Veftķmarit um žróunarmįl
Žróunarsamvinna
Samstarfsžjóšir 
23. september 2009
Leištogafundur G-20 ķ vikulokin:
Engin batamerki sjįanleg hjį fįtękustu žjóšunum 
©gunnisal
 
Į sama tķma og vķša sjįst teikn um efnhagsbata mešal rķkra žjóša eru engin merki žess ķ 43 fįtękum rķkjum heims aš betri tķš sé ķ vęndum. Fįtęku žjóširnar berjast viš afleišingar heimskreppunnar sem sżnir naušsyn žess aš auka stušning viš žęr, segir Alžjóšabankinn ķ skżrslu sem lögš veršur fyrir leištogafund tuttugu stęrstu išnrķkja heims į fimmtudag og föstudag. Leištogafundurinn veršur haldinn ķ Pittsburgh ķ Bandarķkjunum.
 
Ķ skżrslu Alžjóšabankans fyrir fundinn kemur fram aš vegna kreppunnar muni fram til įrsins 2010 bętast 89 milljónir manna ķ hóp sįrafįtękra sem lifa į rśmlega 150 krónum ķslenskum į dag. Kreppan hafi einnig leitt til nišurskuršar ķ rķkisśtgjöldum fįtękustu žjóšanna til mennta-, heilbrigšis- og velfleršarmįla auk uppbyggingar innviša samfélagsins.
 
"Vel mį vera aš fįtękustu žjóširnar eigi ekki beina fulltrśa į G-20 fundinum en viš getum ekki horft framhjį langvarandi afleišingum alheimskreppunnar į menntun og heilbrigši žessara žjóša," er haft eftir Robert B. Zoellick bankastjóra Alžjóšabankans.
 
Ķ skżrslunni eru settar fram tillögur um samhęfšar ašgeršir af hįlfu G-20 hópsins til aš styrkja stöšu fįtękra žjóša.
 
Ķ annarri nżrri skżrslu - The Impact of the Financial Crisis on Conflict and State Fragility in Sub-Saharan Africa - er fjallaš um įhrif fjįrmįlakreppunnar į óstöšug rķki ķ sunnanveršri Afrķku og leiddar lķkur aš žvķ kreppan leiši til įtaka į svęšinu meš miklum hörmungum. Veitendur žróunarašstošar eru hvattir til aš bregšast viš og forša slķkri ógęfu.
 
Skżrslan: Protecting progress: The challenge facing low-income countries in the global recession
 
 
Aid Losses Prompting "Development Emergency"
 
Framlag Svķa fyrir nęsta įr įkvešiš:
Skoriš nišur um 7%
SvķžjóšSęnska rķkisstjórnin hefur tilkynnt 7% nišurskurš į framlögum til žróunarmįla į įrinu 2010. Nišurskuršinn er tilkominn vegna samdrįttar ķ efnagsmįlum žjóšarinnar en markmišinu um 1% framlag af vergum žjóšartekjum er engu aš sķšur nįš. Vegna minnkandi žjóšartekna dragast framlögin saman śr 34 milljöršum sęnskra króna ķ 31,4 milljarš. Stušningur viš žjóšir rómönsku Amerķku og stušningur viš UNDP (Žróunarhjįlp SŽ) minnkar verulega en stušningur viš tvķhliša žróunarsamvinnu viš Afrķkurķki, viš WFP (Matvęlaašstoš SŽ) og UNICEF (Barnahjįlp SŽ) er tryggšur.
 
Af heildarframlaginu fęr SIDA (Žróunarsamvinnustofnun Svķa) 13,7 milljarša ķ sinn hlut, tveimur milljöršum minna en į žessu įri. Žį kemur fram į vef SIDA aš Sķvar bęta 300 milljónum ķ žróunarašstoš ķ nafni Evrópusambandsins.
 
 Nįnar
Nż jafnréttisstofnun SŽ:
Stórt skref ķ jafnréttismįlum 
gunnisalEins og fram kom ķ sķšasta Veftķmariti hefur veriš įkvešiš į vettvangi Sameinušu žjóšanna aš hefja undirbśning aš stofnun sérstakrar stofnunar sem fari meš jafnréttismįl og ašgeršir til aš bęta stöšu kvenna. Samkvęmt frétt ķslenska utanrķkisrįšuneytisins gerir įlyktun allsherjaržings SŽ framkvęmdastjóra SŽ kleift aš hefja undirbśning. Ķ fréttinni kemur einnig fram aš Noršurlöndin geri sér vonir um aš staša sérstaks ašstošarframkvęmdastjóra SŽ verši sett į laggirnar hiš fyrsta, helst fyrir mitt įr 2010.
 
