|
|
 |
Heimsljós
veftímarit um þróunarmál
|
|
6. árg. 193. tbl.
|
27. mars 2013
|
|
Nýr fjölvíða mælikvarði á fátækt í heiminum
Fátækasti milljarðurinn býr í 100 löndum
 | |
Ljósmynd frá Malaví: gunnisal
|
Þjóðir eins og Rúanda, Nepal og Bangladesh gætu útrýmt fátækt á næstu tuttugu árum. Aðrar þjóðir þar sem dregur hratt úr fátækt eru Gana, Tansanía, Kambódía og Bólívía. Þetta kemur fram í skýrslu um fátækt í heiminum sem unnin er af Oxford háskóla, Glopal MDI 2013. MDI vísar í mælikvarða til greiningar á fátækt sem tekur fleiri atriði með í reikninginn en tekjur til að ná utan um fátæktarviðmið, m.a. næringu og menntun. Vísitalan kallast "The Multidimensional Poverty Index (MPI)" og hefur verið þróuð af Oxford háskólanum og UNDP, Þróunarstofnun Sameinuðu þjóðanna.
Greining á fátækt með MDI viðmiðum staðfestir að sárafátækt er á hröðu undanhaldi í heiminum. Þau atriði sem MDI útreikningar á fátækt byggjast á eru næring, barnadauði, árafjöldi og viðvera í skóla, orkugjafar til eldunar, vatn, hreinlæti, aðgengi að rafmangi og gólfefni.
40% fáækra í Indlandi
Rannsóknin leiddi í ljós að 1,6 milljarður manna býr við "fjölvíða" fátækt. Fátækasti milljarðurinn býr í 100 löndum. Flestir þeirra búa í Suður-Asíu, þar af 40% á Indlandi. Í Afríku sunnan Sahara búa 33% þeirra sárafátækustu. Skýrslan sýnir líka að 9.5% af þessum milljarði býr í þróuðum ríkjum, í efri hluta meðaltekjuríkja.
"Eins og fátækt fólk um allan heim segir þá er fátækt er meira en peningar - það er heilsuleysi, mataróöryggi, það er að hafa ekki vinnu, eða upplifa ofbeldi og niðurlægingu, hafa ekki aðgang að heilsugæslu, rafmagni, eða góðu húsnæði," segir Sabina Alkire prófessor við Oxford háskóla í frétt The Guardian en hún er ein þeirra vísindamanna sem hafa þróað MDI.
World poverty is rapidly dropping, Oxford University report says/ FOXNews
-
The end of the Third World? New study shows world poverty could be eradicated in 20 years/ TheDailyMail
-
-
-
-
-
|
Eitt mótatkvæði vekur hörð viðbrögð
Umræða um þróunarmál ekki meiri í íslensku samfélagi í annan tíma
 | |
Frétt Stöðvar 2
|
Umræða um þróunarsamvinnu hefur ekki í annan tíma verið meiri í íslensku samfélagi en síðustu dagana - þökk sé Vigdísi Hauksdóttur þingmanni Framsóknarflokksins sem greiddi í síðustu viku atkvæði gegn tillögu til þingsályktunar um áætlun um alþjóðlega þróunarsamvinnu Íslands 2013 til 2016. Hún var eini þingmaðurinn sem greiddi atkvæði gegn áætluninni og sú afstaða hefur vakið hörð viðbrögð, m.a. hafa tveir ritstjórar dagblaða skrifað forystugreinar, fjölmargir bloggarar hafa fjallað um þróunarmál í pistlum og bæði samskiptamiðlar og umræðukerfi hafa logað um málið.
Ísland nr. 13 - Malaví nr. 170
Margir hafa bent á að Íslendingar hafa um áratugaskeið verið eftirbátar annarra norrænna þjóða í framlögum til þróunarmála þrátt fyrir skuldbindingar um að þróuð iðnríki verji 0.7% þjóðartekna til málaflokksins. "Við vildum vissulega gera betur á Landspítalanum en ástandið þar er þó býsna langt frá þeirri sáru neyð og skelfingu sem er daglegt brauð á sjúkrastofnunum víða í þróunarríkjunum. Þrátt fyrir það sem við upplifum sem kreppu og fjárskort er Ísland eitt af ríkustu löndum heims; númer 13 á þróunarlista Sameinuðu þjóðanna. Malaví er númer 170," segir Ólafur Stephensen í forystugrein Fréttablaðsins. "Þótt framlag Íslands til þróunarsamvinnu sé smátt í flestum samanburði skiptir það raunverulegu máli. Spítalarnir og heilsugæzlustöðvarnar sem Ísland hefur byggt í Malaví í samvinnu við heimamenn hafa bjargað fjölda mannslífa og bætt lífsgæði í héruðum þar sem búa fleiri samanlagt en eiga heima á Íslandi. Þessi árangur er nokkurs virði, þótt kostnaðurinn stríði gegn sannfæringu íslenzks þingmanns," bætir hann við.
