gunnisal
Heimsljˇs
veftÝmarit um ■rˇunarmßl
6. ßrg. 202. tbl.
5. j˙nÝ 2013

Tˇlf nř ■rˇunarmarkmi­ taki vi­ af ■˙saldarmarkmi­unum:

FßtŠkt ˙r s÷gunni... ekki sÝ­ar en ßri­ 2030

Justice 2015: President Ellen Johnson Sirleaf on the UN's post-2015 Development Agenda
Justice 2015: President Ellen Johnson Sirleaf on the UN's post-2015 Development Agenda

Ůjˇ­arlei­togarnir sem Sameinu­u ■jˇ­irnar fˇlu a­ leggja dr÷g a­ nřjum al■jˇ­legum ■rˇunarmarkmi­um Ý barßttunni gegn fßtŠkt birtu ß f÷studaginn var lang■rß­a skřrslu sÝna - A New Global Partnership: Eradicate Poverty and Transform Economies Through Sustainable Development. Ljˇst er a­ till÷gurnar kalla ß flˇknar samningavi­rŠ­ur ß nŠstunni um framhaldi­ ■ar sem tekist ver­ur ß um řmsa hagsmuni enda miki­ Ý h˙fi og ni­ursta­an mun a­ miklu leyti mˇta framkvŠmd ■rˇunarsamvinnu ß nŠstu ßrum. Nřju ■rˇunarmarkmi­in eru tˇlf, Ý sta­ ßtta ■˙saldarmarkmi­a, og eiga a­ vera uppfyllt ßri­ 2030. Ůar ber hŠst a­ ˙trřma ß fßtŠkt Ý heiminum fyrir ßri­ 2030. Ekki a­ draga ˙r e­a minnka - ˙trřma! 

 

S÷gulegt tŠkifŠri

Ban Ki-moon framkvŠmdastjˇri Sameinu­u ■jˇ­anna sag­i Ý ßvarpi ■egar skřrslan var kynnt Ý h÷fu­st÷­vum SŮ Ý New York a­ ■jˇ­arlei­togar hafi n˙ s÷gulegt tŠkifŠri til a­ ˙trřma fßtŠkt og tryggja sjßlfbŠrni og jafnrÚtti allra jar­arb˙a me­ nřjum ■rˇunarmarkmi­um. Ůau gŠfu fyrirheit Ý al■jˇ­legri ■rˇunarsamvinnu um nřja tÝma ■ar sem fßtŠkt heyr­i s÷gunni til Ý heimi framfara, sjßlfbŠrni, jafnrÚttis ■ar sem allir gŠtu bor­ h÷fu­i­ hßtt.

 

┴gŠtis byrjun, segir frÚttaveitan Devex um fyrstu vi­br÷g­ fulltr˙a al■jˇ­asamtaka Ý ■rˇunar- og mann˙­armßlum.

 

UN Development Goals: Michael Anderson
UN Development Goals: Michael Anderson

Rammaߊtlunin sem fyrir liggur me­ afhendingu skřrslunnar felur Ý sÚr a­ mati frÚttaskřrenda a­ ■˙saldarmarkmi­in eiga a­ nßst, bŠ­i me­ ■vÝ a­ bŠta vi­ tÝmann og bŠta vi­ markmi­um, fylla upp Ý ey­ur sem voru Ý ■eim markmi­um me­ nřjum ßhersluatri­um, m.a. hva­ atvinnumßl, umhverfismßl og stjˇrnarhŠtti ßhrŠrir. Me­al markmi­anna er a­ ˙trřma fßtŠkt a­ fullu, tryggja a­ allir hafi a­gang a­ mat og vatni og menntun og draga ˙r barna- og mŠ­radau­a, svo dŠmi sÚu nefnd. Yfirmarkmi­in eru tˇlf en undirmarkmi­in 54 og ■ar eru ßhugaver­ atri­i eins og a­ ˙trřma barnabr˙­kaupum, efla tjßningarfrelsi­, verja eignarÚtt, auka gagnsŠi Ý stjˇrnsřslu og byggja stofnanir sem stu­li a­ frelsi og framf÷rum Ý samfÚl÷gum.

 

Skřrslan var afhent Ban Ki-moon framkvŠmdastjˇra vi­ hßtÝ­lega ath÷fn a­ vi­st÷ddum ■jˇ­arlei­togunum ■remur sem hafa leitt undirb˙ningsferli­, ■eim Susilo Bambang Yudhonyono forseta IndˇnesÝu, Ellen Johnson Sirleaf forseta LÝberÝu og David Cameron forsŠtisrß­herra Breta. 