Žótt įlyktun um nżju jafnréttisstofnunina hafi į endanum verši samžykkt samhljóša reyndu fjórar žjóšir, Egyptaland, Kśba, Sśdan og Ķran, fram į sķšustu stundu aš tefja framgang įlyktunarinnar.
 


Frétt utanrķkisrįšuneytisins
 
 
Fjįrmįlakreppan bitnar mest į stślkum
gunnisal
 
Alžjóša fjįrmįlakreppan kemur haršast nišur į stślkum og ungum konum ķ žróunarrķkjum žvķ žęr eru fyrstar til aš vera reknar frį matarboršinu, fyrstar til aš vera teknar śt śr skólum eša missa atvinnu, segir ķ nżrri skżrslu samtakanna Plan International.
 
Samtökin hafa gefiš śt įrlega skżrslu undir heitinu "Because I Am A Girl" og halda śti samnefndum vef til aš vekja athygli į bįgri stöšu stślkna ķ žróunarlöndum og ungra kvenna ķ žvķ augnamiši aš hvetja til bęttrar menntunar stślkna og jafnréttis.

 
 
Skżrslan: Because I am a Girl - State of the World“s Girls 2009
 
 
 
Auka flugfargjald ķ žįgu heilbrigšismįla ķ Afrķku
 ©gunnisal
Ķ upphafi įrs 2010 verša žeir sem kaupa flugfarmiša į Netinu hjį tilteknum feršaskrifstofum og flugfélögum spuršir aš žvķ įšur en žeir greiša meš krķtarkorti sķnu hvort žeir vilji gefa 2 Bandarķkjadali, tęplega 300 krónur, ķ barįttuna gegn HIV/alnęmi, malarķu og berklum ķ Afrķku.
 
Hugmyndin veršur kynnt af tveimur forsętisrįšherrum, Gordon Brown ķ Bertlandi og Jens Stoltenberg ķ Noregi, įsamt Robert Zoellick bankastjóra Alžjóšabankans. Hśn er upphaflega frį lķtilli stofnun SŽ, UNITAID, og nżtur stušnings feršažjónustunnar og stofnana einstaklinga sem verja stórum fjįrhęšum til heilbrigšismįla, eins og William J. Clinton Foudation og Bill & Melinda Gates Foundation.
 
Tillagan veršur borin upp ķ New York ķ dag viš upphaf fundar Allsherjarrįšs Sameinušu žjóšanna.
 
Ķ įrsbyrjun veršur greišslukerfiš tekiš ķ gagniš fyrir flugfaržega ķ Bandarķkjunum, Bretlandi, Žżskalandi og Japan en reiknaš er meš aš žaš breišist hratt śt til annarra landa. Tališ er aš įrlega verši unnt aš safna 980 milljónum Bandarķkjadala ķ žessa mikilvęgu barįttu.


The Time
 
Malavķ: Hafa borgarbśar ašgang aš hreinu vatni?
©guffiSamkvęmt nżrri opinberri skżrslu frį stjórnvöldum ķ Malavķ hafa nęstum žvķ allir ķbśar žéttbżlissvęši ķ landinu ašgang aš hreinu vatni og įgętri hreinlętisašstöšu. Žessar stašhęfingar stangast hins vegar į viš nżja skżrslu frį samtökunum International Institute for Environment and Development (IIED) sem segja ķ nżrri skżrslu aš rśmlega helmingur ķbśa ķ borgum Malavķ hafi ekki ašgang aš rennandi vatni.

Skżrslan var unnin meš stušningi skosku rķkisstjórnarinnar en Skotar eru einnig helsti samstarfsašili rķkisstjórnar Malavķ ķ žróunarsamvinnu.

Nįnar
 
 
Össur įvarpar allsherjaržingiš
Össur Skarphéšinsson
Össur Skarphéšinsson utanrķkisrįšherra sękir 64. allsherjaržing Sameinušu žjóšanna sem sett veršur ķ dag og leišir fund Noršurlandanna og Eystrasaltsrķkja sķšar ķ dag. Utanrķkisrįšherra flytur ašalręšu fyrir Ķslands hönd ķ allsherjaržinginu laugardaginn 26. september.
Ķ gęr sótti rįšherra leištogafund um loftslagsbreytingar sem ašalframkvęmdastjóri Sameinušu žjóšanna, Ban Ki-moon, bošaši til. Žar tók hann žįtt ķ hringboršsumręšum um hvernig megi tryggja hagvöxt ķ heiminum įn žess aš auka losun gróšurhśsalofttegunda. Utanrķkisrįšherra mun einnig sitja fund öryggisrįšs Sameinušu žjóšanna um afvopnunarmįl og ašgeršir til aš hefta śtbreišslu kjarnavopna į fimmtudag, 24. september.
Utanrķkisrįšherra mun eiga tvķhliša fundi meš öšrum utanrķkisrįšherrum mešan į dvöl hans hjį S.ž. stendur