Mannvonska
"Íslendinga skortir almennt séð ekki nauðþurftir, þau efnislegu gæði sem eru hverjum manni lífsnauðsynleg til að geta lifað af frá degi til dags, þó margir eigi erfitt með láta enda ná saman eða séu sligaðir af skuldum. Samt stígur nú fram þingmaður, Vigdís Hauksdóttir, og heldur því fram að Íslendingar séu ekki nægilega aflögufærir til að verja 0,26 af þjóðartekjum sínum í þróunaraðstoð til bágstaddra í heiminum. Þessi prósentutala er þó lægri en meðaltalsframlagið sem OECD-ríki veita til þróunaraðstoðar og miklu lægri en það tæpa prósent af landsframleiðslu sem Norðmenn og Svíar hafa veitt í slíka aðstoð í gegnum árin," segir Ingi Freyr Vilhjálmsson í forystugrein DV sem hann nefnir "Mannvonska fyrir Malaví".
"Þjóðernishyggja er því miður meinlega útbreidd í Íslendingum. Kosningaslagorð Framsóknar er "Framsókn fyrir heimilin" í landinu. En Vigdís virðist hins vegar vilja gera mannvonskuna að útflutningsvöru Framsóknar til heimila í Malaví - þess lands í Afríku sem Þróunarsamvinnustofnun Íslands hefur aðstoðað einna mest síðustu ár.
Einhver gæti til dæmis sagt, í anda Vigdísar: Af hverju að hjálpa fátækum í fjarlægum löndum þegar Íslendingar hafa þurft að skera niður hjá sér kostnað á ýmsum sviðum opinbers rekstrar?
Svarið við því er meðal annars það að fólk deyr ekki á Íslandi vegna skorts á þeim nauðþurftum sem þróunaraðstoðin á meðal annars að sjá öðrum fátækari þjóðum fyrir. Annað svar er: Það eru aldrei til nægilega miklir peningar í neinu þjóðarbúi; peningar til að fjármagna jarðgöng til Vestmannaeyja, Vaðlaheiðargöng fyrir Akureyringa, tvöföldun hringvegarins eða eins ákjósanlega heilbrigðisþjónustu og hugsast getur um allt land. Ef allar þjóðir hugsuðu eins og Vigdís myndi engin þjóð gefa neitt í þróunaraðstoð. Alþingi virðist átta sig á þessu - nema Vigdís auðvitað," skrifar Ingi Freyr.
Þróunarsamvinnuáætlun
Þróunarsamvinnuáætlun er lögð fram á tveggja ára fresti og þingsályktunartillagan sem kom til atkvæðagreiðslu á þingi í síðustu viku er önnur slík áætlun sem lögð er fram af hálfu utanríkisráðherra. Fyrri fjögurra ára áætlunin var samþykkt mótatkvæðalaust í júní 2011 með tímaramma um hækkun framlaga á næstu árum uns því markmiðið væri náð að opinber framlög til þróunarmála næðu 0,7% viðmiði Sameinuðu þjóðanna árið 2019. Nýja þróunarsamvinnuáætlunin sem kom til atvæðagreiðslu í síðustu viku er efnislega nánast óbreytt frá þeirri sem samþykkt var sumarið 2011 og kaflinn um framlög er aðeins lítillega breyttur að því leyti að stefnt er að hækkun framlaga árin 2015 og 2016 - en markmiðið er áfram óbreytt: 0.7% árið 2019. Auk þess er vert að nefna að þingið staðfestir árlega með frumvarpi til fjárlaga opinber framlög til þróunarmála.
Þróunarsamvinnuáætlunin fjallar ekki nema að litlu leyti um framlög þótt opinbera umræðan snúist nánast eingöngu um þann þátt. Áætlunin fjallar um málaflokkinn í heild, skyldur Íslands í þróunarsamvinnu, gildi og áherslur, framkvæmd, tvíhliða og marghliða þróunarsamvinnu, neyðar- og mannúðaraðstoð, áherslusvið og málaflokka, samstarf við félagasamtök, alþjóðlegt samstarf og viðmið svo fátt eitt sé nefnt. "Í þróunarsamvinnu-áætlun er gerð grein fyrir því með hvaða hætti Íslendingar hafa einsett sér að vinna að þróunarstarfi á næstu árum og hvar áherslur skuli liggja. Áætlunin skapar heildarumgjörð fyrir allt opinbert starf Íslands á sviði þróunarmála, friðaruppbyggingar og neyðar- og mannúðaraðstoða," eins og segir í einu fylgiskjali með áætluninni.
