| Miklar væntingar bundnar við nýjan forseta Bandaríkjanna |
,,Kjör Baracks Obamas hefur mikla táknræna þýðingu. Það breytir ásýnd Bandaríkjanna bæði innanlands og utan. Það felur í sér nýtt tækifæri fyrir Bandaríkin til að verða forysturíki á sviði lýðræðis og friðar í heiminum. Það er örugglega einsdæmi að jafn margar einlægar óskir eins víða að úr heiminum fylgi nýkjörnum forseta," segir í yfirlýsingu frá Ingibjörgu Sólrúnu Gísladóttur utanríkisráðherra. Hún segir ennfremur:
"Heimurinn treystir því að hann beiti sér fyrir aðgerðum á heimsvísu sem geta linað efnahagskreppuna sem nú skekur heiminn og hann leggi sig fram um að lægja öldur átaka, í stað þess að reisa þær, ekki síst í Mið-Austurlöndum. Fyrir okkur Íslendinga opnar kjör Obama nýja möguleika. Frá brotthvarfi Bandaríkjahers frá Íslandi hefur það verið verkefni okkar að þróa ný og mikilvæg tengsl á sviði menningar og viðskipta við nágranna okkar í vestri og aðkoma nýs forseta getur haft þar mikla þýðingu."
Væntingar í Afríku
Ljóst er að miklar væntingar eru bundnar við Barack Obama eftir sigurinn í bandarísku forsetakosningunum í nótt, ekki síst meðal minnihlutahópa og þeirra sem minna mega sín, bæði innan og utan Bandaríkjanna. Þannig eru gífurlegar væntingar í gervallri Afríku um að breytingar verði í viðhorfum hjá bandarískum stjórnvöldum til þróunarmála og fátæktar.
Obama er fyrsta blökkumaðurinn sem tekur við völdum í Hvíta húsinu og rekur sem kunnugt er ættir til Kenía þar sem faðir hans fæddist. Því er er ekki að undra að í Kenía hefur verið fylgst náið með kosningunum í Bandaríkjunum og þar hefur verið dansað og sungið í sigurvímu frá því ljóst að var að Obama væri á leiðinni í Hvíta húsið. Og það er til marks um miklar væntingar í garð Obama að forseti Kenía, Mwai Kibaki, hefur lýst yfir almennum frídegi á morgun til heiðurs nýja forsetanum.
Center for Global Development, CGD, gaf á dögunum út bók fyrir verðandi forseta sem kallast einfaldlega: The White House and the World: A Global Development Agenda for the Next U.S. President. Þar eru í fjórtán köflum raktar ýmsar tillögur um það hvernig nýr forseti getur aukið stöðugleikann í heiminum, öryggi og hagsæld.
|
| Hörmungar í Kongó |
"Þegar Kongó hristist, skelfur Afríka," segir í athyglisverðri grein í New York Times á dögunum en augu heimsins hafa undanfarið beinst að hryllilegum átökum í þessu víðfeðma Afríkuríki. Á annað hundrað þúsund manns hafa neyðst til að flýja heimili sín vegna átakanna og þar eru börn í meirihluta, að því er fram kemur í frétt IRIN fréttaveitunnar. Ýmsir óttast að stríðsátök í Kongó geti breiðst út um álfuna og í þeim hópi er íslenski bloggarinn Fannar frá Rifi sem heldur úti vefsíðu um Afríku og skrifar greinina: Allsherjarstríð í Afríku á næsta ári?
Í Kongó berast daglegar fréttir af nauðgunum og öðrum ofbeldisverkum gegn konum. Norðmenn hafa brugðist við þeim tíðindum með framlagi upp á 5,8 milljónir norskra króna en eins og Erik Solheim, þróunarmálaráðherra Noregs segir í viðtali við Aftenposten, þá er erfitt að ímynda sér nokkurn í verri aðstöðu og meiri óöryggi en konurnar í Kongó.
(Myndin frá BBC)
|
| Tekjuójöfnuður í heiminum - Namibía, Svasíland... Ísland |
Tíu prósent íbúa Svasílands ráða yfir fimmtíu prósentum þjóðartekna sem telst vera meiri tekjuójöfnuður en í Brasilíu en nokkru minni en í Namibíu þar sem slíkur ójöfnuður er mestur í heiminum. Slíkur ójöfnuður er reiknaður á Gini-stuðli og hefur stundum verið nefndur í fréttum í tengslum við Afríkuríki, eins og Namibíu og Svasíland, en nú er Gini nefndur í sömu andrá og Ísland og staðhæft að tekjuójöfnuður hér á landi hafi verið á síðasta ári einhver hinn mesti í hinum vestræna heimi og tvöfaldast frá árinu 1993.
Í grein Guðmundar Arnar Jónssonar verkfræðings í Morgunblaðinu í fyrrdag segir:
"Seinustu tölur eru fyrir árið 2007 og sýna að nú er ójöfnuður mældur á hefðbundinn hátt (sem Gini-stuðull ráðstöfunartekna hjóna) kominn upp í 42% og hefur því tvöfaldast frá árinu 1993 er stuðullinn var 21%. Þannig hefur tekjuhæsti fjórðungur hjóna sex sinnum hærri laun en tekjulægsti fjórðungurinn, og er það tvöföldun á því hlutfalli frá árinu 1993. Þannig er ójöfnuður á Íslandi nokkru meiri en í Bandaríkjunum og líklegast sá mesti í hinum vestræna heimi."