 

 

Sneak peek of the post-2015 global development agenda/ Devex

 

The world's next great leap forward: Towards the end of poverty/ TheEconomist

 

The Economist explains: How did the global poverty rate halve in 20 years?/ TheEconomist

 

UN panel calls for end to extreme poverty by 2030 in roadmap for world's top challenges/ WashingtonPost

 

Why aid transparency matters in the post-2015 framework/ Devex  

 

We're not there yet - why we must keep current MDGs in sight/ Reuters 

 

UN panel's post-2015 goals: 'Promising start' or 'lacking a roadmap'? 

 

The High Level Panel's After 2015 Report: Solid--and that is OK, eftir Lawrence Haddad/ IDS 

 

The UN to monitor Canadian development from 2015?/ OttawaCitizen 

 

The (Old) Panel and the MDGs: Post-2015 Development, eftir Charles Kenny/ CGD 

 

Will the Post-2015 report make a difference? Depends what happens next, eftir Duncan Green og Stephen Hale/ Oxfamblogg 

 

Nř nßlgun ß teiknibor­inu fyrir fullor­insfrŠ­slu Ý MˇsambÝk:

┴form um a­ ˙trřma ˇlŠsi Ý tilteknum hÚru­um fyrir 2015

gunnisal
ËlŠsi er ˙tbreitt Ý MˇsambÝk - me­alskˇlaganga a­eins r˙mt eitt ßr. Ljˇsmynd: gunnisal.

Sam■ykkt hefur veri­ a­ hefja undirb˙ning a­ nřjum fasa Ý fullor­insfrŠ­sluverkefninu Ý MˇsambÝk ■ar sem ekki ver­ur rß­ist ß gar­inn ■ar sem hann er lŠgstur.  ┴forma­ er a­ sty­ja ߊtlanir fullor­insfrŠ­sludeildar Menntamßlarß­uneytisins um ˙trřmingu ˇlŠsis Ý tilgreindum hÚru­um fyrir ßri­ 2015. "Undirb˙ningsferli­ sem n˙ er nřhafi­ snřr a­ ■vÝ a­ gera nßkvŠma greiningu ß lŠsi fullor­inna, me­al annars me­ tilliti til aldurshˇpa og kyns Ý tveimur hÚru­um Ý Inhambane fylki, Jangamˇ og Vilankulos, og Ý framhaldinu gera till÷gur um hvernig megi rß­ast Ý ■etta stˇra ßtaksverkefni, a­ fara alla lei­ a­ 96% lŠsi Ý ■essum hÚru­um me­ ÷llum tiltŠkum rß­um," segir ┴g˙sta GÝsladˇttir umdŠmisstjˇri Ůrˇunarsamvinnustofnunar ═slands Ý Map˙tˇ. H˙n bŠtir vi­ a­ samsvarandi ßtaksverkefni hafi veri­ keyr­ ßfram  Ý l÷ndum Su­ur AmerÝku og Ý Indlandi.

 

Flestir illa lŠsir e­a ˇlŠsir

Ůrˇunarsamvinnustofnun ═slands hefur stutt fullor­insfrŠ­sluߊtlun mˇsambÝskra stjˇrnvalda sÝ­an 2008. Fyrstu tv÷ ßrin var l÷g­ sÚrst÷k ßhersla ß lŠsi og fŠrni Ý gegnum sÚrst÷k hagnřt nßmskei­ (e.  lifeskills) Ý Jangamˇ hÚra­i Ý Inhambane sřslu. A­ s÷gn ┴g˙stu reyndist ■ˇ ekki mj÷g ßrangursrÝkt a­ keyra sÚrstakt verkefni vi­ hli­ hins hef­bundna frŠ­slukerfis stjˇrnvalda. ┴ ßrunum 2010 til 2013 var bla­inu ■vÝ sn˙i­ vi­ og ßhersla l÷g­ ß a­ styrkja og bŠta nßmsefni og fullor­insfrŠ­slukerfi ß ■remur stjˇrnsřslustigum - rß­uneyti, fylki og hÚra­i - og ■ar me­ sty­ja vi­ ■a­ megin markmi­i stjˇrnvalda Ý MˇsambÝk a­ auka lŠsi Ý 70% ß landsvÝsu. Tali­ er a­ enn■ß sÚ mikill meirihluti fullor­ins fˇlks Ý landinu illa lŠs e­a ˇlŠs, sÚrstaklega konur ß landsbygg­inni.