Árni Þór Sigurðsson formaður utanríkismálanefndar sagði við atkvæðagreiðsluna: "Markmiðið með alþjóðlegri þróunarsamvinnu, eins og það er skilgreint í þessari tillögu, er að Ísland leggi sitt lóð á vogarskálarnar fyrir bættum lífskjörum í fátækustu hlutum heims, baráttunni gegn fátækt, félagslegu ranglæti, misskiptingu lífskjara og hungri í heiminum. Ég álít að þrátt fyrir efnahagshremmingar sem við Íslendingar höfum lent í getum við verið stolt af starfi okkar í þróunarsamvinnu, bæði tvíhliða og marghliða. Ég fagna því að það er almennt góð, breið og pólitísk samstaða í þessum málaflokki."
Vigdís og spítalinn í Malaví, forystugrein Fréttablaðsins eftir Ólaf Stephensen
-
Deildu um afstöðu Vigdísar/ Mbl.is
-
Mannvonska fyrir Malaví - forystugrein DV eftir Inga Frey Vihjálmsson
-
KÖNNUN - Vilt þú að Ísland taki þátt í þróunaraðstoð? DV
-
Vigdís vill ekki þróunaraðstoð/ DV
-
Vigdís á móti þróunarsamvinnu/ Stöð2
-
Niðurlæging Framsóknar, eftir Árna Þór Sigurðsson formann utanríkismálanefndar/ Smugan
-
Segir Vigdísi Hauksdóttur niðurlægja sjálfa sig og Framsóknarflokkinn/ Smugan
-
Þróunaraðstoð og mannvinir, eftir Sigurð Má Jónsson/ Mbl.is
-
Vigdís og The Walking Dead, eftir Jón Trausta Reynisson/ DV
-
Þriðjungur sammála Vigdísi og vill ekki að Ísland veiti þróunaraðstoð/ DV
-
Jó Framsókn - Jó Vigdís, eftir Jenný Önnu Baldursdóttur/ Eyjan
-
Þóunaraðstoð fyrir fráfarandi þingmann, eftir Sigurð Sigurðarson
|
Kynningarfundur í Norræna húsinu um þróunarskýrslu SÞ
Fátæku ríkin sækja á með vaxandi hraða
 | | Smellið á myndina til að sjá myndbrot til kynningar á skýrslunni. |
Félag Sameinuðu þjóðanna efndi til kynningar á nýútkominni Þróunarskýrslu SÞ í Norræna húsinu í hádeginu í gær og var fundurinn fjölsóttur. Frummælendur voru þeir Engilbert Guðmundsson framkvæmdastjóri Þróunarsamvinnustofnunar Íslands og Davíð Bjarnason sviðsstjóri verkefnaundirbúnings hjá ÞSSÍ en Þröstur Freyr Gylfason formaður Félags Sameinuðu þjóðanna. Skýrslan ber yfirskriftina: Upprisa suðursins - mannleg þróun í fjölbreyttum heimi.
Engilbert sagði meðal annars á lífskjaravísitalan (HDI) sýndi að fátækari löndin væru ekki aðeins að sækja á heldur einnig með vaxandi hraða. Heimsmeðaltalið á tímabilinu frá 1980 til 2012 sýndi 24% vöxt en í fátæku ríkjunum væri vöxturinn 55% á sama tímabili. Árlegur vöxtur færi líka hækkandi, hann hefði verið 1.22% í lágtekjulöndunum á árunum 1980 til 1999 en síðustu tólf árin 1,70%. Engilbert benti hins vegar á að tekjumunurinn væri enn ótrúlegur, háþróuðu löndin með 33.391 dollara á mann en fátækustu löndin með 1.385 dollara. Hann benti ennfremur á að tekjuþróun og lífskjarabætur haldist ekki alltaf í hendur og nefndi dæmi því til staðfestingar eins og Miðbaugs Gíneu þar sem tekjulega séð væri þjóðin 97 sætum neðar á lífskjaralistanum miðað við þjóðartekjur, Gana hins vegar 22 sætum ofar á HDI listanum miðað við tekjur.
Engilbert nefndi þrjá mikilvæga hvata til framfara, að ríkið væri virkur þátttakandi í þróunarferlinu, góð tenging væri við heimsmarkaðinn og virk og leitandi stefna væri í félags- og mannauðsmálum. "Til þess að halda flugi þarf fernt: jöfnuð, rödd og þátttöku, baráttu gegn umhverfisvá og stjórn á mannfjölgun og samsetningu," sagði Engilbert.
