Veftímarit um þróunarmál
Þróunarsamvinna
Samstarfsþjóðir 
24. júní 2009
Ársskýrsla ÞSSÍ 2008:
Malaví með tæplega fjórðung framlaga ÞSSÍ - íslenskum starfsmönnum fækkar um tíu
 
AnnualReport"Þróunarsamvinnustofnun Íslands endurspeglar lífskjör íslensku þjóðarinnar á sama hátt og allar aðrar íslenskar stofnanir, fyrirtæki og heimili. Þegar vel árar ríkir velmegun meðal landsmanna og sú velmegun hefur jákvæð áhrif á allt umhverfið. "Það er fallegt við Breiðafjörð þegar vel veiðist", var sagt á Íslandi hér á árum áður þegar fiskgengd á miðunum við landið réði því hvort þjóðinni farnaðist vel eða illa. Þeir dagar eru nú löngu liðnir þegar fiskurinn einn réði hvort íslenska þjóðin hefði í sig og á."
 
Þannig farast Sighvati Björgvinssyni framkvæmdastjóra ÞSSÍ orð í formála nýrrar ársskýrslu stofnunarinnar fyrir árið 2008 sem kemur út í vikunni. Síðar í formálunum segir Sighvatur:
 
"Árið 2008 byrjaði vel og gaf góð fyrirheit um áframhaldandi aukningu á opinberum framlögum til þróunaraðstoðar. Utanríkisráðherra og ríkisstjórnin mörkuðu þá nýju stefnu að þróunarsamvinna skyldi verða ein af þremur meginstoðum íslenskrar utanríkisstefnu. Í samræmi við það var áfram haldið að auka framlög til málaflokksins og hillti undir að innan fárra ára kæmist Ísland í hóp þeirra fáu þjóða sem náð hafa markmiði S.þ. um að verja 0,7% af vergum þjóðartekjum til þróunarsamvinnu. Í anda þessarar stefnu var unnið allt fram til þeirrar örlagaríku viku í októbermánuði þegar gervallt íslenska fjármálakerfið hrundi til grunna. Þá breyttist allt. Umhverfið tók á sig gerólíka mynd."
 
Ársskýrslan er gefin út bæði á íslensku og ensku og greinir ítarlega frá starfseminni í sex samstarfsslöndum Íslands í tvíhliða þróunarsamvinnu. Ársskýrslan verður komin á heimasíðu ÞSSÍ fyrir vikulok en hún er væntanleg úr prentun á morgun, fimmtudag.
 
Þróunarsamvinnustofnun Íslands ráðstafaði tæplega 1.960 milljónum króna til tvíhliða þróunarsamvinnu á árinu 2008 sem er hækkun um 76% frá árinu 2007. Helsta skýringin er veiking íslensku krónunnar þar sem um 90% af útgjöldum stofnunarinnar er í erlendum gjaldmiðlum, en miðað við gengi bandaríkjadals nam raunhækkun útgjalda aðeins 28%. Hlutdeild ÞSSÍ í allri opinberri þróunaraðstoð Íslands nam um 46% árið árinu miðað við 37% árið 2007. Aftur er hér um aukningu að ræða milli ára vegna breytinga á gengi íslensku krónunnar.
  
Malaví er enn það samstarfsland ÞSSÍ sem fær mestan stuðning með 23% af heildarframlögum stofnunarinnar eða um 452 milljónir króna. Mósambík kemur næst á eftir með um 16% af heildarframlögum eða um 315 milljónir króna.
Úganda er sem fyrr í þriðja sæti en þangað var ráðstafað um 282 milljónum króna eða 14% af heildarframlögum ÞSSÍ. Framlögin til Níkaragva jukust mest milli ára en þangað var ráðstafað um 10% framlaga ÞSSÍ árið 2008.
 
Milli áranna 2007 og 2008 varð ekki veruleg breyting á skiptingu framlaga eftir málaflokkum. Rúmlega helmingur framlaganna fór til mennta- og fiskimála árið 2008, þar af 28% til menntamála og 24% til fiskimála.
 