 

"Ůetta lÚlega lŠsi markast me­al annars af ˇvenjulega stuttri skˇlag÷ngu landsmanna sem er ߊtlu­ a­ me­altali einungis 1,2 ßr og mŠlist hvergi minni Ý heiminum," segir ┴g˙sta. "Ůa­ ■arf vart a­ taka fram a­ ˇlŠsi hefur mj÷g hamlandi ßhrif ß ■ßttt÷ku fˇlks Ý samfÚlaginu og a­gengi ■eirra a­ upplřsingum, enda er liti­ ß lŠsi sem grundvallarmannrÚttindi.  SamkvŠmt al■jˇ­legum vi­mi­um telst ■jˇ­  lŠs ef 96% fullor­inna er lŠs og skrifandi. Ůa­ er ■vÝ ljˇst a­ verulega ■arf a­ her­a rˇ­urinn eigi almennt lŠsi a­ nßst," segir h˙n.

 

LŠsi eitt mikilvŠgasta ■rˇunarverkefni­

A­ s÷gn ┴g˙stu er mikill ßhugi hjß stjˇrnv÷ldum Ý MˇsambÝk a­ rß­ast Ý ■etta samstarfsverkefni, Margir hßttsettir einstaklingar innan stjˇrnkerfisins hafa lřst yfir ■vÝ a­ lŠsi sÚ eitt mikilvŠgasta ■rˇunarmßlefni landsins. "Ljˇst er a­ nau­synlegt ver­ur a­ byggja ß stu­ningi og ■ßttt÷ku fj÷lmargra a­ila til ■ess a­ ■essi markmi­ geti nß­st. Ůa­ er ■vÝ lÝklegt a­ umtalsver­ nřsk÷pun muni eiga sÚr sta­ Ý ˙tfŠrslu fullor­insfrŠ­slu Ý ■essum hÚru­um og ef vel tekst til getur verkefni­ leitt af sÚr lŠrdˇm og nßlganir sem ˙tfŠra mß vÝ­ar Ý MˇsambÝk," segir ┴g˙sta GÝsladˇttir Ý MˇsambÝk.

 

Fyrstu ■˙sund dagar barnsins mikilvŠgastir:

NŠringarskortur barna hefur mikil ßhrif ß nßmsgetu

STC
ForsÝ­a skřrslunnar frß Save The Children.

 

Ůrßtt fyrir mikinn ßrangur ß sÝ­ustu tveimur ßratugum Ý barßttunni vi­ a­ draga ˙r barnadau­a Ý fßtŠkum rÝkjum deyja enn nÝtjßn ■˙sund b÷rn ß hverjum degi af lŠknanlegum sj˙kdˇmum. Segi og skrifa: 19.000 b÷rn daglega! Samt÷kin Save The Children draga ■essa t÷lu fram Ý dagsljˇsi­ Ý ßrlegri skřrslu sinni um vannŠringu og vannŠr­ b÷rn. ═ inngangsor­um er vakin athygli ß stˇrkostlegum framf÷rum ß li­num ßratugum Ý mßlefnum barna en aldrei Ý s÷gunni hefur tekist a­ draga jafn hratt ˙r barnadau­a en frß 1990 til 2011, ˙r tˇlf milljˇnum barna ß ßri ni­ur Ý tŠplega sj÷ milljˇnir. Ennfremur vekja samt÷kin athygli ß ■vÝ a­ b÷rnum hafi fj÷lga­ um 40 milljˇnir Ý grunnskˇlum.


Skert lÝfsgŠ­i

"VannŠring barna ˇgnar ■essum ßhrifamiklu framf÷rum," segja skřrsluh÷fundar og sta­hŠfa a­ dau­sf÷ll 2,3 milljˇna barna ß ßri megi rekja til vannŠringar. Ennfremur benda ■eir ß a­ vannŠring hafi beinar ˇafturkrŠfar aflei­ingar fyrir ■roska barna, ekki sÝst vitsmunalegan, sem lei­i til skertra lÝfsgŠ­a og kosti samfÚl÷g tugi milljar­a ßrlega.

 

Fram kemur Ý skřrslunni a­ framfarir Ý mßlefnum barna sem tengjast ■˙saldarmarkmi­unum hafi veri­ miklar ß undanf÷rnum ßrum, 32% Ý menntun og 23% Ý heilsu, en ß sama tÝma hafi framfarir Ý nŠringarmßlum barna a­eins or­i­ 13%. Samt÷kin hvetja ■jˇ­arlei­toga heims, sem koma saman Ý ■essum mßnu­i, til ■ess a­ grÝpa einstakt tŠkifŠri og breg­ast vi­ ■essum vanda og bjarga ■annig milljˇnum barna frß ■vÝ a­ ver­a vannŠringu a­ brß­. "═ ■essari skřrslu sřnum vi­ fram ß a­ fjßrfesting Ý nŠringu barna er ekki a­eins rÚtta skrefi­ heldur ßvÝsun ß velmegun Ý framtÝ­inni," segja h÷fundar skřrslunnar. Ůar vÝsa ■eir Ý nř g÷gn sem sřna a­ fyrstu ■˙sund dagarnir eru mikilvŠgastir, frß getna­i fram a­ ÷­rum afmŠlisdegi barnsins. SÚ tryggt a­ barn fßi vi­hlÝtandi nŠringu ß ■essum tÝma eru gˇ­ar lÝkur ß ■vÝ a­ barni­ ■roskist og dafni.