Ójöfnuður
Davíð gerði ójöfnuð að umtalsefni í erindi sínu og bendi á að ójöfnuður í tekjum væri rísandi, bæði milli ríkustu og fátækustu landanna sem og innan landa. Hann sagði að ójöfnuður, milli karla og kvenna, milli þjóðfélagshópa, væri ekki bara óréttlátur heldur óheilbrigður fyrir þjóðir. "Félagsleg mein, ofbeldi, þunganir unglingsstúlkna, léleg heilsa, eru líklegri í löndum þar sem ójöfnuður ríkir," sagði hann og vísaði til skýrslunnar sem segði að þessi ójöfnuður grafi undan stöðugleika og skapi félagslega og pólítíska spennu. "Góðu fréttirnar eru þær að minnkandi ójöfnuð er að finna í aðgengi að heilbriðgisþjónustu og menntun," sagði hann.
Umhverfismál
Davíð ræddi einnig umhverfismál og sjálfbæra þróun, sagði að í ljósi áherslunnar á umhverfisógnir, t.d. loftslagsbreytingar og afleiðingar þeirra, væri mikilvægt að skoða hvernig mætti meta "sjálfbærni" sem hluta af lífskjarastuðlinum. Hann benti á að umhverfisógnir gætu sópað burt árangri síðustu áratuga og sýndi tvær sviðsmyndir úr skýrslunni fyrir annars vegar Afríku sunnan Sahara og hins vegar Suður-Asíu. "Hnignun umhverfisgæða, t.d. af völdum loftslagsbreytinga, kemur verst niður á fátækum ríkjum og á fátækasta fólkinu innan ríkja. Nýsköpun og tækni á sviði endurnýjanlegrar orku verður að spila lykilhlutverk í þessu samhengi á komandi árum," sagði hann.
Menntamál
Davíð fjallaði einnig um menntamál í erindi síðnu og sagði að skýrslan legði mikla áherslu á mikilvægi stefnu og fjárfestingu landa í menntamálum, auk þess sem frammistaða í menntun hefði áhrif á marga ólíka lykilþætti. "Menntun stúlkna er lykilatriði, eykur jafnrétti og lífslíkur barna og dregur úr fæðingum. Það þarf að huga að gæðum menntunar í þessu sambandi, tölur um skráningu og fjölda ára í skóla segja aðeins hluta sögunnar." Þá nefndi Davíð aðgang stúlkna að skóla í tengslum við vatns- og hreinlætismál og sagði að með því að auka aðgengi að vatni og hreinlætisaðstöðu væru lífslíkur jafnframt að aukast og skólasókn að batna.
Að lokum sagði Davíð að skýrslan dragi fram að áherslan á heildarlausnir í þróunarsamvinnu og "réttar" lausnir væru minna áberandi en áður, fremur væri horft á mismunandi lausnir og útfærslur byggðar á tilraunastarfsemi, það sem ef til vill mætti kalla "hnattrænt flæði lausna sem aðlagaðar eru mismunandi samhengi."
Davíð dró síðan saman sex punkta um þróunarsamvinnu og lífskjaravísitöluna:
- Stuðla að auknum jöfnuði í samfélögum
- Draga úr mæðra, - ungbarna- og barnadauða
- Menntamál með áherslu á menntun stúlkna
- Aðgerðir sem stuðla að jafnrétti kynjanna, bæði sem þverlægt mál og sem sértæk markmið
- Aðgerðir gegn sem og aðlögun að loftlagsbreytingum.
|
Alþjóðlegur dagur vatnsins helgaður samstarfi í vatnsmálum:
Þrjú þúsund börn deyja daglega af völdum mengaðs vatns - nýtt átak SÞ í hreinlætismálum
 | |
Aðgengi að vatni/ ÞSSÍ
|
Alþjóðlegur dagur vatnsins var í síðustu viku og þá vorum við minnt á mikilvægi vatnsins og nauðsyn þess að bæta aðgengi hundruð milljóna manna að hreinu drykkjarvatni. Jafnframt voru birtar nýjar tölfræðilegar upplýsingar um banvænan skort á slíkum gæðum. Mengað drykkjarvatn dregur fimm þúsund manns til dauða á hverjum degi, þar af deyja á þriðja þúsund börn daglega af völdum sjúkdóma sem smitast með óhreinu vatni. Um 800 milljónir manna búa ekki við lífsgæði að geta gengið að hreinu drykkjarvatni í grennd við heimili sín.