Nįnar
Fréttir & fréttaskżringar
Veftķmaritiš er į... 
facebook
Lķttu viš!
Forseti Ķslands į fundum vestanhafs
Ólafur Ragnar Grķmsson, forseti Ķslands, heldur til Bandarķkjanna ķ vikunni žar sem hann tekur žįtt ķ žremur alžjóšlegum rįšstefnum žar sem hann mun eiga fundi meš žjóšarleištogum og sérfęšingum ķ alžjóšamįlum, loftlagsmįlum og orkumįlum.
Ólafur veršur mįlflytjandi ķ pallboršsumręšum į heimsžingi Clinton stofnunarinnar žar sem rętt veršur hvernig fjįrmįlamarkašir geta žjónaš almannaheill į heimsvķsu. Er hann žar ķ boši Bills Clinton, fyrrum Bandarķkjaforseta.
Žį veršur Ólafur į mešal mįlflytjenda ķ boši Samkeppnisrįšsins ķ Bandarķkjunum į leištogafundi um orkumįl sem haldinn er ķ Washington. Žar veršur fjallaš um hvernig nżting hreinna og sjįlfbęrra orkugjafa getur aukiš samkeppnishęfni žjóša. Fer hann yfir reynslu Ķslendinga į žvķ sviši.

Lķtishįttar aukning framlaga hjį Finnum
Samkvęmt fjįrlagafrumvarpi finnsku rķkisstjórnarinnar aukast framlög til žróunarmįla um 50 milljónir evra og verša alls 966 milljónir į nęsta įri. Žaš jafngildir 0,55% af įętlušum vergum žjóšartekjum.

Athyglisvert
Gates vill verja sparifé fįtękra
Stofnun Bill og Melindu Gates hefur til žessa einkum stutt viš bakiš į verkefnum sem tengjast bęttu heilsufari ķ Afrķkurķkjum en stofninin tilkynnti ķ vikunni um įtak mešal fįtękra žjóša į sviši bankavišskipta, m.a. sparifjįrreikninga.
Bob Christen framkvęmdastjóri stofnunarinnar segir aš žaš kunni aš vera erfitt aš skilja hvernig varsla sparifjįr geti veriš mikilvęgt fyrir sįrafįtękt fólk. Hann segir hins vegar aš ašgengi aš öruggri vörslu sé forgangsmįl hjį fįtęku fólki um heim allan.
Stofnunin hefur įkvešiš aš verja 35 milljónum Bandarķkjadala ķ žvķ skyni aš byggja upp bankažjónustu ķ fįtękum rķkjum ķ samstarfi viš samtökin Alliance for Financial Inclusion.

Nįnar
 
 Tóbķn skatturinn aftur į dagskrį
Dagens Nęringsliv
Frakklandsforseti įformar aš hvetja G-20 rķkin į fundinum ķ Pittsburg ķ vikulokin aš samžykkja svokallašan "Tobin skatt" į alla fjįrmįlagerninga til aš sporna viš spįkaupmennsku og hvetja til įkvöršunartöku sem hafi langtķmamarkmiš aš leišarljósi. BBC greinir frį.
Tobin skatturinn er gömul hugmynd og er kennd viš bandarķska hagfręšinginn James Tobin sem lagši til svipaša skattheimtu į įttunda įrtug sķšustu aldar. Žį var ętlunin aš verja skattfénu til žróunarmįla  en nśna gęti hann komiš fjįrmįlageiranum til bjargar eša til aš lķfga viš efnahag viškomandi landa.
 
Nįnar
 
 
 
Veftķmarit um žróunarmįl er gefiš śt af Žróunarsamvinnustofnun Ķslands. Ritinu er ętlaš aš glęša umręšu um žróunarmįl og gefa įhugasömum kost į aš fylgjast meš žvķ sem hęst ber hverju sinni. Efni veftķmaritsins žarf ekki endilega aš endurspegla stefnu stofnunarinnar.          
 
Skrįiš ykkur ķ įskrift į heimasķšunni, www.iceida.is og lįtiš vinsamlegast ašra meš įhuga į žróunarmįlum vita af tilvist veftķmaritsins. Allar įbendingar um efni eru vel žegnar.  

Žeir sem vilja afskrį sig af netfangalista, eša senda okkur įbendingu um efni, eru vinsamlegast bešnir um aš senda slķk erindi į netfangiš iceida@iceida.is. Ritstjóri er Gunnar Salvarsson, gsal@iceida.is.
  
ISSN 1670-8105
Bestu kvešjur, Śtgįfu- og kynningardeild