 milljarð norskra króna, m.a. til Barein, Egyptalands, Líbíu, Sameinuðu arabísku furstadæmanna, Jórdaníu, Kúveit, Kína, Óman, Katar og Sádí-Arabíu sem var stærsti kaupandinn.
Alls seldu Norðmenn, samkvæmt upplýsingum frá Hagstofu Noregs, vopn fyrir 2,1 milljarð norskra króna á síðasta ári. Í þeirri tölu eru líkast til hríðskotabyssurnar sem keyptar voru hingað til lands fyrir Landhelgisgæslu og lögreglu.
Nánar
|
Góðir gestir frá Úganda fræða fermingarbörn:
Hreint vatn bjargar mannslífum!
Undanfarinn mánuð hafa tvö ungmenni frá Úganda hitt tilvonandi fermingarbörn á Íslandi og sagt þeim frá sjálfum sér og aðstæðum heima fyrir. Irene er 19 ára og Ronald er 25 ára. Þau búa á verkefnasvæðum Hjálparstarfs kirkjunnar í Lyantonde og Sembabule. Irene hefur lokið framhaldsskóla og kennt í grunnskóla. Ronald hefur lokið tveggja ára háskólanámi í félagsráðgjöf og starfað sem sjálfboðaliði að verkefnum Hjálparstarfsins í þágu alnæmissjúkra og aðstandenda þeirra.
"Irene og Ronald hafa mætt á skrifstofuna hjá okkur á morgnana til að undirbúa sig fyrir samtal við íslensk fermingarbörn og þá hefur okkur gefist tækifæri til að kynnast þeim aðeins. Þau fara í tölvuna og eru á Facebook alveg eins og krakkarnir okkar og þau eru flinkari á öppin en miðaldra skrifstofufólk í henni Reykjavík. Þau eru eldklár og alveg eins og íslenskir krakkar með sína drauma og þrár um góða framtíð," segir í frétt á vef Hjálparstarfsins.
Þar segir ennfremur:
"Heima í Úganda eru aðstæður hins vegar töluvert öðruvísi en hér. Þrír yngri bræður bíða eftir að Irene komi heim en hún er höfuð fjölskyldunnar. Pabbi hennar lést af völdum alnæmis árið 2001 og mamma hennar dó eftir langvarandi veikindi árið 2011. Irene sér um að elda, fara eftir vatni og eldiviði ásamt því að þvo þvotta og þrífa heimili sitt og bræðra sinna. Ronald fer aftur heim til mömmu sinnar sem missti mann sinn úr alnæmi þegar Ronald var lítill strákur. Hann á þrjár systur og bróður. Mamma Ronalds er HIV-smituð og við slæma heilsu. Það hefur því komið í hlut Ronalds og systkina hans að sjá um heimilið á uppvaxtarárunum.
Irene og Ronald hafa lýst því hvernig vatnsskortur tafði fyrir skólagöngu þeirra. Þau eru hins vegar heppin þar sem þau búa á starfssvæðum Hjálparstarfsins. Irene lauk grunnskólanámi í skóla samstarfsaðila okkar og fjölskylda Ronalds fór úr moldarhreysi í múrsteinshús með vatnssöfnunartanki með fjárstuðningi frá íslenskum almenningi.
Tilvonandi fermingarbörn ganga í hús næstu daga og afla fjár til vatnsverkefna okkar í Afríku. Með þínum stuðningi getum við tryggt fleirum aðgang að hreinu vatni."
|
|
|
Gagnagrunnur fyrir jarðhitaverkefni opnaður á ARGeo ráðstefnu
 | |
Einar Gunnarsson fv. ráðuneytisstjóri ávarpar ráðstefnuna í Tansaníu. Ljósm. NDF
|
Lausnir á orkuþörf Afríku var yfirheiti fimmtu ráðstefnu ARGeo jarðhitasamstarfsins sem haldin var í Arusha í Tansaníu um síðustu helgi á vegum ríkisstjórnar Tansaníu í samvinnu við Umhverfisstofnun Sameinuðu þjóðanna (UNEP).