"Íslendingar eru forréttindaþjóð að því leyti að óvíða er aðgangur að hreinu vatni betri. Við getum skrúfað frá krana og látið vatnið streyma eins lengi og okkur lystir," sagði í frétt RÚV um dag vatnsins. "Víða um heiminn, sérstaklega í fátækari hlutum hans, er þessu þveröfugt farið. Þar er hreint vatn rándýr munaðarvara, sums staðar þarf fólk að ganga marga kílómetra á hverjum degi til að útvega sér neysluvatn," sagði í fréttinni.
Eins og kunnugt er hefur Þróunarsamvinnustofnun Íslands unnið að vatns- og hreinlætismálum í bæði Malaví og Úganda með góðum árangri. RÚV gerði hreinlætisaðstöðuna að umtalsefni í fyrrnefndri frétt:
"Skertur aðgangur að salernisaðstöðu hefur fleiri afleiðingar. Til dæmis er þekkt að þar sem slík aðstaða er ekki fyrir hendi í skólum er mikil hætta á að stúlkur flosni úr námi þegar þær byrja á blæðingum. Af þeim átta þúsaldarmarkmiðum sem Sameinuðu þjóðirnar settu á sínum tíma gengur verst að uppfylla það sem snýst um að bæta aðgang að vatni. Nú lítur út fyrir að það náist ekki fyrr en 2075, ekki 2015 eins og að var stefnt."
Sameinuðu þjóða átak í hreinlætismálum
Á vef Upplýsingaskrifstofu Sameinuðu þjóðanna fyrir Vestur-Evrópu segir að Sameinuðu þjóðirnar hafi hleypt af stokkunum átaki til að hleypa nýjum krafti í viðleitni til að ná þeim Þúsaldarmarkiðum um þróun sem lúta að því að auk aðgang fólks að hreinlætisaðstöðu.
"Af sjö milljörðum jarðabúa, eiga sex milljarðar farsíma. Engu að síður hafa aðeins 4.5 milljarðar aðgang að salerni sem þýðir að 2.5 milljarðar hafa ekki aðgang að fullnægjandi hreinlætisaðstöðu. Þótt ótrúlegt megi virðast verður 1.1 millljarður manna að ganga örna sinna undir beru lofti. Að binda enda á slíkt er talið lykilatriði í baráttu gegn fátækt og sjúkdómum í heiminum og þungt á metunum í því að ná Þúsaldarmarkmiðunum um þróun," segir í fréttinni.
"Þúsundir lifa án ástar, enginn án vatns" / UNRIC
-
World Water Day 2013: Saving lives and changing attitudes/ Metro
-
International Cooperation Key to World Water Day 2013/ ENS
-
World Water Day 2013: Water sector particularly vulnerable to corruption/ UNODC
-
-
-
|
|
|
Starfskonur UN Women á Íslandi á kvennafundi í New York
Sextíu og sjö milljónir stúlkna eru giftar fyrir átján ára aldur
 | |
Inside Story - Child brides: How old is too young to marry?/ fréttaskýring AlJazeera
|
Starfskonur UN Women sóttu tvo fundi í New York sem fjölluðu um mikilvægi þess að uppræta barnabrúðkaup og þvingun barnungra stúlkna í hjónabönd. Hanna Eiríksdóttir verkefnastýra segir í pistli á vef UN Women að á fyrri fundinum hafi meðal annars verið í pallborði Michelle Bachelet framkvæmdastýra UN Women, Dr. Babatunde Osotimehin, framkvæmdastjóri UNFPA, Laksmi Sundaram hjá Girls not Brides, og namibíska þingkonan Margaret Mensah-Willaims. "Óhætt er að segja að þetta hafi verið með merkilegri fundum starfskonur sóttu á meðan dvöl þeirra stóð yfir á fundum Kvennanefndar Sameinuðu þjóðanna," segir hún.
"Barnabrúðkaup og þvinguð hjónabönd eru alvarleg birtingamynd ofbeldis gegn konum og stúlkum en yfir 67 milljónir stúlkna hafa verið giftar fyrir 18 ára aldur þrátt fyrir að hjúskaparlög kveði á lágmarksaldur. Rannsóknir sýna að meðalaldur barnabrúða er aðeins 14 ára. Ef ekkert verður að gert munu 39 þúsund stúlkur á dag, 27 stúlkur á hverri mínútu ganga í hjónaband á næstu 10 árum," segir í pistlinum.
Stríð gegn stúlkum
Hanna segir síðan: "Að gifta ungar stúlkur hefur í för með sér alvarlegar afleiðingar fyrir samfélagið í heild. Stúlkur sem eru giftar fyrir 18 ára aldur eru sviptar tækifærinu að ganga í skóla og öðlast menntun og atvinnutækifærum. Í raun má segja að þær verði þrælar tengdafjölskyldu sinnar eða að minnsta kosti eiginmanns síns. Þessi óhugnanlegi siður viðheldur fátækt og ofbeldi.