OECD hefur nýverið sent frá sér skýrslu um þetta efni sem heitir Growing Unequal þar sem fram kemur að í flestum OECD löndunum hefur ójöfnuður aukist á síðustu áratugum og bilið milli ríkra og fátækra breikkað. Í skýrslunni segir líka:
"En aukning ójöfnuðar - þrátt fyrir að vera útbreidd og marktæk - hefur ekki orðið eins yfirgengileg og flestir halda sjálfsagt. Reyndar hefur meðaltalsaukningin á 20 árum verið um 2 Gini-stig (Gini er besti mælikvarðinn á tekjuójöfnuð). Þetta er sami munur og er núna í ójöfnuði milli Þýskalands og Kanada - auðséður munur en ekki þess konar sem myndi réttlæta að tala um hrun samfélagsins. Munurinn milli þess sem gögnin sýna og þess sem fólk heldur endurspeglast vafalaust að hluta í hinum svokölluðu "Halló-tímarits-áhrifum" - við lesum um hina ofsaríku sem eru orðnir miklu ríkari og soga þess vegna að sér gríðarlega fjölmiðlaathygli í kjölfarið. Tekjur hinna ofsaríku koma ekki til skoðunar í þessari skýrslu þar sem ekki er hægt að mæla þær nægilega vel í gegnum venjulega gagnabanka um tekjudreifingu. Þetta þýðir ekki að tekjur hinna ofsaríku séu ekki mikilvægar - ein aðalástæðan fyrir því að fólk lætur sig ójöfnuð varða er sanngirni, og mörgu fólki finnst tekjur sumra hrikalega ósanngjarnar."
Vaxandi ójöfnuður? Tekjudreifing og fátækt í OECD ríkjum - útdráttur á íslensku
| |
|
|
|
| Dregur úr hagvexti í Úganda |
 |
Tvær ástæður eru tilgreindar vegna spár um minnkandi hagvöxt í Úganda: aukin verðbólga og niðursveiflan í hagkerfum heimsins. Að mati Alþjóðagjaldeyrissjóðsins hafa verðbólgumarkmið Seðalbanka Úganda ekki náðst, verðbólgan hefur verið meiri síðustu níu mánuði en ráð var fyrir gert vegna verðhækkana á eldsneyti og matvælum. Áhrif alþjóðakreppunnar í efnahagsmálum er enn óþekkt stærð en kemur til með að hafa áhrif á lítil og opið hagkerfi Úganda, einkum vegna minnkandi spurnar eftir vörum frá landinu og minnkandi fjárfestingum erlendis frá. Frétt African Future |
| Úttekt á verkefnum Noregs vegna HIV/AIDS |
|
Norðmenn fá ágætiseinkunn fyrir árangur af verkefnum í þróunarríkjum sem tengjast HIV og alnæmi, að því er fram kemur í mati breskrar ráðgjafarstofu. Úttektin náði til framlaga í þremur Afríkuríkjum, Eþíópíu, Tansaníu og Malaví. Sérstaklega fá Norðmenn góða dóma fyrir að vera sveigjanlegri en margir aðrir veitendur þróunaraðstoðar og viljugri til að styðja heimamenn í leiðtogahlutvereki þeirra á þessu sviði. Skýrslan |
| Kólerufaraldur í Mósambík |
 |
Um fjörutíu hafa látist úr kóleru í Mósambík á síðustu dögum, flest börn, en faraldurinn geisar í Manica héraði. Óttast er að fleiri eigi eftir að deyja því fjölmargir hafa leitað læknis og 130 verið lagðir inn á sjúkrahús. Fréttamiðlum greinir reyndar á um orsakir dauðsfallanna og Upplýsingamiðstöð Mosambík (Agencia de Informacio de Mocambique) gefur þá skýringu að bráðaniðurgangur og uppköst hafi leitt til þess að 37 hafi látist í Manica héraði, flest börn undir 14 ára aldri. Reuters
|
| Lokun La Chureca í augsýn |
 |
La Chureca er heitið á þeim hluta ruslahauganna í Managua, höfuðborg Níkaragva, þar sem þúsundir manna hafast við í hreysum og kalla heimili. Nú er ætlunin að afmá þennan smánarblett úr mannkynssögunni og byggja yfir fólkið en verkefnið er samvinnuverkefni Þróunarsamvinnustofnunar Spánar og borgaryfirvalda í Managua. "Þótt enginn samningur hafi enn náðst við eigendur jarðarinnar þar sem La Chureca stendur hafa Þróunarstofnun Spánar og borgarstjórn Managua skrifað undir samning sem boðar lokun þessa stærsta ruslahaugs landsins. Borgarstjóri Managua, sandinistinn Dionisio Marenco, gaf til kynna að með lokun La Chureca væri enn von fyrir Managua að verða hrein borg," segir Þóra Bjarnadóttir starfsnemi ÞSSÍ í Managua. Hún segir að verkefni Þróunarsamvinnustofnunar Spánverja, sem er það stærsta í landinu, kosti 45 milljónir Bandaríkjadala og þeir fjármunir verði notaðir m.a. til að byggja u.þ.b. 200 hús fyrir allar þær fjölskyldur sem hingað til hafa búið á ruslahaugunum. "Fyrir upphæðina verður einnig sett upp endurvinnslustöð á haugunum sem mun skapa íbúunum Acahualinca hverfisins vinnu. La Chureca verður endurskipulögð þannig að ruslið verði ekki lengur undir berum himni og án nokkurrar meðhöndlunar, eins og hefur verið raunin síðustu þrjátíu árin," segir Þóra. Frétt La Prensa | |
|