 

Langvarandi aflei­ingar vannŠringar barna ß heilsu og ˇnŠmiskerfi lÝkamans er vel ■ekkt en Ý nřju skřrslunni er nřjar sannanir ˙r svokalla­ri "The Young Life" rannˇkn ß vegum samtakanna sem sřna fram Ý fyrsta sinn ßhrif vannŠringar ß ˇlÝka nßms■Štti Ý řmsum heimshlutum. ═ rannsˇkninni er fylgst me­ ■rj˙ ■˙sund b÷rnum Ý fjˇrum l÷ndum gegnum berskußrin, b÷rnum frß E■ݡpÝu, Indlandi, Per˙ og VÝetnam. Nř greining ß sv÷rum ˙r ■essari rannsˇkn sřna a­ b÷rn sem frß fŠ­ingu eru vannŠr­ standa nßmslega mj÷g illa bori­ saman vi­ jafnfaldra sÝna sem fß nŠringarrÝkan mat.

 

VannŠr­u b÷rnin eru 7% verri Ý stŠr­frŠ­i, ■au eru 19% ˇlÝklegri til a­ lesa einfaldar setningar vi­ ßtta ßra aldur, ■au eru 12% ˇlÝklegri til a­ skrifa einfaldar setningar og 13% ˇlÝklegri til a­ nß ■vÝ a­ sitja Ý bekk me­ jafn÷ldrum.

 

Malnutrition hits school performance, warns Save the Children/ BBC 

 

Child Malnutrition Costs Global Economy Billions Yearly - Report 

 

End malnutrition now/ FAO 

 

 B÷rn me­ fatlanir Ý brennidepli st÷­uskřrslu UNICEF:

Oft utanveltu, falin og gleymd

The State of the World's Children 2013: Children with Disabilities (ISL)
The State of the World's Children 2013: Children with Disabilities (ISL)

┴r hvert kortleggur UNICEF st÷­u barna ß heimsvÝsu me­ ˙tgßfu skřrslunnar State of the World's Children. ═ ßr var ßhersla l÷g­ ß b÷rn me­ f÷tlun og samkvŠmt skřrslunni eru ■au b÷rn oft utanveltu, falin og gleymd. UNICEF hvetur til breyttra vi­horfa Ý ■essum efnum enda sÚ ■a­ til hagsbˇta fyrir alla. 

 

═ skřrslunni kemur fram a­ meta ■urfi b÷rn me­ f÷tlun a­ ver­leikum og me­taka ■au sem mikilvŠga ■ßtttakendur Ý samfÚlaginu frekar en a­ einblÝna ß takmarkanir ■eirra og sjß ■au sem ■iggjendur. Breytt vi­horf eru til hagsbˇta fyrir alla.

 

M÷guleikum, getu og hŠfileikum barna me­ fatlanir eru oft takm÷rk sett vegna vi­tekinna vi­horfa Ý samfÚlaginu, segir Ý skřrslunni. Oft er einblÝnt ß hva­ b÷rnin geta ekki gert frekar en a­ horfa til ■ess hvers ■au eru megnug. ═ skřrslu UNICEF er undirstrika­ a­ b÷rnin sjßlf og samfÚlagi­ allt nyti gˇ­s af ■vÝ ef ■etta breyttist. "Íll b÷rn eiga ˇfrßvÝkjanleg rÚttindi og f÷tlu­ b÷rn eru ■ar ekki undanskilin. Skapa ver­ur samfÚlag ■ar sem allir hafa m÷guleika ß a­ taka virkan ■ßtt," segja skřrsluh÷fundar. 

 

See the child - before the disability, urges new report

Fram kemur a­ ß heimsvÝsu hafi  b÷rn me­ f÷tlun margfalt minna a­gengi a­ menntun en ÷nnur b÷rn. Almennt eru fßtŠk b÷rn ß me­al ■eirra ˇlÝklegustu til a­ sitja ß skˇlabekk. BlßfßtŠk b÷rn me­ f÷tlun eru enn ˇlÝklegri til a­ fara Ý skˇla.