Segja má að stríð sé háð gegn stúlkum. Helsta dánarorsök allra stúlkna í heiminum á aldrinum 15-18 ára eru erfiðleikar á meðgöngu eða við fæðingu. Víða er krafa á ungum eiginkonum að eignast börn en líkamar þeirra eru fullþroskaðir. Meiri hætta eru á HIV smiti og kynsjúkdómum vegna þess að ungar brúðir eru ekki í neinni aðstöðu að mómæla eiginmanni sínum hvað þá að fá aðgang að getnaðarvörnum."
Nánar
|
|
BRIKS ríkin áforma að stofna þróunarbanka
Leiðtogar fimm svokallaðara nýmarkaðsríkja komu saman til fundar í Suður-Afríku í gær og samkvæmt frétt New York Times í morgun er á dagskrá að tilkynna formlega á leiðtogafundinum um stofnun nýs þróunarbanka sem á að vera mótvægi við Alþjóðabankann og Alþjóðagjaldeyrissjóðsins. Þjóðirnar fimm sem um ræðir eru BRIKS löndin sem hafa risið upp sem efnahagsveldi á síðustu árum: Brasilía, Rússland, Indland, Kína og Suður-Afríka.
|
|
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
|
|
|
|
|
Þróunarsamvinnu-áætlun samþykkt
 | |
Össur Skarphéðinsson utanríkisráðherra
|
Í síðustu viku var samþykkt á Alþingi tillaga til þingsályktunar um áætlun um alþjóðlega þróunarsamvinnu Íslands 2013-2016, en Össur Skarphéðinsson utanríkisráðherra mælti fyrir tillögunni 26. febrúar. Áætlunin er lögð fram í samræmi við lög 121/2008 um alþjóðlega þróunarsamvinnu Íslands þar sem segir að annað hvert ár skuli utanríkisráðherra leggja fram þingsályktun um áætlun stjórnvalda um alþjóðlega þróunarsamvinnu til fjögurra ára í senn, og að samtímis gefi hann Alþingi skýrslu um framkvæmd áætlunarinnar. Þetta er í annað sinn sem utanríkisráðherra leggur fram slíka áætlun, en það var í fyrsta sinn gert í febrúar 2011 þegar lögð var fram tillaga til þingsályktunar um áætlun um alþjóðlega þróunarsamvinnu Íslands 2011-2014. Þeirri áætlun hefur nú verið framfylgt síðastliðin tvö ár og hefur gengið vel að hrinda henni í framkvæmd.
Nánar á vef utanríkisráðuneytis
-
Þingsályktunartillagan og ferill málsins/ Alþingi
|
|
|
|
Fréttir og fréttaskýringar
|
|
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
|
|
|
Skóladót til Malaví frá vinum á Seltjarnarnesi
Nemendur í Mýrarhúsaskóla á Seltjarnarnesi hafa síðustu dagana verið á fullu að pakka niður í kassa ýmiss konar varningi sem nemendur hafa safnað fyrir vinaskólann í Malaví, Namzizi skólann í Chirombo þorpinu skammt frá Monkey Bay.
DHL flutningaþjónusta flytur kassana til Malaví án endurgjalds, Grótta gaf fullt af íþróttafötum og Nesskip gaf peninga til kaupa á boltum og skóladóti. Krakkar í saumum í 7. bekk saumuðu 40 bakpoka sem þeir gefa vinum sínum í Malaví. Kassarnir fóru af stað síðastliðinn föstudag.
Nánar
|
|
|
|
Þrælasala: Glæpur gegn mannkyninu
Í vikunni var alþjóðlegur minningardgur um fórnarlömb þrælasölunnar og eftirfarandi frétt birtist á vef Upplýsingaskrifstofu SÞ fyrir Vestur-Evrópu.
"Meira en 15 milljónir karla, kvenna og barna voru fórnarlömb þrælasölunnar yfir Atlantshafið, eins sorglegasta kafla mannkynssögunnar.
"Á Alþjóðlega minningardeginum um fórnarlömb þrælasölunnar skulum við flytja heiminum þau skilaboð að þessi glæpur gegn mannkyninu má aldrei gleymast," segir Ban Ki-moon, framkvæmdastjóri Sameinuðu þjóðanna í ávarpi í tilefni dagsins.
Þrælasalan frá Afríku til Ameríku fól í sér umfangsmestu þvinguðu fólksflutninga í sögu heimsins og vafalaust þá ómannúðlegustu líka.