Íslenskum starfsmönnum Þróunarsamvinnustofnunar erlendis fækkaði verulega á síðasta ári, eða úr 28 árið 2007 í 18 árið 2008 en staðarráðnum starfsmönnum fjölgaði að sama skapi.
Íslendingar gefa skóla
 gunnisal
Munurinn á því að vera í skóla með góðri aðstöðu og skóla þar sem ekkert er fyrir hendi getur skipt sköpum. Þetta er inntak í grein Sunnudagstímans í Malaví. Þar er bent á tvær stúlkur sem ganga í ólíka skóla í Mangochi: Annar er nýr, þróunaraðstoð frá Íslendingum og þar er Hawa Mateuy að undirbúa samræmdu prófin fyrir framhaldsskóla. Skólinn hennar er glæsilegur. Hin er Joanna, hennar skóli er þaklaus með hálfhrundum veggjum, 450 nemendur um tvo kennara.... örlög hennar eru slæm.  Tveir ólíkir skólar, tvær ólíkar framtíðir segir blaðið.
 
Það er Stefán Jón Hafstein umdæmissstjóri ÞSSÍ í Malaví sem segir frá á heimasíðu sinni. Og hann skrifar:
 
Þróunarsamvinnustofnun hefur byggt eða endurgert á þriðja tug skóla í héraðinu. Stundum fylgja með í pakkanum kennarahús, sem er ein af frumforsendum þess að fá kennara til að setjast að í svona fátæku sveitahéraði. Og búnaður þarf líka að vera með: borð og bekkir.

Sjötti hver sveltur, segir FAO
©gunnisalSjötti hluti mannkyns býr við fæðuskort eða rúmur einn milljarður manna. Þetta kemur fram í nýrri skýrslu FAO, Matvæla- og landbúnaðarstofnun Sameinuðu þjóðanna. Samkvæmt spá stofnunarinnar fjölgar þeim sem búa við fæðuskort um 11% á árinu eða um 100 milljónir manna.
 
Ef horft er til heimshluta þar sem flestir búa án þess að hafa til hnífs og skeiðar kemur í ljós að þeir eru flestir í Asíu og Kyrrahafslöndum, 642 milljónir, í Afríku sunnan Sahara eru 265 milljónir, 53 milljónir í rómönsku Ameríku og 52 milljónir í Miðausturlöndum og Norður-Afríku. Í ríku löndunum svelta 15 milljónir, segir FAO, og þar fjölgar í þessum bágstadda hóp fyrst og fremst vegna fjármálakreppunnar, minnkandi tekna og aukins atvinnuleysis.
 
Fyrsta þúsaldarmarkmiðið um að fækka fátækum og hungruðum niður í 420 milljónir fyrir árið 2015 verður sífellt fjarlægara.
 
Í frétt DV segir:
"Tekjur hafa verulega dregist saman í þróunarlöndunum og víða treysta fjölskyldur á tekjur skyldmenna sem starfa á erlendri grundu. Þar sem efnahagskreppan hefur meira eða minna skollið á allri heimsbyggðinni samtímis hafa þróunarlöndin minna svigrúm til að aðlagast henni, segir í tilkynningu frá Matvæla- og landbúnaðarstofnuninni.Áætlað er að hagvöxtur í þróunarlöndunum verði einungis 1,2 prósent í ár eftir að hafa verið 6 prósent árið 2008 og 8 prósent árið 2007. Þrátt fyrir að verð á matvælum á heimsmarkaði hafi lækkað í matvæla- og olíukreppunni 2006-2008 virðist sem matvælaverð hafi hækkað í þróunarlöndunum nú."

Pálína hlaut fálkaorðuna fyrir hjálparstörf
 Pálína Ásgeirsdóttir
Pálína Ásgeirsdóttir hjúkrunarfræðingur og einn allra reyndasti sendifulltrúi Rauða kross Íslands var sæmd fálkaorðunni á þjóðhátíðardaginn 17. júní fyrir alþjóðlegt hjálparstarf. Hartnær 25 ár eru síðan Pálína hóf störf með Rauða krossinum og er hún vel að þessum heiðri komin.