 

"A­ einblÝna ß f÷tlun barns Ý sta­ ■ess a­ beina sjˇnum a­ manneskjunni sjßlfri er ekki einungis rangt gagnvart barninu sem um rŠ­ir heldur fer samfÚlagi­ um lei­ ß mis vi­ allt sem barni­ hefur fram a­ fŠra," segir Anthony Lake, framkvŠmdastjˇri UNICEF.

 

 

Don't marginalise children with disabilities, Unicef urges/ TheGuardian 

 

Inclusion of children with disabilities benefits society as a whole/ UNRIC 

 

Where is the best country to be a child?/ TheGuardian 

Grunnskˇlanemendur taka ß sprett

┴heitahlaup fyrir UNICEF

 

Ejaz dreymir um menntun - UNICEF hreyfingin 2013
Ejaz dreymir um menntun - UNICEF hreyfingin 2013
Grunnskˇlab÷rn eru ■essa dagana vÝ­a um land a­ taka ■ßtt Ý ßheitahlaupi fyrir Barnahjßlp Sameinu­u ■jˇ­anna - UNICEF.
Markmi­ verkefnisins er a­ frŠ­a Ýslensk b÷rn um ■rˇunarstarf og lÝf jafnaldra sinna Ý fßtŠkari l÷ndum og ß sama tÝma efla skilning ■eirra ß samhyg­ og gildi ■ess a­ leggja sitt af m÷rkum til mann˙­arstarfa.  Eins og segir Ý l÷gum um grunnskˇla er eitt af hlutverkum hans a­ stu­la a­ vÝ­sřni hjß nemendum og efla skilning ■eirra ß h÷gum fˇlks og ß skyldum einstaklingsins vi­ samfÚlagi­, umhverfi­ og umheiminn.  
 

═sland fremst Ý flokki Ý samningi um al■jˇ­leg vopnavi­skipti 


Rau­i krossinn ß ═slandi telur a­ starfsmenn utanrÝkisrß­uneytisins eigi hrˇs skili­ fyrir vasklega framg÷ngu Ý samningi um al■jˇ­leg vopnavi­skipti og vonar a­ samningurinn ver­i fullgiltur og innleiddur fljˇtlega. "═slenska" ßkvŠ­i­ um ofbeldi gegn konum og b÷rnum sÚ nokku­ sem ═slendingar geti veri­ stoltir af.

 

═ frÚtt segir a­ Rau­i krossinn ß ═slandi fagni ■vÝ a­ Ýslensk stjˇrnv÷ld skuli vera Ý hˇpi fyrstu rÝkja sem undirrita al■jˇ­legan vopnavi­skiptasamning Sameinu­u ■jˇ­anna Ý New York. Um tÝmamˇtasamning er a­ rŠ­a ■ar sem Ý fyrsta sinn er kve­i­ ß um bann vi­ s÷lu e­a flutningi vopna og skotfŠra ef minnsti grunur er leikur ß a­ ■eim ver­i beitt til a­ fremja strÝ­sglŠpi.

"Rau­i krossinn fagnar ■vÝ einnig a­ Ýslensk stjˇrnv÷ld skuli ekki einungis hafa stutt ger­ ■essa samnings me­ rß­um og dß­ ■egar hann var sam■ykktur ß allsherjar■ingi Sameinu­u ■jˇ­anna Ý aprÝl, heldur a­ auki haft frumkvŠ­i um a­ Ý honum vŠri mikilvŠgt ßkvŠ­i sem bannar rÝkjum a­ selja e­a mi­la vopnum sem ver­i beitt til a­ fremja kynbundi­ ofbeldi e­a brot gegn b÷rnum, ■ar sem slÝkt er skřlaust brot ß al■jˇ­legum mann˙­ar- og mannrÚttindal÷gum. Ůetta er Ý fyrsta sinn sem tengslin milli vopnavi­skipta og kynbundins ofbeldi er vi­urkennt Ý al■jˇ­asamningi," segir Ý frÚttinni.

 

Nßnar 

 

Al■jˇ­asamningur um vopnavi­skipti undirrita­ur hjß SŮ/ UtanrÝkisrß­uneyti­ 

 

 

┴hugavert

-
-
-
-
Barnaheill
-
-
-
UNICEF
-
-
-
-
-
-


FrŠ­igreinar

ODI
-
-
-
-
-
-
-
-

FrÚttir og frÚttaskřringar

-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-

Women Deliver rß­stefnan

 

WD  

Einhver stŠrsta rß­stefna sÝ­ustu ßra um mßlefni kvenna og heilsu er nřloki­ Ý MalasÝu - Women Deliver 2013. Ůßtttakendur komu frß 149 ■jˇ­um. GrÝ­arlega miki­ hefur veri­ fjalla­ um rß­stefnuna og efni hennar Ý fj÷lmi­lum um allan heim, einkanlega um fj÷lskylduߊtlanir og ungbarna- og mŠ­radau­a. Heimsljˇs hefur teki­ saman krŠkjur ß nokkrar athyglisver­ar greinar um ■essa mikilvŠgu mßlaflokka sem birst hafa Ý tengslum vi­ rß­stefnuna Ý Kuala Lumpur.