Hins vegar er því miður til nútíma útgáfa þrælasölu en það er mansal sem teygir anga sína um allan heim.
Rannsókn sem birt var í lok síðasta árs sýnir fram á að 27% þeirra sem seldir voru mansali í heiminum voru börn að aldri. Þetta er 7% aukning frá könnun sem náði til áranna 2003-2006.
Í Afríku og Asíu er fólk selt mansali til að þvinga það til að stunda vinnu en í Ameríku og Asíu er það aðallega kynferðisleg misnotkun."
Nánar
|
|
|
|
Hugleiðingar um fátækt
Samfélagið í nærmynd á Rás 1 hefur undanfarnar vikur flutt pistla um fátækt eftir ýmsa höfunda og Heimsljós setur hér krækjur á pistlana og beinir þeim tilmælum til lesenda að nota páskafríið til þess að leggja við hlustir.
|
|
|
Stúlkan sem krafðist menntunar
Kakenya Ntaiya gerði samkomulag við föður sinn: hún myndi gangast undir hefðbundna siðvenju Maasai um umskurð kvenna ef hann gæfi henni kost á framhaldsnámi. Ntaiya segir hér sögu sína frammi fyrir áhorfendum TED um skólagönguna og baráttu hennar gegn kúgun kvenna í heimalandi sínu. Áhrifarík frásögn - skylduáhorf! Hálf milljón kvenna skornar/ Mbls.is |
|
|
Árangursmat og eftirfylgni þarf að batna
- eftir Stefán Jón Hafstein sviðsstjóra árangursmats og eftirfylgni hjá ÞSSÍ
 | | Stefán Jón gerir eftirfylgni og árangursmat að umtalsefni í grein sinni. Ljósmynd frá Malaví: gunnisal. |
Í síðasta veftímariti var þess ánægjulega atburðar getið að Ísland varð formlega þátttakandi í þróunarsam-vinnunefnd OECD, DAC. Eins og fram kemur í máli framkvæmdastjóra ÞSSÍ af þessu tilefni verður Ísland nú að fara undir sömu mælistiku og önnur þróuð ríki hvað varðar vinnubrögð og framlög í þróunarsamvinnu - og er það vel.
Sem sviðsstjóri árangursmats og eftirfylgni tók ég þátt í því matsferli sem Ísland gekkst undir áður en þátttaka var samþykkt, ásamt fleiri starfsmönnum ÞSSÍ og utanríkisráðuneytisins. Fulltrúar DAC voru ánægðir með margt af því sem fram kom við eftirlitsstörf þeirra hér á landi og í samtölum við fjölmarga sem tengjast þróunarsamvinnu. Enda var okkur vel tekið í þennan hóp. En eins og við var að búast bentu þeir á ýmislegt sem betur mætti fara. Meðal þess sem þeir telja að þurfi að efla er árangursmat og eftirfylgni verkefna sem Ísland styður. Þetta á við verkefni á vegum ráðuneytis, ÞSSÍ, sem og verkefni á vegum félagasamtaka.
Þessi ábending kom ekki á óvart. Þessi þörf hafði verið skilgreind hjá ÞSSÍ áður og að undanförnu hafa einmitt verið stigin mörg skref í átt til þess að efla þessa starfsemi hjá stofnuninni. Úttektir á verkefnum eru reyndar ekkert nýmæli hjá ÞSSÍ, en við viljum gera betur og tryggja að unnið sé markvisst í þeim efnum. Eftirfylgni og árangursmat verður samofið verkefnum frá upphafi.
Ekki dugar að halda bara...
Í þessum efnum dugar ekki að finnast bara eitthvað ganga vel eða halda því fram. Óháð, sjálfstæð úttekt á verkefnum sem Ísland styður þarf að fara fram til að sanna árangur. Meginmarkmiðið er að fá sjálfstætt utanaðkomandi mat á verklagi til að læra af því. Þekking verður til í öllum verkefnum og það er hlutverk okkar að nýta hana áfram, til hagsbóta fyrir okkur og þá sem við vinnum með. Náist ekki árangur sem að var stefnt ber að játa það og skilja hvers vegna. Sama gildir þegar vel gengur, þá dugar ekki bara lófaklapp, heldur verður að greina hvers vegna árangur náðist og hvernig má nýta þá þekkingu áfram. Og oft fylgja verkefnum í þróunarsamvinnu óvæntar hliðar, til góðs eða ills, sem erfitt var að sjá fyrir en gott er að fá greiningu á.