Þróunarsamvinnustofnun Íslands hefur tekið þátt í ARGeo samstarfinu um árabil og leiðir grunnrannsóknir og mannauðsuppbyggingu í jarðhitanýtingu í umfangsmiklu verkefni í samstarfi við Norræna þróunarsjóðinn (NDF) og Alþjóðabankann.
Ráðstefnur ARGeo er haldnar á tveggja ára fresti og íslenskir jarðhitasérfræðingar voru áberandi sem fyrr í fyrirlestrum á ráðstefnunni í Tansaníu auk þess sem Einar Gunnarsson fyrrverandi ráðuneytissstjóri utanríkisráðuneytis ávarpaði þátttakendur.
Á ráðstefnunni var formlega tekinn í notkun jarðhitagagnagrunnur fyrir Austur-Afríku sem unnið hefur verið að á síðustu árum á vegum UNEP með stuðningi Þróunarsamvinnustofnunar. Í gagnagrunninn hefur verið safnað á einn stað upplýsingum um jarðhitasvæði, verkefni, skýrslur og þau fyrirtæki og stofnanir sem koma að jarðhitamálum í þessum heimshluta.
Nánar verður sagt frá ráðstefnunni síðar.
Powering Africa's Long Term Economic Growth through Robust Investments in Geothermal Energy Development/ UNEP
-
Geothermal: Solution to Africa's Energy Needs/ NDF
-
Tanzania to benefit from geothermal training in Kenya/ ThinkGeoEnergy
|
|
Sterkar stelpur - sterk samfélög
Verðlaun afhent í myndbandakeppni
 | |
Sigurvegrar í myndbandakeppninni. Urður, Lilja og Ingunn til vinstri í efrri röð, Ásgeir Beinteinn fyrir miðju og nemendur Vífilsskóla í fremri röð og til hægri.
|
Í gær voru afhent verðlaun í myndbandakeppni sem efnt var til meðal ungs fólks í tengslum við átakið Sterkar stelpur - sterk samfélög. Verðlaunaafhendingin fór fram í húsnæði Sameinuðu þjóðanna þar sem Berglind Sigmarsdóttir framkvæmdastjóri Félags Sameinuðu þjóðanna á Íslandi tilkynnti um þrjú efstu sætin.
Þrjár stúlkur hrepptu fyrsta sætið, þær Urður Helga, Lilja Hrund og Ingunn Anna. Í öðru sæti varð myndband sem Ágúst Beinteinn Árnason gerði og í þriðja sætið kom í hlut nemenda Vífilsskóla, 75 talsins, en þeir unnu saman að gerð myndbands um sterkar stelpur.
Myndbandakeppnin var haldin í samvinnu við Mbl.is og þar voru fjölmörg myndbandanna sýnd meðan á átaksvikunni stóð. Hér fyrir neðan má sjá verðlaunamyndböndin þrjú.
Heimsljós óskar verðlaunahöfunum innnlega til hamingju.
 | |
1. sæti - Urður, Lilja og Ingunn
|
 | |
2. sæti - Ágúst Beinteinn Árnason
|
 | |
3. sæti - Nemendur Vífilsskól
|
|
|
UNICEF styður varnarlaus börn í Mið-Afríkulýðveldinu
UNICEF kappkostar að hraða sendingu með lífsnauðsynlegum birgðum til þúsunda barna sem neyðst hafa til að flýja heimili sín í Mið-Afríkulýðveldinu. Samkvæmt frétt á vefsíðu UNICEF á Íslandi hafa brotist út ný átök í norður- og vestur-héruðum landsins, samhliða vaxandi ofbeldi í höfuðborginni Bangui, sem gera ástandið enn alvarlegra.
"Okkar starf snýst um að vernda börn, sérstaklega þau sem erfiðast er að ná til. Við neitum að láta hræða okkur og hóta á meðan við sinnum starfi okkar," segir Judith Léveillée, fulltrúi UNICEF í Mið-Afríkulýðveldinu. Hún bætir við að gæta verði þess að börnin gleymist ekki. "Við verðum að gera allt sem í okkar valdi stendur til að koma aðstoð til barnanna í Mið-Afríkulýðveldinu. Þau þurfa lífsnauðsynlega á hjálp að halda og mega ekki gleymast í allri ringulreiðinni."