 

Women Deliver 2013 - Our coverage/ AlertNet 

-

Africa: Gates Places Family Planning Top of the Agenda 

-

Africa: Girls' & Women's Health and Rights in Focus At Women Deliver 2013 in Kuala Lumpur/ AllAfrica 

-

Uganda to Benefit From Multi-Million Dollar Campaign/ AllAfrica 

-

Investing in Women's Reproductive Health: Closing the Deadly Gap Between What We Know and What We Do/ WorldBank 

-

Adding It Up: The Need for and Cost of Maternal and Newborn Care, Estimates for 2012/ GuttmatcherInstitute

-

Piloting e-learning modules for midwives: powered by Intel/ AlertNet

-

WOMEN DELIVER: 10 INSPIRING REASONS TO PUT GIRLS FIRST/ GirlEffect

-

Breaking the silence on violence against indigenous girls: UN report calls for urgent action/ UNWomen

-

Adolescent girls critical to post-2015 agenda/ AlertNet

-

The cost of a woman's life/ AlertNet

-

Women Deliver: Investing in Reproductive Health, eftir Jeni Klugman/ Al■jˇ­abankablogg

-

Victoria's Secret Model Erin Heatherton Teams With Global Poverty Project + Women Deliver/ ArtistDirect 

 

Nemendur JafnrÚttisskˇlans kynntu lokaverkefni

GEST  
Nemendur JafnrÚttisskˇla Hßskˇla Sameinu­u ■jˇ­anna kynntu lokaverkefni sÝn ■ann 29. maÝ sl. Ý Hßskˇla ═slands. Lokaverkefni ■eirra tˇkust ß vi­ margskonar vi­fangsefni, s.s. heimilisofbeldi, foreldrajafnrÚtti og konur og smßlßnakerfi. ┌tskrift nemanna fˇr fram tveimur d÷gum sÝ­ar en ■ß luki  ßtta nemar frß MalavÝ, MˇsambÝk, PalestÝnu og ┌ganda nßmi. 
 
Gender Equality Studies and Training Programme - Fellows 2013
Gender Equality Studies and Training Programme - Fellows 2013
Tveir nemar fengu VigdÝsarver­launin fyrir fram˙rskarandi lokaverkefni, ■au Alberto Cumbi frß MˇsambÝk og Chikondi Manyungwa frß MalavÝ. VigdÝs Finnbogadˇttir afhenti ver­launin en h˙n hefur veri­ verndari JafnrÚttisskˇlans frß stofnun hans ßri­ 2009. Ůetta var fimmta ˙tskrift JafnrÚttisskˇlans en s˙ fyrsta sÝ­an a­ hann var­ opinberlega hluti af Hßskˇla Sameinu­u ■jˇ­anna. JafnrÚttisskˇlinn ß von ß nŠsta hˇp nemenda Ý jan˙ar 2014 og ver­a ■eir um 15 talsins.
 
HÚr til hli­ar er kynningarmyndband um JafnrÚttisskˇla Hßskˇla Sameinu­u ■jˇ­anna sem einn af nemendum skˇlans, Abrar Jaber, ger­i fyrir sk÷mmu. Skˇlinn er sem kunnugt er einn fj÷gurra skˇla Hßskˇla Sameinu­u ■jˇ­anna sem starfrŠktur er hÚr ß landi. Hinir skˇlarnir eru Jar­hitaskˇlinn, Sjßvar˙tvegsskˇlinn og LandgrŠ­sluskˇlinn. 
 

Ali­ ß tortryggni og efasemdum um gildi ■rˇunarsamvinnu Ý skˇlum


- eftir Gunnar Salvarsson ˙tgßfu- og kynningarstjˇra Ůrˇunarsamvinnustofnunar ═slands
gunnisal
Ljˇsmynd frß ┌ganda: gunnisal.

 

Hva­a kr÷fur er rÚttmŠtt a­ gera til nßmsefnis Ý skˇlum? Ătti ekki lßgmarkskrafan a­ vera s˙ a­ nßmsefni­ sÚ sett fram ß tilt÷lulega hlutlausan upplřsandi hßtt ■ar sem ˇlÝkum sjˇnarmi­um er komi­ ß framfŠri ÷fgalaust? Eigum vi­, segjum bara sem foreldrar, a­ lßta bjˇ­a b÷rnum okkar neikvŠ­an einhŠfan ßrˇ­ur Ý nßmsbˇkum?