"Ég lít á þennan heiður ekki síður sem viðurkenningu fyrir hjúkrunarstéttina og hjálparstarf almennt," segir Pálína Ásgeirsdóttir á vef Rauða krossins.
 
 
Nánast allir hafa upplifað svik eða spillingu
 
Starfsmenn norskra neyðar- og mannúðarsamtaka staðfesta útbreiddda spillingu í svörum við könnun þróunarritsins Bistandsakutelt. Blaðið spurðist fyrir um hvort þeir hefðu upplifað svik eða spillingu í störfum sínum á vettvangi.
 
Innan fimm stærstu félagasamtakanna í Noregi svara 18 af 21 spurningunni játandi. Með öðrum orðum: aðeins þrír starfsmenn höfðu ekki orðið vitni að svikum eða spillingu.
 
Ellefu aðspurðra höfðu oftar en einu sinni orðið vitni að tilraunum til svika.
 
"Það er litið á okkur eins sem ókunnuga með fullar hendur fjár og margir nota tækifærið og reyna að auðgast sjálfir með því að freista þess að komast yfir þessa peninga," var svarið frá einum sem tók þátt í könnun blaðsins.


Nánar
Úrbóta þörf í verkefnum til heilbrigðismála
 
Tvær skýrslur um árangur af verkefnum sem unnin eru fyrir þróunarfé í heilbirgðismálum gefa til kynna að verulega megi bæta úr á því sviði. Í annarri rannsókninni fær Alþjóðabankinn harða gagnrýni þar sem sýnt er fram á að þróunarfé til heilbrigðismála rati ekki ævinlega til þeirra landa þar sem þörfin er mest.
 
Þriðjungur af fjármunum Alþjóðabankans til heilbrigðismála til verkefna fóru á tíu ára tímabili til verkefna sem skiluðu litlum sem engum árangri. Ennfremur kemur fram í skýrslunni að Afríkulönd verði illa úti því aðeins þriðjungur verkefna í álfunni hafi skilað "viðundandi" árangri.
 
Í hinni skýrslunni er staðhæft að heilbrigðisverkefni hafi bjargað þúsundum mannslífa frá sjúkdómum eins og alnæmi, berklum og malaríu en þau hafi einnig grafið undan heilbrigðiskerfum í viðtökuríkjunum og lokkað heilbrigðisstarfsmenn frá heimalandinu.
 
 
 
Vestrænir þjóðarleiðtogar hunsa allsherjarþing SÞ
Engir vestrænir þjóðarleiðtogar sækja þriggja daga leiðtogafund allsherjarþings Sameinuðu þjóðanna um áhrif kreppunnar á þróunarríki en fundurinn hefst í dag og lýkur á föstudag. Þótt fundurinn kallist "leiðtogafundur" hafa eingöngu fjórtán forsetar eða forsætisráðherrar boðað komu sína á fundinn, hinar þjóðirnar 112 senda lægra setta fulltrúa.
 
Vestrænir erindrekar segja þetta lýsa óánægju með skipulag fundarins af hálfu forseta allsherjarþingsins, Micuels D´Escoto Brockmann frá Níkargva, en eins og fram kom í síðasta Veftímariti telja margir að hann ætli að nota fundinn sem vettvang fyrir árásir á kapítalismann. Val á aðalræðumönnum fundarins styðja þá kenningu en þeir verða Hugo Chaves forseti Venesúela og Evo Morales forseti Bólivíu.
 
Fundurinn átti upphaflega að vera fyrstu daga mánaðarins en var frestað sökum þess að ekki náðist að semja drög að samkomulagi milli ríkra þjóða og fáætkra um umbætur á fjármálakerfi heimsins. Þokast hefur í átt að samkomulagi síðustu daga, að sögn Reuters fréttastofunnar.
 