Nánar
|
|
A Data Revolution to Match the Ambition of 'Leaving no one Behind', eftir Emma Samman/ ODI - HAR DU STYR PÅ DIN VIDEN OM AFRIKA?/ VerdensBedsteNyheter - People are demanding action on inequality: We are joining them, eftir Winnie Byanyima/ Oxfamblogg - THE DISPLACED- A Documentary About Nigerians Turned Into Refugees Inside Their Country By Boko Haram Relevant data for education post-2015 need not be 'big data'/ EFA
 | | Fragile states and global health | Photo Essay: The Price of Cement/ One - Time to Act for Women and Girls Raped in Conflict, eftir Serra Sippel/ HuffingtonPost
 | | Ethiopia: Water is Life | Ridley og Rosling - tilbrigði við batnandi heim, eftir Sigurð Má Jónsson/ Mbl.is - Reducing the Gender Gap in Education, eftir Quentin Wodon/ Alþjóðabankablogg - Visualizing maternal morbidity, eftir Amy VanderZanden/ Humanosphere - Good for health, good for business, eftir Claire Hitchcock/ Devex - Achieving universal sanitation: Sharing the experience of the SDI affiliate in Blantyre, Malawi, eftir Diana Mitlin/ IIED - Money and happiness/ TheEconomist - South Africa: We need a person who will arrest Jacob Zuma - Julius Malema/ TheAfricaReport - An unparalleled opportunity to improve the health of the most vulnerable. Will we take it?, eftir Mesefin Teklu Tesima/ Devex - 'Names and democracy in southern Africa' eftir Christopher Changwe Nshimbi/ NAIForum - Because I am a girl...I have the right to stay in school/ PlanUSA - Africa's urban population growth: trends and projections, eftir Leila Rafei/ Alþjóðabankablogg - Popular Uprising led to Political Turnover in Burkina Faso - Struggles over Legitimacy and Legality, eftir Sten Hagberg/ MatsUtas - Early and unintended pregnancy - what role for education?/ UNESCO - Food security and the right to food/ FAO - Why are people poor and vulnerable?/ UNISDR - What If We Publish Children's Books African Kids Could Relate To?, eftir Chimaechi Allan/ AfricaIsACountry - Doing Development Differently: mission impossible?, eftir Arnaldo Pellini/ Demand4Evidence - Burial rites: how some Kenyans opt for cremation/ DW - The Mission - A last defense against genocide, eftir JON LEE ANDERSON/ NewYorker
|
|
|
|
Um 25 milljónir við hungurmörk á Sahel svæðinu
Því sem næst 25 milljónir íbúa á Sahel svæðinu í Afríku eru við hungurmörk, að mati Samhæfingarskrifstofu mannúðarmála hjá Sameinuðu þjóðunum (OCHA). Fæðuöryggi hefur farið hríðversnandi í þessum heimshluta á undanförnum misserum vegna átaka og óstöðugleika í Mið-Afríkulýðveldinu, í norðanverðu Malí og í norðausturhluta Nígeríu. Næringarhlutfall í matvælum fer líka versnandi og á þessu ári hafa um það bil fimm milljónir manna bæst í hóp þeirra sem búa við fæðuóöryggi. Þar með telur OCHA að fjöldinn sé kominn upp í 24,7 milljónir, en það eru helmingi fleiri en voru við hungurmörk á árinu 2013.
Að mati OCHA eru 6,5 milljónir manna í beinni lífshættu vegna óöruggs lífsviðurværis og ónógrar fæðu. Samkvæmt upplýsingum frá Robert Piper sem er samhæfingarfulltrúi mannúðarmála fyrir hönd Sameinuðu þjóðanna á Sahel svæðinu hefur orðið átakanleg aukning í óöryggi á svæðinu síðastliðið ár sem veldur því að fólki fjölgar sem þarf að fæða, veita húsaskjól og aðgang að læknisþjónustu.