 

Tilefni ■essara huglei­inga er ■etta: ┴ fj÷rur mÝnar rak leshefti ˙r einum af framhaldsskˇlum landsins fyrir nßmsßfangann ALŮ102, teki­ saman af kennurum Ý al■jˇ­afrŠ­i vi­ skˇlann. MÚr sřnist a­ Ý heftinu sÚ řmiss konar samtÝningur ˙r ÷­rum ritum - ßn heimildaskrßr e­a efnisyfirlits -  um hnattvŠ­ingu, al■jˇ­astofnanir, ■rˇunarl÷nd og i­nrÝki svo dŠmi sÚu nefnd. Og ■arna er kafli um ■rˇunarsamvinnu ■ar sem t÷nnlast er ß or­inu "gagnrřni" ß hverri bla­sÝ­u - ali­ ß tortryggni Ý gar­ ■rˇunarsamvinnu og sß­ efasemdum um gildi hennar. Er ■a­ Ý ■essum anda sem vi­ sem ■jˇ­ viljum uppfrŠ­a unga fˇlki­ um ver÷ldina sem vi­ lifum Ý og ■ßtt okkar rÝku ■jˇ­anna Ý barßttunni gegn fßtŠkt og ˇj÷fnu­i?

 

Gagnrřni, gagnrřni, gagnrřni...

Kaflinn sem um rŠ­ir er tekinn upp ˙r bˇkinni RÝkar ■jˇ­ir og snau­ar efnir Hannes ═. Ëlafsson og yfirskrift hans er: Gagnrřni ß ■rˇunarsamvinnu. Eftir inngangskafla sem heitir Upphaf ■rˇunarsamvinnu koma eftirfarandi undirkaflar: Almenn gagnrřni ß ■rˇunarsamvinnu; Gagnrřni n˙tÝmavŠ­ingarsinna; Gagnrřni ßtakasinna; Gagnrřni populista; DŠmi um misheppna­a a­sto­ me­ rammakaflanum HvÝtir fÝlar, sem eins og fram kemur Ý textanum tßknar "gj÷f sem erfitt er a­ af■akka, lÝti­ gagn er a­ henni og sem hugsanlega reynist ■iggjanda mikill baggi," eins og segir or­rÚtt.

 

Ekkert gagn

Fyrir utan margar sta­hŠfingar Ý textanum sem orka tvÝmŠlis er ljˇst a­ hann er l÷ngu ˙reltur. R˙mlega tÝu ßr eru li­in frß ■vÝ hann var skrifa­ur og framfarir Ý ■rˇunarrÝkjunum hafa einmitt veri­ miklar sÝ­asta ßratuginn, ekki sÝst vegna al■jˇ­legrar ■rˇunarsamvinnu. Allar t÷lfrŠ­ilegar upplřsingar eru breyttar og hugtakanotkun hefur breyst, svo og a­fer­ir og nßlganir Ý ■rˇunarsamvinnu. Bˇkin er au­vita­ barn sÝns tÝma, en ■a­ breytir ■vÝ a­ h÷fundurinn leitast ekki vi­ a­ skapa samkennd me­ fˇlki Ý ■rˇunarrÝkjunum, for­ast er a­ rŠ­a um a­stŠ­ur fˇlks, ˇlŠsi, skort ß hreinu vatni, sj˙kdˇma og anna­ sem einkennir samfÚl÷g ■ar sem unni­ er a­ ■rˇunarsamvinnu. H÷fundurinn leggur ßherslu ß kenningar frŠ­imanna um fßtŠkt, hva­ er ˇlÝkt me­ rÝkjum Ý nor­ri og su­ri, en ni­ursta­an sem nemandinn ß a­ komast a­ er skřr: ■rˇunarsamvinna gerir ekkert gagn.

 

Sß ßkjˇsanlegi jar­vegur sem ■arf til a­ skapa ßhuga, samkennd og vitund um anna­ fˇlk Ý ver÷ldinni, kynnast kj÷rum fˇlks Ý fjarlŠgum l÷ndum, lÝfshßttum, menningu, mannrÚttindum og svo framvegis ver­ur a­ byggja ß ÷­ru en ßrˇ­skenndri and˙­ ß ■rˇunarsamvinnu eins og birtist Ý ■essari kennslubˇk, sem vel a­ merkja, vir­ist vera ■a­ nßmsgagn sem flest Ýslensk ungmenni fß Ý hendur og eiga a­ tileinka sÚr. Ef ■etta er veganesti­ sem ungt fˇlk  ß ═slandi fer me­ ˙t Ý lÝfi­ eftir er au­vita­ ekki a­ undra a­ eitthva­ skorti ß stu­ning vi­ ■rˇunarsamvinnu hÚr ß landi.