Athyglisvert

 
 
 
 
Veftímaritið á...
facebook
Kíkið í heimsókn 
SÞ vill fé til forvarna
Sameinuðu þjóðirnar leggja til að þjóðir heims verji meira af þróunarfé til fyrirbyggjandi aðgerða vegna náttúruhamfara fremur en að bregðast við þeim þegar þær hafa riðið yfir. Að mati sérfræðinga SÞ væri unnt með einföldum aðgerðum að fækka um helming fórnarlömbum náttúruhamfara. Á síðasta ári fórust 236 þúsund manns af völdum náttúruhamfara.
 
Degi afrískra barna fagnað
gunnisal
Í síðustu viku minntist UNICEF dags afrískra barna. Um leið fögnuðu samtökin þeim mikla árangri sem náðst hefur í að bæta lífsafkomu barna í fjölda Afríkulanda á undangengnum árum - þó gríðarlegt verk sé enn óunnið 
 

Jóhönnurnar fyrstu UNIFEM systurnar
UNIFEM
Jóhanna Sigurðardóttir forsætisráðherra og Jóhanna Guðrún Jónsdóttir söngstjarna gerðust í síðustu viku fyrstu UNIFEM systurnar með því að skrifa undir styrktarsamkomulag um mánaðarleg framlög til UNIFEM á Íslandi. Þar með var átakinu Systralagið hleypt af stokkunum en átakið miðar að því að hvetja Íslendinga til að standa með systrum sínum víða um heim og uppræta ofbeldi, fátækt og óréttlæti.
 
Nánar
Fáar fréttir frá þróunarlöndum
©gunnisal
Svokallaðar "erlendar" fréttir í bresku sjónvarpi einskorðast við tiltölulega fá lönd og rúmlega helmingur allra frétta kemur frá þremur löndum. Þessi einhæfa fréttamiðlun er staðfest í nýrri breskri rannsókn sem fjármögnuð var m.a. af Þróunarsamvinnustonfun Breta, DFID. Könnunin náði til tveggja vikna og sýndi að erlendar fréttir í bresku sjónvarpi voru flestar frá Bandaríkjunum, Ástralíu og Ísrael.
Hins vegar kom í ljós að sjónvarpsáhorfendur fá tækifæri til að skyggnast inn í veröld íbúa þróunarlanda í ýmsum öðrum sjónvarpsþáttum eins og 'The World's Strictest Parents' to 'Top Gear'.

Nánar
Njörður P. gaf ekki kost á sér til endurkjörs
Njörður P. Njarðvík stofnandi SPES samtakanna gaf ekki kost á sér til endurkjörs á aðalfundi SPES International sem haldinn var í París fyrir skemmstu. Hann var kosinn heiðursformaður.
 
Claude Voileau frá Frakklandi var kjörinn formaður. Nánar segir frá nýju fulltrúaráði og stjórn samtakanna á heimasíðu SPES.
 

Nánar
 
Veftímarit um þróunarmál er gefið út af Þróunarsamvinnustofnun Íslands. Ritinu er ætlað að glæða umræðu um þróunarmál og gefa áhugasömum kost á að fylgjast með því sem hæst ber hverju sinni. Efni veftímaritsins þarf ekki endilega að endurspegla stefnu stofnunarinnar.          
 
Skráið ykkur í áskrift á heimasíðunni, www.iceida.is og látið vinsamlegast aðra með áhuga á þróunarmálum vita af tilvist veftímaritsins. Allar ábendingar um efni eru vel þegnar.  

Þeir sem vilja afskrá sig af netfangalista, eða senda okkur ábendingu um efni, eru vinsamlegast beðnir um að senda slík erindi á netfangið iceida@iceida.is. Ritstjóri er Gunnar Salvarsson, gsal@iceida.is.
 
ATH! Þetta er síðasta Veftímarit um þróunarmál fyrir sumarfrí.
  
ISSN 1670-8105
 

Offer Expires: Enter Expiration Date here