Nánar
Sahel: Food And Nutrition Crisis/ EC
|
|
|
Fréttir og fréttaskýringar
|
|
|
Ekkert HEIMSLJÓS í næstu viku
Af óviðráðanlegum ástæðum fellur niður útgáfa Heimsljóss í næstu viku. |
|
|
Stuðningur við mæður í Mangochi
- Stefán Jón Hafstein fyrrverandi umdæmisstjóri í heimsókn í Malaví
Það fæddust átta börn á litlu fæðingardeildinni í Chilonga þorpinu í fyrrinótt, í litlu heilsugæslustöðinni sem Ísland endurgerði fyrir fólkið í sveitinni. Ljós"faðirinn" sem þarna vinnur var stoltur og benti á fæðingarrúmin tvö og minnti á loforð þess efnis að þegar ein kona yrði að fæða á gólfinu myndi Þróunarsamvinnustofnun Íslands útvega auka fæðingarrúm á deildina. "Nú er sá dagur kominn," sagði hann við fyrrverandi umdæmisstjóra sem hafði vissulega látið þau orð falla.
 | |
Nýja fæðingardeildin í smíðum. Á stærri myndinni stolt móðir með nýfædda tvíbura á fæðingardeildinni í Chilonga. Ljósmyndir: SJH
|
Til fyrirmyndar
Stoltar mæður fylltu hvert rúm á ganginum og ein var með tvö börn í fanginu. Allar brostu, ánægðar með börnin og glaðar í bragði. Þegar þessi heilsgæslustöð var endurgerð var reiknað með að þar yrðu þrjár fæðingar á sólarhring að meðaltali.
"Við erum löngu sprungin" sögðu starfsmenn, álagið er mikið og fólk notar þjónustuna. Áberandi er að nú, fjórum árum eftir að ÞSSÍ fól stöðina endanlega í hendur heimamanna, er umgengni og hirðusemi til fyrirmyndar, allt sem nýtt og vel við haldið. 200 manns koma daglega í þessa heilsugæslustöð og í mæðraskýlinu þar sem konur bíða langt að komnar eftir að taka léttasóttina var glatt á hjalla, þær að elda graut og bara stutt rölt yfir á fæðingarganginn þegar stóra stundin kemur.
Ný fæðingardeild í smíðum
Skömmu áður höfðum við farið á vettvang á héraðssjúkrahúsið. Þar er þröng á þingi, fæðingardeildin stöppuð af konum og börnum enda spítalinn byggður fyrir 200 þúsunda manna hérað sem nú telur eina milljón íbúa. Skammt undan rís ný fæðingardeild sem Ísland styður, þar verður aðstaða góð og konur og börn fá bestu aðhlynningu, ólíkt því sem nú er. Stórt mannvirki, enda þörf á umbótum í hérðaði þar sem hver kona eignast að meðaltali fimm börn. Óvíða í heimi er mæðradauði meiri en í Malaví, hér eru framfarir sýnilegar þar sem farið er um í héraðinu sem Íslendingar styðja í þróunarsamvinnu.
|
|
Af geitakappreiðum og venjulegu lífi í Malaví
-Sóley Ásgeirsdóttir starfsnemi skrifar frá Lilongve
 | | Ferfætlingur sem kemur við sögu í pistli Sóleyjar. |
Á umdæmisskrifstofum Þróunarsamvinnustofnunar Íslands í Malaví, Mósambík og Úganda starfa þrír starfsnemar sem líkt og undanfarin ár hafa fallist á beiðni Heimsljóss um pistlaskrif þann tíma sem þeir dvelja í samstarfslöndum Íslendinga.
Það eru misjafnar afþreyingarnar hérna í Lilongwe. Í borginni býr stórt hlutfall af erlendum starfsmönnum sem vinna fyrir hinar ýmsu þróunarstofnanir og aðrir sem eru í öðrum viðskiptum. Það má segja að flest okkar búi í smá sápukúlu í hverfum sem myndu flokkast sem 'expat' hverfi en maður er enga stund að labba niður eftir veginum í átt að hefðbundnari hverfum í borginni þar sem meiri hluti Malava búa. Þessi undarlega blanda veldur því að það er alltaf nóg að gera svo lengi sem maður veit hvar maður ætti að leita eftir því.