 

AfrÝka kallar: Ůrjßr st÷­ur starfsnema auglřstar

iceida Ůrˇunarsamvinnustofnun ═slands auglřsir eftir ungu hßskˇlafˇlki sem hefur ßhuga ß 4 mßna­a starfs■jßlfun Ý tengslum vi­ verkefni ß svi­i ■rˇunarsamvinnu Ý ■remur samstarfsl÷ndum stofnunarinnar. StarfstÝmi ß vettvangi er frß 16. ßg˙st til 15. desember, me­ m÷guleika ß framlengingu Ý allt a­ einn mßnu­ ß heimaskrifstofu stofnunarinnar Ý ReykjavÝk. 

 

HŠfniskr÷fur:

UmsŠkjendur skulu hafa loki­ grunnnßmi Ý hßskˇla (BA, BSc e­a sambŠrilegri grß­u) og ekki vera eldri en 33 ßra. Mj÷g gˇ­ enskukunnßtta er skilyr­i, ■ar ß me­al geta til a­ skrifa gˇ­an texta, gˇ­ t÷lvukunnßtta og undirst÷­u■ekking Ý a­fer­afrŠ­i. Ger­ er krafa um sjßlfstŠ­ vinnubr÷g­, ßbyrg­, ßrei­anleika og lipur­ Ý mannlegum samskiptum. Ůekking ß ■rˇunarmßlum, ■rˇunarstarfi og afrÝskri menningu er ßkjˇsanleg.

 

Verkefni starfsnema Ý MalavÝ:

Tilfallandi verkefni ß skrifstofu e­a fyrir ■rˇunarverkefni stofnunarinnar. Me­al helstu verkefna er upplřsinga÷flun Ý tengslum vi­ ߊtlanager­, greining og ˙rvinnsla gagna og a­sto­ vi­ t÷lfrŠ­ilegan samanbur­ ß grunnskˇlum.

 

Verkefni starfsnema Ý MˇsambÝk:

Tilfallandi verkefni ß skrifstofu e­a fyrir ■rˇunarverkefni stofnunarinnar. Me­al helstu verkefna er upplřsinga÷flun Ý tengslum vi­ ߊtlanager­, greining og ˙rvinnsla gagna og a­sto­ vi­ undirb˙ning menntaverkefna. Kunnßtta Ý port˙g÷lsku e­a spŠnsku er nau­synleg.

 

Verkefni starfsnema Ý ┌ganda:

Tilfallandi verkefni ß skrifstofu e­a fyrir ■rˇunarverkefni stofnunarinnar. Me­al helstu verkefna er upplřsinga÷flun Ý tengslum vi­ ߊtlanager­, greining og ˙rvinnsla gagna og a­sto­ vi­ undirb˙ning og skipulag.

 

Umsˇknir skulu hafa borist skrifstofu Ůrˇunarsamvinnustofnunar ═slands fyrir 6. j˙nÝ nk. Rau­arßrstÝg 27, 105 ReykjavÝk, s. 5458980, iceida@iceida.is

 

 

facebook
UM HEIMSLJËS 

Heimsljˇs - veftÝmarit um ■rˇunarmßl er gefi­ ˙t af Ůrˇunarsamvinnustofnun ═slands. Ritinu er Štla­ a­ glŠ­a umrŠ­u um ■rˇunarmßl og gefa ßhugas÷mum kost ß a­ fylgjast me­ ■vÝ sem hŠst ber hverju sinni. Efni veftÝmaritsins ■arf ekki endilega a­ endurspegla stefnu ŮSS═.

 

Skrßi­ ykkur Ý ßskrift ß heimasÝ­unni, www.iceida.is og lßti­ vinsamlegast a­ra me­ ßhuga ß ■rˇunarmßlum vita af tilvist veftÝmaritsins. Allar ßbendingar um efni eru vel ■egnar.

 

Ůeir sem vilja senda okkur ßbendingu um efni e­a afskrß sig af netfangalista eru vinsamlegast be­nir um a­ senda slÝk erindi ß netfangi­ iceida@iceida.is. Ritstjˇri er Gunnar Salvarsson, gsal@iceida.is

.

Vi­ bi­jumst velvir­ingar ß ■vÝ a­ geta ekki nota­ Ýslenskar gŠsalappÝr Ý vi­t÷lum en bandarÝskt sni­mˇt VeftÝmaritsins leyfir ekki notkun ■eirra.

 

Bestu kve­jur, ┌tgßfu- og kynningardeild ŮSS═

 

ISSN 1670-8105