Hin hliðin á peningnum er svo gagnsæi í störfum og að standa skil gerða sinna. Þróunarsamvinnu fylgir sú ábyrgð þeirra sem að vinna að gera grein fyrir árangri til almennings, stjórnmálamanna og samstarfsaðilja heima og erlendis. Þessi ábyrgðarhluti er mikilvægur hluti starfseminnar.
Freistnivandi ef þessi mál eru ekki í lagi
Með því að gera óháðar úttektir er lagður grunnur að stefnumörkun sem byggir á staðreyndum. Alltof oft sjáum við verkefni í þróunarsamvinnu víða um heim sem byggja á óskhyggju og ranghugmyndum (jafnvel um eigið ágæti og annarra vanhæfni). Þá verða verkefnin til og knúin af hagsmunum sem eru aðrir en þeirra sem sagt er að muni njóta. Það er ekki nóg að vilja vel, fólk verður að gera vel. Og sanna það. Hin freistingin er líka til staðar að hefja sig til skýjanna og hrósa sér af árangri sem virðist nokkuð góður á yfirborðinu - án þess að staðreynt sé. Því er mörgulegt að halda einhverju fram sem ekki stenst nánari skoðun - ef sú nána skoðun fer aldrei fram.
Unnið samkvæmt úttektaáætlun
Allir sem koma nærri þróunarsamvinnu á Íslandi þurfa að gaumgæfa ábendingar DAC. Hjá ÞSSÍ hafa úttektir á verkefnum alla jafna farið fram, en nú er unnið samkvæmt skýrri stefnumörkun um bæði forgang og verklag. Á næstunni birtist úttekt á jarðhitaverkefni ÞSSÍ í Níkaragva, og þá er stefnt að úttektum fljótlega á vatnsverkefnum í Malaví og Namibíu auk enn fleiri úttekta í beinu framhaldi. Úttektarskýrslur birtast á heimasíðu stofnunarinnar og eru opinber gögn.
|
 |
|
Tveir viðburðir á vegum Afríka 20:20 í apríl
 Afríka 20:20 - félag áhugafólks um málefni Afríku sunnan Sahara skipuleggur tvo viðburði í aprílmánuði.
Málstofa um Malí
Afríka 20:20 í samstarfi við MARK - Miðstöð margbreytileika- og kynjarannsókna á félagsvísindasviði Háskóla Íslands boða til sameiginlegrar málstofu um stöðu mála í Malí. Jónas Haraldsson stjórnmálafræðingur mun þar flytja erindi um land og þjóð og þau átök sem hafa verið í landinu s.l. ár. Páll Stefánsson ljósmyndari mun síðan sýna eigin ljósmyndir frá landinu og spila tónlist þaðan.
Staður: Stofa 101, Háskólatorg Háskóla Íslands
Stund: 4. apríl nk kl. 17:10-18:00
Eftir málstofuna gefst málstofugestum tækifæri á því að færa sig um set og koma við í Stúdentakjallaranum til skrafs og ráðagerða.
Afríkuball í Iðnó: Dans - Dans - Dans
Hið árlega vorball Afríku 20:20 verður haldið í Iðnó við Tjörnina föstudaginn 12. apríl kl. 22-02. Spiluð verður dansvæn dægurtónlist víðs vegar frá Afríku sunnan Sahara. Kl. 23:00 mun African Ice Band stíga á svið með Cheick Bangoura og spila nokkur lög. Aðgangseyrir er 1200 kr. Allir eru velkomnir og takið gjarnan með vini og kunningja.
|
|
|
 |
UM VEFTÍMARITIÐ
Veftímarit um þróunarmál er gefið út af Þróunarsamvinnustofnun Íslands. Ritinu er ætlað að glæða umræðu um þróunarmál og gefa áhugasömum kost á að fylgjast með því sem hæst ber hverju sinni. Efni veftímaritsins þarf ekki endilega að endurspegla stefnu ÞSSÍ. Skráið ykkur í áskrift á heimasíðunni, www.iceida.is og látið vinsamlegast aðra með áhuga á þróunarmálum vita af tilvist veftímaritsins. Allar ábendingar um efni eru vel þegnar. Þeir sem vilja senda okkur ábendingu um efni eða afskrá sig af netfangalista eru vinsamlegast beðnir um að senda slík erindi á netfangið iceida@iceida.is. Ritstjóri er Gunnar Salvarsson, gsal@iceida.is . Við biðjumst velvirðingar á því að geta ekki notað íslenskar gæsalappír í viðtölum en bandarískt sniðmót Veftímaritsins leyfir ekki notkun þeirra. Bestu kveðjur, Útgáfu- og kynningardeild ÞSSÍ
| | ISSN 1670-8105 |
|
|