Geitakappreiðar
Nýverið voru haldnar árlegar geitakappreiðar hérna í höfuðborginni. Þær fóru fram í krikkett klúbbnum í Lilongwe og drógu að allskonar fólk. Flestir voru þó betur búnir en ég, konurnar íklæddar fallegum kjólum og með hatta í anda breskra kappreiða og karlarnir í jakkafötum, jafnvel sumir með staf. Við stóðum síðan þarna í miðri þvögunni íklædd gallabuxum og bol. Stungum ekkert í stúf. Við tók síðan skemmtilegt kvöld þar sem maður gat veðjað á ákveðna geit í hverju hlaupi, alls voru 8 hlaup. Í því fyrsta tók ég blinda ágiskun og veðjaði án þess að kíkja á geiturnar. Setti 1500 kwatcha sem reiknast sem rúmar 350 íslenskar krónur á geit númer sex sem hét því fallega nafni 'Mary had a little goat'. Hún Mary leit ekkert sérstaklega vel út áður en að hlaupið fór af stað þar sem hún snéri í öfuga átt og virtist ekki hafa í sér neitt keppnisskap. Hinsvegar þegar hlaupinu var hleypt af stokkum tók hún sig til og sigraði naumlega. 1500kw breyttust því snarlega í 4200kw og áhuginn á kappreiðunum jókst til muna. Skemmtilegt og skrítið kvöld í Lilongwe.
Við entumst hinsvegar ekki lengi en á boðsmiðanum stóð að helsti silakeppurinn yrði í lok kvölds grillaður á teini. Frekar grátbrosleg endalok fyrir þá tilteknu geit en geitakjöt er snætt í miklu magni um alla Malaví. Menn ættu samt sem áður að fara varlega þar sem nýverið komst upp að ódýra geitakarrýið á rútustöðunni innihélt villihundakjöt en ekki geit en það er nú svo sem efni í aðra sögu.
Þar sem geitakappreiðarnar eru nú ekki á hverju kvöldi má alltaf finna sér annað til dundurs, allt frá ljóðakvöldum, salsadanskennslu, karíókí kvöldum og allskonar tónleikum. Um helgar er síðan tilvalið að ferðast niður að Malavívatni og dýfa tánum í sandinn. Við Cape Maclear hitti ég hann Hurry sem hefur unnið við allskonar störf á ströndinni síðan hann var lítil strákur. Hann kom askvaðandi þegar hann sá 'Iceida' merkinguna á bílnum mínum og fór strax að spyrja mig um fyrrverandi starfsmenn Iceida í Monkey Bay og hvað þeir væru að gera þessa dagana. Ég varð að játa mig sigraða því að ekki gat ég veitt honum mikið af upplýsingum. Hann bað mig hinsvegar að skila kveðju til sem flestra og hér kemur hún, ''Can you please tell all of my Iceida friends that they are welcome back any time and I will be waiting here at the beach''.
|
|
|
|
UM HEIMSLJÓS
Heimsljós - veftímarit um þróunarmál er gefið út af Þróunarsamvinnustofnun Íslands. Ritinu er ætlað að glæða umræðu um þróunarmál og gefa áhugasömum kost á að fylgjast með því sem hæst ber hverju sinni. Efni veftímaritsins þarf ekki endilega að endurspegla stefnu ÞSSÍ. Skráið ykkur í áskrift á heimasíðunni, www.iceida.is og látið vinsamlegast aðra með áhuga á þróunarmálum vita af tilvist veftímaritsins. Allar ábendingar um efni eru vel þegnar. Þeir sem vilja senda okkur ábendingu um efni eða afskrá sig af netfangalista eru vinsamlegast beðnir um að senda slík erindi á netfangið iceida@iceida.is. Ritstjóri er Gunnar Salvarsson, gsal@iceida.is . Við biðjumst velvirðingar á því að geta ekki notað íslenskar gæsalappír í viðtölum en bandarískt sniðmót Veftímaritsins leyfir ekki notkun þeirra. Bestu kveðjur, Útgáfu- og kynningardeild ÞSSÍ
| | ISSN 1670-8105 |
|
|